Wielka Brytania chce twardo rozmawiać z Rosją

Najbardziej spektakularną inicjatywą ogłoszoną przez premiera Davida Camerona jest wysłanie na zachodnią Ukrainę 75 brytyjskich instruktorów z zadaniem przeszkolenia ukraińskich wojsk. Do tej pory poza malutką Litwą żaden kraj Unii, w tym Polska, nie ośmielił się bezpośrednio wesprzeć ukraińskiej armii.

– To nie jest dostawa broni, ale przecież prowadzi do tego samego: umocnienia sił zbrojnych Ukrainy – mówi David Clark, dyrektor Russia Foundation w Londynie.

Twardych inicjatyw Camerona wobec Moskwy jest jednak więcej. Premier zapowiedział, że jeśli rosyjscy separatyści w dalszym ciągu będą łamać rozejm w Donbasie, Londyn zacznie forsować zasadnicze zaostrzenie unijnych sankcji przeciw Moskwie.

– Mam nadzieję, że Unia odpowie na taką agresję nowymi sankcjami, łącznie z sankcjami sektorowymi, które mocno uderzą w rosyjską gospodarkę. Ale jeśli to się okaże niemożliwe, będziemy szukali innych rozwiązań. Odłączenie Rosji od systemu SWIFT to duża sprawa, ale jest w tym pewna logika – ostrzegł Cameron.

Utrata przez Moskwę dostępu do systemu wymiany informacji między bankami SWIFT oznaczałaby paraliż całego rosyjskiego systemu finansowego. Miesiąc temu premier Dmitrij Miedwiediew ostrzegł, że spowodowałoby to bardzo poważne zaostrzenie konfliktu między Rosją i Zachodem.

Cameron postawił także Royal Air Force w stan gotowości na wypadek, gdyby rosyjskie samoloty w dalszym ciągu naruszały brytyjską przestrzeń powietrzną. Dodatkowe fundusze otrzyma BBC na nadawanie programów dla republik bałtyckich. Mają kontrować propagandę Kremla skierowaną do tamtejszej ludności rosyjskojęzycznej.

Już kilka tygodni temu brytyjskie władze zdecydowały się na zasadnicze zaostrzenie relacji z Moskwą, rozpoczynając proces w sprawie zamordowania w 2006 r. w Londynie byłego oficera rosyjskich służb specjalnych FSB, który po przejściu na stronę Zachodu zaczął ujawniać powiązania między władzami Rosji a zorganizowanymi grupami przestępczymi. Kilka dni temu na sali sądowej wyszło na jaw, że Wiktor Iwanow, jeden z najbliższych współpracowników Putina w latach 90. w Petersburgu, utrzymywał bliskie kontakty z mafią sprowadzającą narkotyki z Kolumbii do zachodniej Europy. Dziś jest szefem federalnej służby do zwalczania narkomanii.

– Stosunki brytyjsko-rosyjskie od lat nie były tak złe. Cameron zdecydował się na ich dalsze zaostrzenie, wspierając Ukrainę, bo powstało wrażenie, że Wielka Brytania została odsunięta od negocjacji z Putinem przez Niemcy. Przed majowymi wyborami do Izby Gmin Cameron nie może sobie na to pozwolić, tym bardziej że rozejm wynegocjowany przez Merkel w Mińsku się załamuje – mówi „Rz" John Lough z Królewskiego Instytutu Spraw Międzynarodowych.

W opublikowanym parę dni temu raporcie Izba Lordów wytyka rządowi „pasywność" i „brak wyobraźni" w konflikcie ukraińskim. Przypomina, że Londyn zobowiązał się w układzie z Budapesztu z 1994 r. chronić integralność terytorialną Ukrainy, czego nie zrobił.

W Warszawie nowa inicjatywa Brytyjczyków jest przyjmowana ostrożnie.

– To dobry sygnał, bo do tej pory poza Niemcami żaden z wielkich krajów Unii nie angażował się mocno na Ukrainie – mówi „Rz" Olaf Osica, dyrektor Ośrodka Studiów Wschodnich.