W czwartek resort sprawiedliwości poinformował, że szef MS Waldemar Żurek po ponownym rozpatrzeniu sprawy utrzymał w mocy decyzję o odwołaniu dr. Michała Sopińskiego z funkcji rektora-komendanta Akademii Wymiaru Sprawiedliwości. Jak poinformowano, obowiązki te przejął prof. AWS, dr hab. Sławomir Cudak. Ministerstwo przekazało w czwartek, że jest uprawniony do kierowania Akademią oraz reprezentowania jej na zewnątrz.
Posłowie PiS w siedzibie AWS. Prof. Sławomir Cudak wezwał policję
W piątek rano Cudak stawił się w siedzibie uczelni w Warszawie, nie został jednak wpuszczony. Przeciwko jego obecności na miejscu protestują m.in. posłanka klubu PiS Maria Kurowska, był też obecny działacz opozycji demokratycznej w PRL b. kandydat na RPO Adam Borowski.
„Proszę pozwolić mi wykonywać moje obowiązki, proszę mi umożliwić sprawowanie obowiązków rektora-komendanta”– apelował Cudak. Powołał się na decyzję resortu sprawiedliwości i podkreślił, że jest legalnie sprawującym obowiązki rektorem-komendantem.
Kurowska, zwracając się do Cudaka, twierdziła z kolei, że nie jest on pracownikiem uczelni, a „rektor jest jeden” i – jej zdaniem – jest nim Sopiński.
Sopiński powiedział z kolei na antenie Telewizji Republika, że decyzja o odwołaniu go z funkcji rektora-komendanta Akademii nie została mu doręczona.
PAP zwróciła się z pytaniem o sytuację w siedzibie Akademii do rzeczniczki ministra sprawiedliwości Dominiki Ziętary. „Nie ma żadnej interwencji MS w AWS. P.o. rektora-komendanta, pan profesor Sławomir Cudak udał się wykonywać swoje obowiązki zgodnie z prawem i próbuje dostać się faktycznie do biura uczelni, ponieważ tutaj zespół pana Michała Sopińskiego, byłego rektora-komendanta, zabarykadował za pomocą posłów oraz zaprzyjaźnionych mediów wejście do budynku, tak że trwa interwencja z udziałem policji”– powiedziała.
Czytaj więcej
Michał Sopiński definitywnie przestaje pełnić funkcję Rektora-Komendanta Akademii Wymiaru Sprawiedliwości. Moja decyzja jest ostateczna i wykonalna...
Jak przekazała, Sławomir Cudak wezwał na miejsce policję. Według Ziętary sytuacja w siedzibie uczelni to „paniczna próba obrony stołków i poprzedniego systemu”. Podkreśliła, że Sopiński został „skutecznie odwołany, decyzja jest ostateczna, podlega wykonaniu”. „My tutaj po prostu próbujemy egzekwować prawo”– dodała w rozmowie z PAP.
„Pojawiają się różne argumenty, że pan prof. Cudak podobno został zwolniony wczoraj, pan Sopiński ogłosił. Chciałam podkreślić, że pan prof. Cudak nie mógł zostać zwolniony przez prorektora, ponieważ rektora może ewentualnie zwolnić tylko i wyłącznie senat uczelni. Wymagane jest działanie senatu uczelni. Także pan Cudak jak najbardziej pełni obowiązki rektora-komendanta”– zaznaczyła.
Podinsp. Marta Sulowska z Komendy Stołecznej Policji, pytana m.in. o obecność policjantów w siedzibie Akademii, podkreśliła, że działania policji w stolicy mają charakter rutynowy. Jak dodała Sulowska, policja zabezpiecza różne zgromadzenia w stolicy w ramach codziennych działań.
Waldemar Żurek: Państwo prawa działa i nie ustępuje przed krzykaczami
Do sprawy zmian w AWS odniósł się w piątek minister sprawiedliwości Waldemar Żurek. „Koniec prób anarchizowania państwowej uczelni i zasłaniania się politycznym immunitetem. Skierowałem oficjalne pisma do p.o. Rektora-Komendanta prof. Sławomira Cudaka oraz Senatu Akademii Wymiaru Sprawiedliwości” - napisał w mediach społecznościowych szef MS.
Żurek podkreślił, że „procedury zostały zrealizowane, dokumenty doręczone” i oczekuje od Senatu AWS przedstawienia w ciągu 14 dni harmonogramu wyboru nowego Rektora-Komendanta do 2028 roku.
„Państwo prawa działa i nie ustępuje przed krzykaczami” - zakończył swój wpis minister.
Wpis w podobnym tonie opublikował na X szef MSWiA Marcin Kierwiński. „Policja w AWS wykonuje obowiązki zgodnie z prawem. Polskie państwo nie będzie ulegało presji agresywnej grupki ludzi, którzy sądzą, że stoją ponad prawem. Prawo działa” - napisał.
Ministerstwo Sprawiedliwości, również w piątek, opublikowano komunikat, w którym oświadczyło, że oczekuje, iż Senat Akademii „sprawnie i bez zbędnej zwłoki przeprowadzi ustawową procedurę powołania nowego Rektora-Komendanta”. Resort dodał, że minister sprawiedliwości „zwrócił się do pełniącego obowiązki rektora-komendanta dr hab. Sławomira Cudaka o współdziałanie z Senatem w przygotowaniu i przeprowadzeniu procedury powołania nowego rektora-komendanta”. „Kompetencja do jego powołania należy do Senatu, zgodnie z art. 66a ust. 1 ustawy o Służbie Więziennej” - podkreślono.
MS zapewniło, że zmiana osoby kierującej Akademią nie wpływa na ciągłość jej działalności dydaktycznej, naukowej i organizacyjnej ani na sytuację studentów, słuchaczy, doktorantów i pracowników.
Próba zwolnienia dyscyplinarnego p.o. Rektora-Komendanta. Ministerstwo Sprawiedliwości reaguje
Resort opublikował też pisma Waldemara Żurka do senatu AWS oraz do Cudaka. W pismach szef MS informuje, że po ponownym rozpatrzeniu sprawy utrzymał w mocy decyzję z 28 maja 2026 r. o odwołaniu dr. Michała Sopińskiego z funkcji Rektora-Komendanta Akademii Wymiaru Sprawiedliwości. Minister też obszernie opisuje podstawę prawną i procedurę.
W kolejnym, późniejszym wpisie na platformie X przekazał, że „podległa prorektor (AWS) próbowała »zwolnić dyscyplinarnie« p.o. Rektora-Komendanta, który funkcję objął z mocy samej ustawy”. „Samodzielne przypisanie sobie uprawnień nie stanowi prawa, a podpis na piśmie wystawionym przez osobę całkowicie nieuprawnioną nie wywołuje żadnych skutków” - podkreślił Żurek.
Dodał, że „o stosunku pracy rektora decyduje wyłącznie Senat Uczelni w tajnym głosowaniu”. „Dr hab. Sławomir Cudak objął kierownictwo AWS na podstawie art. 432 ust. 5 w zw. z art. 24 ust. 8 Prawa o szkolnictwie wyższym i nauce po skutecznym odwołaniu poprzednika, zachowuje pełne uprawnienia i ma obowiązek dalej kierować uczelnią” - napisał Żurek.
Szef klubu PiS Mariusz Błaszczak poinformował w piątek na X, że PiS złoży w tej sprawie zawiadomienie do prokuratury „w związku z uzasadnionym podejrzeniem popełnienia przestępstwa”. Zapowiedział, że klub złoży też wniosek o zwołanie nadzwyczajnego posiedzenia połączonych sejmowych komisji sprawiedliwości i praw człowieka oraz administracji i spraw wewnętrznych.
Jarosław Kaczyński przed siedzibą AWS: bezprawie totalne
Po godzinie 11.00 przed siedzibą AWS pojawił się prezes PiS Jarosław Kaczyński. - Bezprawie totalne, ale obawiam się, że to z jednej strony sprawdzenia, jaka jest reakcja społeczna przed atakiem na Trybunał Konstytucyjny, a z drugiej strony jest to sprawa związana z taktyką "krok po kroku". Ale przede wszystkim sądzę, że wymyślili sobie, że sprawdzą, jaka będzie reakcja – stwierdził lider PiS.
Odwołanie Michała Sopińskiego
Od marca br. Ministerstwo Sprawiedliwości prowadziło w sprawie Sopińskiego postępowanie administracyjne. Było ono wszczęte z urzędu przez szefa MS. Decyzję o odwołaniu rektora tej uczelni – po przeprowadzeniu postępowania administracyjnego oraz po otrzymaniu pozytywnych opinii od Rady Głównej Nauki i Szkolnictwa Wyższego oraz Konferencji Rektorów Akademickich Szkół Polskich – Żurek podjął pod koniec maja.
Jak już wówczas wyliczało MS, powody odwołania miały związek z trzema kwestiami. Pierwsza dotyczyła – jak to określono – „poważnych nieprawidłowości przy doktoratach”. „Nie były to uchybienia techniczne ani marginalne – dotyczyły procedur, które przesądzają o wiarygodności uczelni jako podmiotu uprawnionego do nadawania stopni naukowych”– zaznaczono.
Kolejnym powodem odwołania – jak wskazywał resort – była „demonstracyjna aktywność polityczna”. „Ustalono, że w okresie pełnienia funkcji kierowniczej dr Michał Sopiński prowadził w mediach społecznościowych aktywność o jednoznacznie politycznym, systematycznym i demonstracyjnym charakterze. Taki sposób działania pozostawał w sprzeczności ze szczególnym statusem uczelni Służby Więziennej oraz z wymogiem apolityczności tej formacji”– podkreślało MS.
Trzecim powodem było natomiast „zagrożenie dla aplikacji kuratorskiej”. „Rektor-komendant nie był uprawniony do podważania statusu prezesa Sądu Okręgowego w Warszawie ani do uzależniania wykonania zadań publicznych od własnej oceny tej kwestii”– pisało wtedy MS, wskazując, że „działanie to prowadziło do realnego zagrożenia dla prawidłowej organizacji aplikacji”.
Odwołanemu rektorowi przysługiwały „przewidziane prawem środki zaskarżenia, w tym wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy”. „Uprzejmie informuję, że żadna decyzja nie została mi doręczona zgodnie z k.p.a. Równocześnie minister sprawiedliwości nie mógł mnie odwołać z uwagi na zabezpieczenie udzielone przez Trybunał Konstytucyjny, o czym minister sprawiedliwości został powiadomiony zarówno przez Trybunał, jak też przeze mnie jako stronę. Normalnie wykonuję więc dalsze obowiązki rektora”– oświadczał w maju Sopiński. Ocenił też wówczas, że szef MS „działa bez podstawy prawnej i poza granicami prawa”.
Resort odpowiadał wtedy, że przedstawiane przez Sopińskiego „zarzuty są niezasadne, mylące i sprzeczne z rzeczywistym przebiegiem postępowania oraz obowiązującymi przepisami prawa”.
W czwartek MS przekazało, że 9 września 2026 r. Żurek, po ponownym rozpatrzeniu sprawy, wydał decyzję utrzymującą w mocy odwołanie Sopińskiego. „Przed wydaniem rozstrzygnięcia Minister Sprawiedliwości ponownie przeanalizował całość materiału dowodowego, w tym dokumenty zgromadzone po wydaniu decyzji z 28 maja 2026 r., oraz wszystkie zarzuty, wyjaśnienia i wnioski przedstawione przez stronę. (...) Ponowne rozpatrzenie sprawy potwierdziło, że zachodziły ustawowe przesłanki odwołania Rektora-Komendanta”– wskazano.
