Polscy pracownicy coraz częściej czują się niedoceniani

– Niedopasowanie i zbyt rzadka częstotliwość doceniania nie są zjawiskiem nowym. Obserwujemy je konsekwentnie od kilku lat i widzimy, że zamiast znikać, problem się pogłębia – podkreśla Tomasz Szklarski, współtwórca platformy HR, Enpulse, komentując najnowszą edycję badania, w którym Enpulse wraz z firmą Nais sprawdziły, na ile pracujący Polacy czują się doceniani w pracy.

Niestety, wyniki tegorocznego badania, które objęło ponad tysiąc pracowników, pokazały kolejny spadek odsetka osób, które czują się docenione w pracy. Poczucie bycia zauważanym i docenianym ma jedynie 29 proc. badanych osób, podczas gdy 57 proc. jest przeciwnego zdania.

Foto: Pluxee Polska, Enpluse, Nais

Rośnie poczucie własnej wartości

Doliczając do tej grupy 14 proc. niezdecydowanych, skala niedocenienia rośnie do 71 proc. i jest największa od dwóch lat. (Przed rokiem udział pracowników, którzy nie czuli się docenieni wynosił 64 proc., a dwa lata wcześniej – 63 proc.). Jak zwraca uwagę Tomasz Szklarski, coraz mniej osób mówi „raczej tak” albo „raczej nie”; pracownicy, którzy jeszcze przed rokiem nie byli pewni, czy są doceniani, dziś częściej mówią wprost: nie jestem doceniany w pracy.

Czytaj więcej:

Raporty ekonomiczne Te błędy mogą zmniejszyć, lub nawet pogrzebać szanse na zdobycie pracy

W ubiegłym roku padły nowe rekordy liczby CV nadsyłanych na oferty zatrudnienia. Trudno też liczyć na spadek konkurencji w 2026 r. Lepiej więc unik...

Pro

– To pokazuje, że rośnie nasza świadomość i poczucie własnej wartości. Coraz więcej Polaków wie, że zasługuje na docenianie i dostrzega jego brak – podkreśla współtwórca Enpulse. Ankieta Enpulse i Nais nie jest jedynym badaniem, które z okazji obchodzonego w pierwszy piątek marca „Dnia Uznania dla Pracownika” albo „Dnia Doceniania Pracownika”, sprawdziło opinie Polaków dotyczące tej kwestii. Wyniki są mniej więcej spójne; o ile ankietowani pracownicy zgodnie podkreślają pozytywną rolę poczucia docenienia w pracy, to niemal zgodnie deklarują też niedosyt uznania ich wysiłków.

W przeprowadzonym w lutym badaniu Grafton Recruitment również ponad połowa pracowników (52 proc.) ocenia, że ich wysiłki nie są dostrzegane i nagradzane. Jak zwracają uwagę autorzy badania, w polskich firmach trudno jest nawet o tzw. feedback, czyli przekazanie informacji zwrotnej, która pozwala jasno przedstawić oczekiwania wobec pracownika i ocenić jego postępy. Prawie połowa ankietowanych pracowników otrzymuje informację zwrotną raz lub dwa razy w roku, a co siódmy – raz na kwartał. Na częsty feedback raz w tygodniu może liczyć tylko 15 proc. ankietowanych.

Jak obniżyć motywację pracowników?

Również raport Enpulse wskazuje nieregularność feedbacku (szczególnie tego pozytywnego) jako istotny element wpływający na niskie poczucie docenienia wśród polskich pracowników. W ciągu trzech lat z 40 proc. do obecnych 45 proc. zwiększył się odsetek osób przyznających, że w ich firmie docenianie zdarza się rzadko. Regularność doceniania (co miesiąc lub kwartał) dostrzega tylko co piąty ankietowany, a 19 proc. mówi o częstym feedbacku, co najmniej raz w tygodniu. Jednocześnie prawie taka sama grupa (16 proc.) przyznaje, że nigdy nie czuła się doceniona w swej pracy.

Czytaj więcej:

Raporty ekonomiczne Niedobór pracowników słabnie, choć nadal dotyka większość firm

Odsetek przedsiębiorców, którzy mają problemy z wypełnieniem wakatów spadł w tym roku w Polsce do 57 proc., do poziomu najniższego od pięciu lat. T...

Pro

Jak zaznacza Grzegorz Gojny, dyrektor operacyjny Gi Group, bez regularnych informacji zwrotnych i otwartej komunikacji trudno mówić o jasnych oczekiwaniach, świadomym rozwoju pracowników czy skutecznej współpracy. Zdaniem Pawła Prociaka, dyrektora zarządzającego Wyser Executive Search, otwarta komunikacja i docenianie wzmacniają motywację i zaufanie w firmie, pozwalając też budować relacje oparte na szacunku i partnerstwie.

– W organizacjach, które działają w dynamicznym otoczeniu i muszą podejmować decyzje w krótkim czasie, jasna informacja zwrotna porządkuje sposób pracy i usuwa niepewność. Docenianie wzmacnia ten proces, kieruje uwagę na konkretne cele, osiągnięcia i zachowania, które realnie wpływają na wyniki. Daje to pracownikom poczucie realnego wpływu i przekonanie, że ich praca ma sens – wyjaśnia Paweł Prociak.

Więcej inicjatywy i lepsza jakość pracy

Korzyści z poczucia docenienia podkreślają też pracownicy. Tylko niespełna 4 proc. uczestników badania Grafton Recruitment twierdzi, że nie ma to żadnego wpływu na ich pracę. Dużo więcej, bo niemal połowa badanych zaznacza, że docenianie zwiększa ich zadowolenie z pracy, prawie co trzeci (32 proc.) twierdzi, że zwiększa to jego proaktywność skłaniając do przejmowania inicjatywy i większego zaangażowania, a 15,5 proc. pracowników widzi w docenianiu zachętę do podwyższania jakości pracy.

Jest też druga strona medalu, jaką pokazało niedawne badanie firmy Pluxee; aż 78 proc. pracowników twierdzi, że brak docenienia ze strony pracodawcy lub przełożonego sprawia, że wycofują się z relacji z firmą. Konkretnie polega to na tym, że co trzecia osoba odczuwa spadek zaangażowania, a niemal taka sama grupa (31 proc.) zaczyna rozglądać się za nową pracą.

– Psychologowie zwracają uwagę, że uznanie wpływa na decyzje zawodowe – ludzie często odchodzą z organizacji nie z powodu niesatysfakcjonującego wynagrodzenia, lecz dlatego, że ich dokonania były niedostrzegane – przypomina Joanna Wanatowicz, dyrektor zarządzająca Grafton Recruitment.

Premia cenniejsza niż pochwała

Drugim czynnikiem, który obok nieregularności feedbacku i doceniania negatywnie wpływa na pracowników, jest niedopasowanie form uznania do realnych potrzeb ludzi. Wszystkie trzy cytowane wyżej badania dowodzą, że preferowaną formą docenienia jest ta materialna. W badaniu Pluxee na pierwszym miejscu (54 proc.) znalazło się dodatkowe wsparcie finansowe, czyli premia. (Wsparcie finansowe jest też preferowanym świątecznym benefitem, który wiele firm traktuje jako jeden ze sposobów doceniania pracowników).

Również w ankiecie Enpulse bonus finansowy okazał się najbardziej atrakcyjnym wyrazem uznania, wskazanym przez 60 proc. pracowników (o 8 p.p. więcej niż przed rokiem). Podobne opinie są w badaniu Gi Group, gdzie najwięcej (ponad 42 proc.) respondentów za najbardziej motywującą formę docenienia uznało dodatkowy benefit.