Reklama

Przedawnienie, kary, raporty i korekty – rząd przyjął nowelizację ordynacji podatkowej

Fiskus nie rozpocznie już sprawy karnej tylko po to, aby nie dopuścić do przedawnienia podatku. Ale będzie mógł karać nawet wtedy, gdy zobowiązanie się przedawniło. Takie zmiany przewiduje nowelizacja ordynacji podatkowej.

Publikacja: 03.02.2026 18:42

Przedawnienie, kary, raporty i korekty – rząd przyjął nowelizację ordynacji podatkowej

Foto: Adobe Stock

Nowe rozwiązania ułatwią życie obywatelom i przedsiębiorcom – tak Rada Ministrów reklamuje przyjęty na wtorkowym posiedzeniu projekt zmian w ordynacji podatkowej. Zapewnia, że zmniejszy się biurokracja i sprawy będą załatwiane szybciej. W projekcie są jednak też zmiany, które niepokoją podatników.

Nowe zasady przedawnienia podatku i wymierzania kar

Co konkretnie przewiduje projekt? Przede wszystkim zanosi się na koniec wieloletniego serialu o wykorzystywanym instrumentalnie przez skarbówkę przepisie o
przedawnieniu podatku. Chodzi o art. 70 par. 6 pkt 1 ordynacji podatkowej. Regulacja ta stanowi, że bieg terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego nie
rozpoczyna się, a rozpoczęty ulega zawieszeniu, z dniem wszczęcia postępowania w sprawie o przestępstwo lub wykroczenie skarbowe, o którym podatnik został zawiadomiony, jeżeli podejrzenie popełnienia przestępstwa lub wykroczenia wiąże się z niewykonaniem tego zobowiązania.

Przypomnijmy, że generalnie podatek przedawnia się po pięciu latach, licząc od końca roku, w którym upłynął termin jego zapłaty. Jednak dzięki wszczęciu postępowania karnego skarbowego fiskus ma dużo więcej czasu na kontrolę podatnika i wydanie decyzji wymiarowej. I chętnie korzysta z tej możliwości, rozpoczynając sprawy karne tylko po to, aby nie dopuścić do przedawnienia podatku.

Rząd chce zlikwidować kontrowersyjny przepis. Praktyka sztucznego przedłużania spraw podatkowych się zakończy, urzędy skarbowe nie będą już mogły wszczynać postępowań karnych skarbowych wyłącznie po to, aby „zatrzymać bieg” przedawnienia podatku – czytamy w komunikacie wydanym po posiedzeniu Rady Ministrów.

Reklama
Reklama

Jednocześnie jednak w noweli jest niebezpieczna dla podatników propozycja, czyli uchylenie art. 44 par. 2 kodeksu karnego skarbowego, który wyklucza karalność przestępstwa skarbowego polegającego na uszczupleniu lub narażeniu na uszczuplenie należności publicznoprawnej, gdy nastąpiło jej przedawnienie (szerzej pisaliśmy o tym w „Rzeczpospolitej” z 13 maja 2025 r.).

Obawy podatników budzi też nowy przepis (art. 70f), który wydłuża o rok okres przedawnienia zobowiązania w razie złożenia korekty deklaracji (np. zmniejszającej podatek) w ostatnich 12 miesiącach przed upływem jego terminu (pisaliśmy o tym w „Rzeczpospolitej” z 28 marca 2025 r.).

Likwidacja krajowych MDR

Rząd chce też zlikwidować obowiązek zgłaszania skarbówce krajowych schematów podatkowych (tzw. MDR), czyli działań mających na celu podatkowe korzyści. Zostanie natomiast wymóg raportowania schematów transgranicznych, jednak z pewnymi modyfikacjami, związanymi głównie z dostosowaniem do unijnej dyrektywy. 

Z nowelizacji wynika, że fiskus będzie miał możliwość korygowania deklaracji w razie błędów rachunkowych do 10 tys. zł (teraz 5 tys. zł). Zwiększy się także kwota podatku, z 1 tys. zł do 5 tys. zł, którą za podatnika może zapłacić inny podmiot. Jeśli nadpłata podatku wynika z korekty deklaracji, urząd sam ją rozliczy. Wyjaśnienie od podatnika będzie wymagane tylko wtedy, gdy nadpłata przekroczy 10 tys. zł – zapewnia rząd.

Nowe rozwiązania mają wejść w życie zasadniczo od 1 października 2026 r. Zmiany dotyczące przedawnienia, związane z postępowaniem karnym skarbowym, będą miały zastosowanie od 2031 r. – informuje rząd.

Reklama
Reklama
Krajowy System e-Faktur (KSeF)
Pierwsze kroki w KSeF. Poradnik „Rzeczpospolitej” dla małych przedsiębiorców
Praca, Emerytury i renty
Zmiany w wypłatach 800 plus w lutym 2026. ZUS rozpoczyna przyjmowanie wniosków
Prawo dla Ciebie
„Rzadko spotykane, dziś wracają na szczyt”. Jest najnowszy ranking imion
Prawo karne
Prezydent Karol Nawrocki ułaskawił trzy osoby
Praca, Emerytury i renty
Nowa legitymacja emeryta-rencisty. Czy starą trzeba wymienić?
Reklama
Reklama
REKLAMA: automatycznie wyświetlimy artykuł za 15 sekund.
Reklama
Reklama