Szykuje się kolejna rewolucja w postępowaniu wieczystoksięgowym. W piątek Sejm uchwalił nowelizację kodeksu postępowania cywilnego, która pozwala załatwić online  formalności w księgach wieczystych, ale tylko określonym grupom zawodowym.

– Zgodnie z uchwalonymi przepisami notariusze będą składali wnioski o założenie księgi wieczystej lub o wpis wyłącznie elektronicznie, i to na formularzu podpisanym bezpiecznym podpisem elektronicznym – tłumaczy Borys Budka, poseł sprawozdawca. Z tym że dokumenty będące podstawą wniosku muszą dotrzeć do sądu także w tradycyjnej, papierowej formie – mówi.

Z kolei komornicy oraz naczelnicy urzędów skarbowych będą elektronicznie wpisywać do księgi informacje o wszczęciu egzekucji z nieruchomości, zajęciu wierzytelności zabezpieczonej hipoteką, a także wykreślać wpisy w tej sprawie. Wystarczy tylko ich oświadczenie. Nie będą przesyłać do sądu dokumentów stanowiących podstawę wpisu.

Zmiany mają poprawić bezpieczeństwo obrotu prawnego. Z chwilą bowiem, gdy wniosek wpłynie do sądu, w księdze automatycznie pojawi się wzmianka o nim. Obecnie tak nie jest. Od wpłynięcia wniosku do ujawnienia go w księdze mija od kilku do kilkunastu dni i istnieje ryzyko, że np. oszust sprzeda w tym czasie nieruchomość jeszcze raz.

– Elektroniczne postępowanie ułatwi też życie wierzycielom – uważa Jarosław Świeczkowski, komornik. Dłużnik będzie miał bowiem mniej czasu na szybkie pozbycie się nieruchomości.

Tomasz Janik, prezes Krajowej Rady Notarialnej, podkreśla, że nie ma odwrotu od informatyzacji postępowania wieczystoksięgowego.

– Uchwalone przepisy to pierwszy krok w tym kierunku. Cieszę się, że posłowie uwzględnili nasze sugestie i  notariusze będą w formie elektronicznej przesyłać  nie tylko wnioski wynikające z aktów notarialnych, ale i inne wnioski dotyczące nieruchomości, np, w sprawie podziału działki. To powinno przyspieszyć załatwianie formalności. Szkoda tylko, że dane przekazywane we wniosku  nadal nie będą mogły być automatycznie wykorzystywane w innych rejestrach, np. ewidencji gruntów i budynków – dodaje.

Według szacunków Ministerstwa Sprawiedliwości 80 proc. wniosków w sprawach wieczystoksięgowych do sądów składają notariusze, komornicy i urzędy skarbowe.  Przesyłanie ich w formie elektronicznej może znacząco odciążyć sądy.  Składający wniosek musi posiadać konto użytkownika w systemie teleinformatycznym. Szczegóły jego zakładania i obsługi określi rozporządzenie ministra sprawiedliwości.

etap legislacyjny: trafi do Senatu