Na kwestię zasiedzenia działki można spojrzeć z dwóch stron – z punktu widzenia osoby użytkującej działkę od lat bez formalnego aktu własności lub właściciela ziemi, który chce chronić swoją własność przed zasiedzeniem.

Zasiedzenie działki w dobrej lub złej wierze. Kiedy następuje?

Zasiedzenie działki, czyli nabycie do niej prawa do nieruchomości przez osobę, która nie jest jej właścicielem, ale faktycznie nią włada, może nastąpić po określonym czasie. Wymagany okres zależy od okoliczności, w jakich wchodzi się w posiadanie nieruchomości:

  • 20 lat – w dobrej wierze – gdy w momencie przejmowania działki osoba miała uzasadnione podstawy sądzić, że jest jej właścicielem (w grę wchodzi na przykład błąd w formie aktu notarialnego lub nieformalna umowa),
  • 30 lat – w złej wierze – gdy osoba zajmująca działkę wiedziała lub powinna wiedzieć, że działka nie należy do niej a mimo to ją użytkowała (na przykład zajęła nieużytek, ogrodziła go i zaczęła uprawiać).

Czytaj więcej

Wchodzi nowy obowiązek dla właścicieli domów i mieszkań. Obejmie miliony adresów

Zasiedzenie działki. Jakie warunki muszą zostać spełnione?

Zgodnie z przepisami, do nabycia prawa do działki przez zasiedzenie nie wystarczy sam fakt korzystania z niej. Aby mogło dojść do zasiedzenia, musi zostać spełniony również warunek posiadania samoistnego. Oznacza to, że należy władać działką jak właściciel, czyli dbać o nią, ogrodzić, płacić za nią podatki, stawiać na niej budynki lub uprawiać ziemię.

Co istotne, dzierżawca, najemca czy użytkownik to tzw. posiadacze zależni – nie mogą oni zasiedzieć gruntu, ponieważ ich władanie działką wynika z umowy z właścicielem.

Jak udowodnić zasiedzenie działki?

Osoba, która chce wejść w posiadanie działki przez zasiedzenie, musi udowodnić, że ma do tego podstawy. Dowodami mogą być:

  • Potwierdzenia opłacania podatku od nieruchomości,
  • Zeznania świadków (sąsiadów, rodziny), którzy potwierdzą, od kiedy i w jaki sposób zainteresowany włada działką,
  • Zdjęcia archiwalne i obecne, mapy, dokumentacja z budowy ogrodzenia lub podłączenia mediów
  • Dowody na modernizację gruntu (na przykład wycinka drzew czy wyrównanie terenu).

Czytaj więcej

Sąd Najwyższy powiedział, co trzeba zrobić, żeby zasiedzieć działkę sąsiada

Jak ubiegać się o zasiedzenie działki? Procedura i koszty

Aby nabyć działkę przez zasiedzenie, należy złożyć wniosek o stwierdzenie zasiedzenia do sądu rejonowego właściwego dla miejsca położenia nieruchomości. Należy w nim wskazać wszystkich zainteresowanych, na przykład aktualnego właściciela wpisanego w księdze wieczystej lub jego spadkobierców.

Opłata sądowa wynosi w tym przypadku 2 000 zł. W przypadku korzystnego orzeczenia wnioskujący staje się formalnym właścicielem działki. Wiąże się to z koniecznością zapłaty podatku w wysokości 7 proc. wartości nieruchomości.

Czytaj więcej

Zasiedzenie nieruchomości. Udział wszystkich zainteresowanych jest konieczny

Jak właściciel może uchronić się przed zasiedzeniem działki?

Aby uchronić się przed zasiedzeniem działki, właściciel powinien regularnie ją odwiedzać i kontrolować. Jeśli dowie się, że ktoś ma zamiar zasiedzieć działkę lub jej część, może przerwać bieg terminu, wnosząc powództwo o wydanie rzeczy. Innym sposobem jest zawarcie z posiadaczem umowy dzierżawy, co zmienia charakter posiadania z samoistnego na zależne.