Reklama

Wszechświat ma 13,77 mld lat

Od wielu dekad naukowcy spierają się o rzeczywisty wiek wszechświata. Obserwacje przeprowadzone za pomocą teleskopu ACT wydają się kończyć ten spór.

Aktualizacja: 20.07.2020 20:49 Publikacja: 20.07.2020 18:16

Wszechświat ma 13,77 mld lat

Foto: Adobe Stock

Wydaje się, że kosmologia jest najbardziej statyczną dziedziną wiedzy, opartą na stałych prawach i zasadach odkrytych przez wielkich uczonych w ciągu ostatnich pięciu wieków.

Nic bardziej mylnego. To jedna z najbardziej dynamicznych, nieustannie ewoluujących gałęzi nauki. Nic w kosmologii i astrofizyce nie można uznać za ostateczne. Dowodem na to są nowe badania mające na celu ustalenie rzeczywistego wieku wszechświata.

W 1929 r. Edwin Hubble odkrył, że galaktyki uciekają we wszystkich kierunkach. Na tej podstawie odkrył, że wszechświat się rozszerza. Tym samym obalił obowiązujący wówczas pogląd, że kosmos jest statyczny, a więc nie ma ani początku, ani końca. Do zwolenników takiego ujęcia, wszystkiego co istnieje, należał między innymi Albert Einstein. Wielki fizyk był jednak pod tak wielkim wrażeniem pracy Hubble'a i Humansona, że w 1931 roku przyjechał do ich obserwatorium w Pasadenie.

W tym czasie wielki fizyk zaczął skłaniać się ku teorii Wielkiego Wybuchu, postulowanej od 1922 roku przez rosyjskiego kosmologa Aleksandra Friedmana. Podczas jednego z wykładów w lutym 1931 roku Einstein oświadczył ze zdumiewającą szczerością, że przesunięcie ku czerwieni odległych mgławic rozbiło jego starą konstrukcję w proch i pył.

– Jedyna możliwość jest taka, że na początku wszechświat był statyczny, a potem stał się niestabilny i zaczęła się jego ekspansja, ale nie ma człowieka, który by w to uwierzył – oświadczył uczony – Teoria wszechświata rozszerzającego się w tempie wyznaczonym na podstawie prędkości ucieczki mgławic daje za mało czasu na istnienie wielkiego wszechświata.

Reklama
Reklama

Na koniec Einstein skonkludował ten wywód z uśmiechem: Przecież miałby on 10 tysięcy milionów lat, a to stanowczo za krótko!

Wielki uczony niewiele się pomylił. W istocie 10 miliardów lat to wielkość bardzo zbliżona do tej, jaką znamy od dwóch dekad. W 2001 roku misja Wilkinson Microwave Anisotropy Probe (WMAP) wykonała pomiary temperatury promieniowania reliktowego wraz z jej rozkładem kątowym. Obserwacje wskazywały, że wszechświat ma 13,75 mld lat. W 2019 r. duże zamieszanie spowodowały opublikowane w czasopiśmie „Science" szacunki sugerujące, że wszechświat ma „jedynie" 11,2 miliarda lat. To oznaczałoby, że pewne procesy w rozwoju wszechświata nie mogłyby się wydarzyć ze względu na zwyczajny brak czasu. Jednak kilka dni temu przewidywania modelu standardowego potwierdzili amerykańscy naukowcy, którzy wykorzystują do badania najodleglejszych źródeł światła wielki teleskop naziemny Atacama Cosmology Telescope (ACT) w Chile, należący do National Science Foundation. Badacze wyliczyli, że wszechświat ma dokładnie 13,77 miliardów lat. Wyliczenia zgadzają się z pomiarami wykonanymi w 2010 roku przez należący do Europejskiej Agencji Kosmicznej teleskop kosmiczny Plancka.

Te badania potwierdzają, że model standardowy, ten, za którego opis Jim Peebles otrzymał Nagrodę Nobla, jest po prostu doskonały – podkreśla prof. Lyman Page z Uniwersytetu w Princeton, który był szefem zespołu naukowego ACT w latach 2004–2014.

Wszechświat jest zatem dopiero w wieku niemowlęcym, czeka go długie dzieciństwo, długi okres dojrzewania i jeszcze dłuższa dorosłość i starość. Jeżeli nie zapadnie się w wyniku Wielkiego Zawalenia albo nie rozerwie go przyspieszone rozciąganie, to ma przed sobą ok. 100 trylionów lat, zanim wszystkie gwiazdy całkowicie zgasną, czarne dziury pochłoną materię, a na końcu, długo, długo później wypromieniują.

Kosmos
Astronomowie odkryli zagadkowy obiekt. „Nikt tego wcześniej nie widział”
Materiał Promocyjny
Bankowe konsorcjum z Bankiem Pekao doda gazu polskiej energetyce
Kosmos
Nowa teoria na temat planet w Układzie Słonecznym. Podważa dotychczasową wiedzę
Kosmos
Astronomowie odkryli wyjątkowe zjawisko. Zarejestrowano je po raz pierwszy
Kosmos
To odkrycie może być przełomem. Naukowcy po raz pierwszy „zobaczyli” ciemną materię?
Materiał Promocyjny
Technologie, które dziś zmieniają biznes
Kosmos
Ta roślina jest w stanie przetrwać w kosmosie? Zaskakujące wyniki eksperymentu
Materiał Promocyjny
Lojalność, która naprawdę się opłaca. Skorzystaj z Circle K extra
Reklama
Reklama
REKLAMA: automatycznie wyświetlimy artykuł za 15 sekund.
Reklama