Rok 2027 może przynieść pozytywne zmiany na krajowym rynku kapitałowym, m.in. dzięki osobistym kontom inwestycyjnym (OKI). Sukces będzie zależał jednak od rozwoju całego ekosystemu rynku.

Mniej barier, łatwiejsza komunikacja

Jednym z głównych tematów dyskusji była kwestia regulacji i ich wpływu na dostępność rynku kapitałowego dla klientów indywidualnych. Grzegorz Zawada, dyrektor BM VeloBanku, zwrócił uwagę, że problemem pozostaje nie tylko złożoność przepisów, ale również sposób ich interpretowania i stosowania przez instytucje finansowe. Jak zauważył, klienci często zniechęcają się już na etapie otwierania rachunku inwestycyjnego. Rozbudowane ankiety i testy odpowiedniości, obejmujące pytania dotyczące bardzo szerokiego zakresu produktów, mogą skutecznie odstraszać potencjalnych inwestorów. W efekcie część z nich wybiera konkurencyjne rozwiązania, w których proces rozpoczęcia inwestowania jest znacznie prostszy.

Zawada pozytywnie ocenił natomiast zmianę podejścia KNF do interpretacji regulacji. Jego zdaniem rynek powinien wykorzystać pojawiającą się przestrzeń do bardziej elastycznego podejścia, bez rezygnacji z podstawowych wymogów ochrony inwestorów.

Podobne stanowisko przedstawił Grzegorz Koczwara, dyrektor BM Alior Banku. Przypomniał, że dyskusja o uproszczeniu podejścia do klienta trwa już od kilku lat, a obecne działania na poziomie europejskim są krokiem w dobrym kierunku. Podkreślił jednak, że równie istotnym wyzwaniem pozostaje komunikacja. Inwestorzy korzystający z usług kilku banków i instytucji finansowych otrzymują różne, często niespójne komunikaty, co utrudnia im zrozumienie dostępnych możliwości.

Na znaczenie dialogu między uczestnikami rynku zwrócił uwagę również Zbigniew Wójtowicz, prezes zarządu Investors TFI. Jako przykład skutecznych rozwiązań regulacyjnych wskazał Pracownicze Plany Kapitałowe. Jego zdaniem jednym z czynników sukcesu programu było automatyczne przypisywanie uczestników do funduszy zdefiniowanej daty. Dzięki temu oszczędzający mogli korzystać z długoterminowego potencjału rynku akcji i obligacji, zamiast podejmować decyzje inwestycyjne, do których wielu z nich nie miało wystarczającej wiedzy.

Dominika Niewiadomska-Siniecka, członek zarządu Giełdy Papierów Wartościowych w Warszawie, również pozytywnie oceniła kierunek zmian regulacyjnych. Podkreśliła, że znaczenie ma nie tylko kształt przepisów unijnych, ale także sposób ich wdrażania w Polsce. Ważną rolę odgrywają tu współpraca środowiska rynku kapitałowego, interpretacje regulacji oraz działania edukacyjne, pomagające instytucjom i klientom lepiej rozumieć dostępne produkty.

Już na początku marca do Pracowniczych Planów Kapitałowych zapisanych zostanie kil

Nie pogrzebać sukcesu PPK

Uczestnicy debaty zgodzili się, że PPK należy rozwijać, ale wszelkie zmiany powinny być przeprowadzane ostrożnie. Wójtowicz podkreślił, że największą wartością programu jest rosnąca partycypacja i coraz większa liczba osób korzystających z możliwości długoterminowego inwestowania. Dlatego ewentualne modyfikacje nie mogą podważać zaufania, które udało się zbudować przez lata.

Jak zaznaczył, nawet racjonalna z punktu widzenia ekspertów zmiana może zostać przez przeciętnego uczestnika odebrana jako sygnał zagrożenia dla zgromadzonych oszczędności. Z tego względu kluczowe znaczenie ma odpowiednia komunikacja i unikanie niepotrzebnego zamieszania wokół programu.

Grzegorz Koczwara opowiedział się za zachowaniem obecnych rozwiązań, choć wskazał, że warto rozważyć częstszy automatyczny zapis. Pozwoliłoby to ponownie włączać do programu osoby, które wcześniej z niego zrezygnowały. Grzegorz Zawada był jednak zdania, że nie należy nadmiernie ingerować w system, który działa coraz lepiej. Zwrócił także uwagę, że dyskusja o PPK prowadzona w kontekście sytuacji finansów publicznych mogłaby niepotrzebnie wywołać negatywne skojarzenia u uczestników programu.

Kolejnym istotnym zagadnieniem debaty były perspektywy rynku pierwotnego. Grzegorz Zawada stwierdził, że należy raczej przyzwyczaić się do mniejszej liczby debiutów niż w przeszłości. Giełda nie jest już tak oczywistym źródłem finansowania rozwoju przedsiębiorstw, jak kiedyś. Firmy mają dziś do dyspozycji również inne możliwości pozyskiwania kapitału, w tym finansowanie publiczne i dotacje.

Dominika Niewiadomska-Siniecka wskazała jednak na oznaki poprawy aktywności rynku. Zwróciła uwagę na rosnącą liczbę wtórnych ofert publicznych (SPO), w czym pomogły między innymi ułatwienia wprowadzone w ramach Listing Act. Jak podała, od początku stycznia do listopada wartość IPO, SPO i ABB na głównym rynku GPW wyniosła 21,3 mld zł, czyli o 86 proc. więcej niż rok wcześniej. W tym okresie przeprowadzono 20 transakcji SPO, 20 ABB oraz 10 debiutów na rynku głównym i 8 na NewConnect. Pozytywnym sygnałem był również dodatni bilans debiutów w pierwszych trzech kwartałach, po raz pierwszy od 2015 r.

Przedstawicielka GPW podkreśliła, że giełda aktywnie pracuje nad przyciąganiem nowych emitentów. Służą temu zarówno bezpośrednie rozmowy ze spółkami, jak i program edukacyjny IPO Academy. Jego kolejne edycje pomagają przedsiębiorstwom przygotować się do obecności na rynku publicznym.

Czytaj więcej

Debata prezesów na „Parkiet ExChange” — oto wyzwania dla gospodarki na 2027 r.

Długoterminowe oszczędzanie ważniejsze niż pojedyncze debiuty

Czy 2027 r. może stać się rokiem rynku kapitałowego? Grzegorz Zawada zwrócił uwagę na ryzyka związane z sytuacją zagranicznych rynków, szczególnie w sektorze technologicznym, oraz na krajowy kontekst polityczny. Jego zdaniem jednym z najważniejszych zadań będzie promocja rynku kapitałowego i pokazanie, że może on przynosić korzyści szerokiemu gronu oszczędzających.

Zbigniew Wójtowicz za najważniejszy miernik sukcesu uznał liczbę osób, które przekonają się do długoterminowego inwestowania. Wskazał na znaczenie rozwoju PPK i PPE oraz  zwiększania liczby uczestników a także zachęcania ich do wnoszenia dodatkowych składek. W jego ocenie te działania mogą mieć większe znaczenie niż krótkoterminowe zachowanie giełdowych indeksów.

Grzegorz Koczwara zwrócił uwagę na rosnącą rolę OKI oraz innych produktów wspierających systematyczne oszczędzanie. Podkreślił, że rynek powinien promować długoterminowe inwestowanie, a nie koncentrować się wyłącznie na spektakularnych debiutach, które przyciągają inwestorów nastawionych na szybki zysk.

W osobnym wystąpieniu Dariusz Adamski, zastępca przewodniczącego KNF, zachęcał do spokojnego, stopniowego przekonywania klientów do OKI. – Jesteśmy po kilku latach hossy na GPW i może się okazać, że nie jest to najlepszy moment na ryzykowne rozwiązania. Inwestowanie powinno mieć charakter długoterminowy, dlatego powinniśmy kłaść nacisk na fundusze emerytalne – podkreślił.

Adamski odniósł się także do ryzyka związanego z inwestycjami w kontrakty CFD. Jak stwierdził, niebawem KNF przedstawi swoje propozycje zmian dotyczących tego rodzaju produktów.

– W ubiegłym roku liczba osób ze stratą na kontraktach CFD wyniosła 267 tys. osób. Suma strat w ubiegłym roku sięgnęła blisko 2 mld zł i była prawie siedmiokrotnie wyższa niż w 2019 r. Interwencja produktowa z 2019 r. nie przyniosła zatem odpowiednich skutków – stwierdził.

Na wypowiedź Dariusza Adamskiego zareagowały notowania XTB. Podczas wtorkowej sesji akcje brokera zniżkowały nawet o blisko 20 proc. Przychody z kontraktów CFD stanowią około 90 proc. łącznych przychodów XTB. 

Foto: parkiet.com