Większość polskich firm ukrywa dane finansowe

Z danych wywiadowni gospodarczej Dun & Bradstreet wynika, że spośród niemal 270 tys. spółek prawa handlowego działających w Polsce pod koniec ubiegłego roku sprawozdanie finansowe za 2008 r. opublikowała zaledwie co trzecia.

Zdaniem ekspertów od lat jest podobnie.

– Przedsiębiorcy nie mają poczucia obowiązku publikacji danych. Do tego dochodzi brak nieuchronności kary. Część firm boi się ujawniać słabe wyniki konkurencji. Istotna jest też polityka korporacji – mówi Tomasz Starzyk z Dun & Bradstreet.

Zdecydowanie najgorzej wygląda sytuacja spółek partnerskich, spośród których sprawozdanie opublikowało tylko 4 proc. Wśród najpopularniejszych w Polsce spółek z ograniczoną odpowiedzialnością zrobiło to 30,9 proc.

Nie ma się co dziwić niechęci przedsiębiorców, skoro za niewywiązywanie się z obowiązku kary są niewielkie i porównywalne do kosztu opublikowania sprawozdania.

Firmy, zwłaszcza oddziały zagranicznych korporacji, nieoficjalnie przyznają, że zgodnie z polskim prawem bardzo łatwo uniknąć tego obowiązku, a większość korporacji woli podawać wyniki tylko centrali, bez rozbijania ich na kraje.

– Kary przewidziane w ustawie o rachunkowości są bardzo niskie, ale już ustawa o KRS daje możliwość nakładania grzywien za uporczywe niewywiązywanie się z tego obowiązku i w tym przypadku nie ma już górnych pułapów ewentualnych sankcji. W ostateczności w grę wchodzi też kara ograniczenia wolności dla władz firmy – mówi dr Witold Jurcewicz, wspólnik kancelarii White & Case. Jego zdaniem sądy coraz większą uwagę przywiązują do tej sprawy i coraz częściej egzekwują ustawowe obowiązki spółek.

– Receptą na poprawę sytuacji jest z jednej strony obniżenie kosztu publikacji, co zachęciłoby przedsiębiorców, a z drugiej strony podniesienie kary do nieopłacalnego poziomu. Takie posunięcie rządu doskonale zdało egzamin w Niemczech – podkreśla Tomasz Starzyk.

Niemcy podnieśli kary do 50 tys. euro. Płaci je z własnej kieszeni prezes spółki. Dodatkowo za każdy tydzień zwłoki doliczane jest 10 tys. euro. Dzięki temu w ciągu roku liczba opublikowanych sprawozdań wzrosła tam niemal 30 razy.

W krajach skandynawskich tego typu dokumenty publikuje około 95 proc. firm, na które prawo nakłada taki obowiązek.

– Dane finansowe są bardzo ważne zarówno dla kontrahentów wielu spółek, jak i dla tych, którzy dopiero chcą rozpocząć z nimi współpracę. Muszą mieć możliwość sprawdzenia ich sytuacji przed podpisaniem np. wiążących umów – podkreśla Witold Jurcewicz.