Archeolodzy podwodni odnaleźli wrak HMCS Spitfire, pierwszego okrętu wojennego zbudowanego w Australii. Pozostałości jednostki odkryto u wybrzeży północnego Queensland 21 sierpnia, dokładnie 128 lat po jej zatonięciu w 1898 r.
Celeste Jordan, główna specjalistka ds. dziedzictwa kulturowego w Departamencie Środowiska, Turystyki, Nauki i Innowacji stanu Queensland, określiła okoliczności odkrycia jako „niezwykły łut szczęścia”.
Jak podkreśliła, odnajdywanie zaginionych wraków ma istotne znaczenie dla zachowania historycznego dziedzictwa Australii. – Ponowne odkrywanie zaginionych wraków pomaga zapewnić, że historie z naszej przeszłości zostaną zachowane, upamiętnione i objęte ochroną dla przyszłych pokoleń – powiedziała Jordan.
Czytaj więcej
U wybrzeży Turcji odkryto najstarszy wrak statku na świecie, który według szacunków liczy 4400–4700 lat. Oznacza to, że znalezisko pochodzi z wczes...
HMCS Spitfire powstał z obawy przed Rosją i Francją. Historia okrętu z 1855 r.
HMCS Spitfire był drewnianą kanonierką o długości 19 metrów, zaprojektowaną i zbudowaną w Sydney w 1855 r. Jednostka powstała na zamówienie australijskich władz kolonialnych w okresie wojny krymskiej, kiedy obawiano się zagrożenia ze strony rosyjskich okrętów wojennych stacjonujących we Władywostoku. Dodatkowym powodem niepokoju była obecność francuskich sił zbrojnych w Nowej Kaledonii.
Okręt zaprojektowano z myślą o wyposażeniu go w działo 32-funtowe, jednak zachowane informacje wskazują, że uzbrojenie mogło nigdy nie zostać zamontowane.
Za budowę jednostki odpowiadał John Cuthbert, stoczniowiec z Sydney. Kadłub wykonano z wytrzymałych gatunków drewna, w tym ironbark i blackwood, a jego poszycie zabezpieczono miedzią. Okręt został zwodowany w 1855 r. w Darling Harbour, a ceremonii wodowania dokonała Susan Cuthbert, żona konstruktora.
W artykule opublikowanym w 1981 r. na łamach „Naval Historical Review” Spitfire został opisany jako „solidna mała jednostka”.
Z czasem okręt zmienił swoje przeznaczenie. Służył w Queensland jako tzw. statek pilotowy, a następnie został sprzedany prywatnemu właścicielowi za 300 funtów. W kolejnych latach wykorzystywano go do połowu strzykw, czyli zwierząt morskich znanych również jako ogórki morskie.
Czytaj więcej
Fotograf Michał Misztal w mediach społecznościowych opublikował fotografię, na której udało mu się uwiecznić wrak statku na Mierzei Wiślanej. Drewn...
Jak zatonął HMCS Spitfire? Załogę uratował japoński parowiec
Do zatonięcia okrętu Spitfire doszło 21 sierpnia 1898 roku podczas rejsu u wybrzeży półwyspu Cape York w stanie Queensland.
Jak podaje Australijskie Narodowe Muzeum Morskie, jednostka zaczęła nabierać wody wskutek przecieku, a następnie zatonęła. Załodze udało się jednak przeżyć katastrofę dzięki pomocy japońskiego parowca Omi Maru, który uratował marynarzy.
Wrak pozostawał nieodnaleziony przez kolejne 128 lat.
Odkrycia dokonano podczas miesięcznej ekspedycji zorganizowanej z udziałem Australijskiego Narodowego Muzeum Morskiego, władz stanu Queensland oraz Królewskiej Australijskiej Marynarki Wojennej.
Badacze prowadzili poszukiwania na pokładzie HMAS Diamantina, jednostki przeznaczonej do wykrywania i zwalczania min morskich.
Obszar poszukiwań wyznaczono na podstawie zachowanych dokumentów archiwalnych, które pozwoliły zawęzić teren badań. Przełom nastąpił, gdy sonar wykrył anomalię akustyczną. Okazało się, że zarejestrowany obiekt to pozostałości historycznego Spitfire.
Szczególne znaczenie ma data odkrycia. Wrak odnaleziono bowiem 21 sierpnia, czyli dokładnie w rocznicę zatonięcia okrętu.
Czytaj więcej
Włoscy nurkowie natrafili u wybrzeży Sycylii na wrak starożytnego rzymskiego statku, który może mieć ponad 2 tysiące lat. Spoczywa on na głębokości...
Dowódca australijskiej marynarki wojennej: To początek historii, która trwa do dziś
Odnalezienie HMCS Spitfire ma duże znaczenie dla historii australijskich sił morskich. Wiceadmirał Matthew Buckley, dowódca Królewskiej Australijskiej Marynarki Wojennej, podkreślił, że jednostka zajmuje wyjątkowe miejsce w dziejach kraju.
– Dla współczesnych marynarzy ta jednostka symbolizuje początek historii, która jest kontynuowana przez Królewską Australijską Marynarkę Wojenną – powiedział Buckley.
Odnaleziony wrak jest obecnie chroniony na mocy australijskiej ustawy o podwodnym dziedzictwie kulturowym (Underwater Cultural Heritage Act).
Spitfire należy do ponad 8 tys. wraków statków, zatopionych samolotów i innych obiektów dziedzictwa historycznego znajdujących się w australijskich wodach. Ich ochrona ma na celu zachowanie materialnych świadectw przeszłości dla kolejnych pokoleń.