Białoruskie media od kilku dni spekulują, że napięcie w białorusko-rosyjskich relacjach może zakończyć się sprzedażą Moskwie białoruskich rafinerii – w Mozyrzu i Nowopołocku. Ich koszt oszacowano na ponad 10 mld dol.; tyle, o ironio, Białoruś straci w ciągu pięciu lat z powodu rosnącej ceny rosyjskiej ropy.
Cena wzrosła już od 1 stycznia, gdy Rosja zaczęła wdrażać tzw. manewr podatkowy. Mińsk od miesięcy domaga się kompensacji od Moskwy. Nie pomogło nawet to, że pod koniec grudnia prezydent Białorusi Aleksander Łukaszenko dwukrotnie był na Kremlu. Trudno jednak uwierzyć, że Łukaszenko na własne życzenie straciłby jedno z głównych źródeł dochodu. W 2017 roku Białoruś sprzedała paliwa za ponad 5,3 mld dol., co stanowi niemal 20 proc. całego białoruskiego eksportu. Białoruś jest największym eksporterem paliw na Ukrainę i Moskwa nie ukrywa, że nie jest tym zachwycona.
Kilka dni temu białoruskie media podawały, że rafineria w Mozyrzu wygrała nawet przetarg i ma dostarczać ropę ukraińskiej armii. Kupując rafinerie od Łukaszenki, Rosja prawdopodobnie odcięłaby Ukrainę od białoruskiego paliwa, a Mińsk nie mógłby już na tym zarabiać.
– Problem w tym, że bez taniej rosyjskiej ropy rafinerie te nie będą miały już takich zysków. Litewska rafineria Mažeiki? Nafta (obecnie należy do Orlenu) była mocno dopasowana do rosyjskiej ropy i miała kłopot, a białoruskie rafinerie jeszcze bardziej. Ściąganie ropy w cenach światowych byłoby dla Białorusi mało opłacalne – mówi „Rzeczpospolitej" Jarosław Romańczuk, znany białoruski ekonomista.
Łukaszenko uważa inaczej i wszystko wskazuje na to, że nie zamierza sprzedawać swoich rafinerii. W czwartek podczas narady z rządem polecił, by znaleziono dostawców ropy poprzez porty na Litwie lub Łotwie. Stwierdził też, że rafineria w Nowopołocku mogłaby przetwarzać taką ropę po zakończeniu modernizacji i zaopatrywać w paliwo państwa bałtyckie. – Jeżeli władze Rosji wybiorą taką drogę i postanowią stracić najważniejszego sojusznika na zachodnim kierunku, to będzie ich wybór – oświadczył.
