Z badań wynika, że produkty o krótszym terminie przydatności są postrzegane jako zdrowsze i bardziej naturalne, nawet jeśli różnią się od trwalszych odpowiedników jedynie opakowaniem. Zdaniem ekspertów taki sposób oceniania żywności może sprzyjać jej marnowaniu.
Jak data ważności wpływa na decyzje konsumentów? Chipsy i sosy pod lupą naukowców
Naukowcy z University of British Columbia (Kanada) oraz Jinan University i Hainan University (Chiny) sprawdzili, w jaki sposób długość okresu przydatności produktu wpływa na jego ocenę i decyzje zakupowe. Badania opublikowano w prestiżowym czasopiśmie naukowym poświęconym psychologii zachowań konsumentów „Journal of Consumer Psychology”.
Uczestników poproszono o porównanie chipsów ziemniaczanych o pięcio- i dziewięciomiesięcznym terminie przydatności. Zdecydowana większość osób uznała te pierwsze za zdrowsze i bardziej naturalne. Chipsy, które można było przechowywać przez dziewięć miesięcy, badani uznali natomiast za bardziej przyjazne dla środowiska i pozwalające ograniczyć marnowanie żywności.
Autorzy badania sprawdzili także, czy decyzje zakupowe zmieniają się w zależności od tego, który z powyższych aspektów zostanie szczególnie podkreślony. Uczestnikom dano do wyboru dwa sosy do makaronu: z rocznym lub trzyletnim terminem przydatności. Gdy naukowcy podkreślili znaczenie jedzenia naturalnej żywności, niemal 70 proc. osób wybierało sos o krótszym terminie. Kiedy natomiast położyli większy nacisk na ochronę środowiska, odsetek ten zmniejszył się do 43 proc.
Czytaj więcej
Naukowcy przeanalizowali nawyki senne blisko 100 tys. osób i udowodnili, że mają one kluczowe znaczenie dla zdrowia. Dłuższa faza REM oraz sen głęb...
Pułapka daty ważności: eksperyment z majonezem i batonikami
Badania pokazują wyraźnie, że mniejszą trwałość żywności kojarzono z naturalnością nawet wtedy, gdy badacze wyraźnie informowali, że dłuższy termin przydatności nie wynika ze sposobu przetwarzania produktu.
Potwierdził to eksperyment z majonezem. Uczestnikom pokazano różne wersje produktu. Mimo wyjaśnień, że różnica w trwałości wynika wyłącznie z zastosowania szczelniejszego opakowania, osoby, dla których priorytetem była naturalność, częściej wybierały majonez z krótszą datą ważności.
Tę samą prawidłowość zaobserwowano w przypadku batonów. Choć dwa prezentowane produkty miały prawie taki sam skład i wartości odżywcze, uczestnicy częściej uznawali za zdrowszy ten o mniejszej trwałości.
Czytaj więcej
Długotrwały brak prądu, powódź czy inne zdarzenia nadzwyczajne mogą w jednej chwili odciąć nas od podstawowych usług. Rządowy „Poradnik bezpieczeńs...
Data ważności jako skrót myślowy. Ułatwia klientom wybór
Zdaniem naukowców konsumenci traktują termin przydatności jako rodzaj skrótu myślowego pozwalającego szybko ocenić, czy produkt jest naturalny. Pozwala im oprzeć się na prostych i łatwo zauważalnych wskazówkach zamiast analizować szereg informacji dotyczących składu. – Na opakowaniach są wszystkie informacje potrzebne do dokonania racjonalnego wyboru: lista składników i wartości odżywcze. Ale przetworzenie tego wszystkiego wymaga wysiłku – wyjaśnił współautor badań dr Yann Cornil.
Sprawia to, że większość ludzi podczas codziennych zakupów woli korzystać z takich wskazówek jak data ważności, rodzaj opakowania czy sposób reklamowania produktu.
Czytaj więcej
Przed nami kolejne etapy wprowadzania unijnych przepisów dotyczących opakowań i odpadów. Choć przytwierdzone na stałe nakrętki wciąż budzą wiele em...
Żywność z krótszą datą nie zawsze jest lepsza. Naukowcy wskazują ukryte ryzyko
Choć autorzy przyznają, że żywność wysokoprzetworzona faktycznie często ma dłuższy termin przydatności, nie oznacza to jednak, że większa trwałość zawsze świadczy o wyższym stopniu przetworzenia. Nowoczesne technologie pakowania pozwalają znacznie wydłużyć zdatność do spożycia bez istotnej zmiany składu wyrobów.
Według badaczy zaobserwowane przez nich zjawisko może zwiększać ryzyko marnowania jedzenia. – Poszukując naturalnej żywności, konsumenci mają skłonność do wybierania produktów o krótszym terminie przydatności, chociaż te o dłuższym mogłyby być równie dobre, zdrowe i naturalne, i nie trzeba by było ich tak często wyrzucać – tłumaczy dr Yann Cornil. Naukowiec podkreśla również, że konsumenci nie zawsze prawidłowo rozumieją oznaczenia dotyczące trwałości produktów i pozbywają się żywności, która nadal nadaje się do jedzenia.
