Ministerstwo Sprawiedliwości planuje, że przez pięć lat pozwy przeciwko bankom z powołaniem się na sankcję kredytu darmowego (SKD) będą składane wyłącznie w miejscu zamieszkania kredytobiorcy. Zmiany, które przewiduje projekt nowelizacji kodeksu postępowania cywilnego (nr z wykazu: UD383), mają rozwiązać problem zalewu wielkomiejskich sądów sprawami związanymi z SKD.
Czytaj więcej
Sąd musi zbadać wszystkie naruszenia sankcji kredytu darmowego, nawet jeśli kredytobiorca wskazał tylko część z nich. Do takiego wniosku doszedł rz...
Warszawa i Poznań nie radzą sobie z pozwami SKD
Dziś przepisy przewidują dwie możliwości. Pierwsza z nich to złożenie pozwu przeciwko bankowi w miejscu jego siedziby, czyli w praktyce w dużym mieście np. Warszawie (tu siedzibę ma osiem największych banków) albo Katowicach czy Wrocławiu (po jednym dużym banku w każdym z tych miast). Druga to złożenie pozwu w miejscu zamieszkania albo siedziby powoda (gwarantuje to art. 372 k.p.c.).
Wprowadzeniu tej drugiej drogi przyświecała idea równomiernego rozłożenia spraw bankowych pomiędzy sądy w całej Polsce. Problem polega jednak na tym, że posłużenie się w przepisie słowem „powód”, a nie „konsument” umożliwiło jego wykorzystanie przez firmy odszkodowawcze i parakancelarie, które masowo, za ułamek rzeczywistej wartości, skupują od kredytobiorców roszczenia związane z SKD, a następnie dochodzą ich na własny rachunek. Robią to zaś w miejscu swojej siedziby, np. w Poznaniu.
„Pozwy są zatem wytaczane najczęściej nie według właściwości miejsca zamieszkania konsumenta, który był stroną czynności bankowej z bankiem (cedent roszczenia), lecz według siedziby podmiotu, który odkupił roszczenie (cesjonariusza)” – wyjaśnia MS.
Czytaj więcej
Resort finansów daje bankom dziewięć miesięcy na zaoferowanie kredytobiorcom zamiany WIBOR-u nowym wskaźnikiem albo stałą stopą. To skutek niedawne...
Resort wylicza, że wzrost tego rodzaju spraw jest szczególnie wysoki w Sądzie Rejonowym Poznań – Nowe Miasto i Wilda w Poznaniu oraz w Sądzie Rejonowym dla Warszawy – Woli w Warszawie. W pierwszym z wymienionych sądów od listopada 2024 r. do września 2025 r. wpłynęło 6,6 tys. spraw dotyczących SKD. (…) Do drugiego od początku 2025 r. do 16 września 2025 r. aż 2,2 tys. takich spraw. Liczby te ciągle rosną. „Według informacji kierownictwa Sądu Rejonowego dla Warszawy – Woli w Warszawie liczba spraw tej kategorii będzie stale wzrastać, do tego stopnia, iż samych spraw przekazanych może być finalnie nawet ok. 10 tys.” – dodaje resort.
Pozwy wytaczane wyłącznie w miejscu zamieszkania kredytobiorcy
Remedium na ten problem ma być wprowadzenie przepisu epizodycznego. „W okresie pięciu lat od jego wejścia w życie, powództwa dotyczące SKD wytaczane wyłącznie przed sąd, w którego okręgu konsument (powód) ma miejsce zamieszkania” – stwierdza MS.
Cesja wierzytelności nie będzie w żaden sposób wpływać na tę właściwość. W pierwotnej wersji projektu (z 3 kwietnia) analogiczny mechanizm przewidziano również w odniesieniu do roszczeń z tytułu umów ubezpieczeniowych. Jednak po uzgodnieniach międzyresortowych z niego zrezygnowano.
Etap legislacyjny: konsultacje publiczne
