Chodzi o przygotowany przez Ministerstwo Rozwoju projekt ustawy o usługach zaufania, identyfikacji elektronicznej oraz zmianie niektórych ustaw przewiduje istotną zmianę w ustawie o petycjach.

Rzecznik Praw Obywatelskich przypomina, iż prawo petycji przez wiele lat nie było uregulowane szczegółowo w ustawie. Ustawa o petycjach została uchwalona dopiero w lipcu 2014 r., a weszła w życie 6 września 2015 r.

W myśl obecnie obowiązujący przepisów petycja powinna spełniać pewne wymogi formalne, jednak w założeniu procedura składania petycji ma być możliwie prosta. Chodzi o to, aby korzystanie z petycji było powszechnie dostępne.

Obecnie petycję składa się w formie pisemnej albo za pomocą środków komunikacji elektronicznej. Zgodnie z obowiązującymi przepisami petycja składana za pomocą środków komunikacji elektronicznej może być opatrzona bezpiecznym podpisem elektronicznym weryfikowanym przy pomocy ważnego kwalifikowanego certyfikatu oraz powinna zawierać adres poczty elektronicznej podmiotu, który wnosi petycję.

Projekt ustawy o usługach zaufania, identyfikacji elektronicznej oraz o zmianie niektórych ustaw, przygotowywany przez Ministerstwo Rozwoju, zawiera istotną propozycję zmiany ustawy o petycjach. Przewiduje bowiem, że petycja składana za pomocą środków komunikacji elektronicznej powinna być opatrzona kwalifikowanym podpisem elektronicznym lub podpisem elektronicznym potwierdzonym profilem zaufanym ePUAP. Propozycja poszerza możliwość złożenia petycji o system ePUAP. Jednocześnie wprowadza obligatoryjność jednej z dwóch kwalifikowanych form komunikacji obywatela z organem władzy publicznej.

RPO ma wątpliwości, czy takie sformalizowanie procedury składania petycji jest niezbędne i czy nie utrudni korzystania przez obywateli z konstytucyjnego prawa petycji. Powstaje także pytanie, czy warto zmieniać ustawę o petycjach zaledwie po kilku miesiącach jej obowiązywania. Zdaniem Rzecznika ewentualne zmiany przepisów powinny zmierzać do uproszczenia procedury składania petycji, np. na wzór wniosków o udostępnienie informacji publicznej. Dzięki wykładni przepisów przyjętej przez sądy administracyjne, obywatele mogą uzyskać informację publiczną składając wnioski zwykłą pocztą elektroniczną.

Petycja – co to jest

Przedmiotem petycji może być żądanie, w szczególności, zmiany przepisów prawa, podjęcia rozstrzygnięcia lub innego działania w sprawie dotyczącej podmiotu wnoszącego petycję, życia zbiorowego lub wartości wymagających szczególnej ochrony w imię dobra wspólnego, mieszczących się w zakresie zadań i kompetencji adresata petycji.