Anatolij Kaszpirowski przez lata należał do najbardziej rozpoznawalnych postaci telewizji późnego Związku Radzieckiego. Jego seanse zdrowotne przyciągały miliony widzów, także w Polsce.
Kaszpirowski był lekarzem i psychoterapeutą
Anatolij Kaszpirowski urodził się 11 sierpnia 1939 roku we wsi Stawnica na terenie obecnej Ukrainy. W 1962 roku ukończył Winnicki Instytut Medyczny. Później pracował w kompleksie leczniczo-rehabilitacyjnym szpitala kolejowego w Winnicy oraz w miejscowym szpitalu psychiatrycznym. Z psychiatrią związany był przez 25 lat.
W 1987 roku został lekarzem-psychoterapeutą reprezentacji ZSRR w podnoszeniu ciężarów. Sam również uprawiał tę dyscyplinę.
Wykształcenie medyczne i doświadczenie w pracy psychoterapeutycznej stały się ważnymi elementami jego późniejszego publicznego wizerunku. Jego metody były jednak wielokrotnie krytykowane przez specjalistów i opinię publiczną.
Czytaj więcej
W sprawach związanych ze zdrowiem potrzeby społeczne zawsze były, są i będą większe niż możliwości, jakie oferuje służba zdrowia. Wykorzystują to r...
Telewizyjne seanse przyniosły Kaszpirowskiemu ogromną popularność
Sławę Kaszpirowski zdobył w latach 1988–1989. Jeszcze przed uruchomieniem regularnego programu uczestniczył w telewizyjnych eksperymentach i telemostach.
8 października 1989 roku wyemitowano pierwszy odcinek programu „Seanse zdrowotne lekarza-psychoterapeuty Anatolija Kaszpirowskiego”. W sumie pokazano sześć odcinków. Kaszpirowski przekonywał, że wykorzystuje oddziaływanie psychoterapeutyczne i sugestię. Podkreślał, że nie zajmuje się „ładowaniem” wody czy przedmiotów, jak robił inny popularny wówczas telewizyjny uzdrowiciel, Alan Czumak.
Programy uczyniły z niego jeden z symboli telewizji późnego ZSRR i okresu pierestrojki. Seanse oglądano w domach, nagrania krążyły na kasetach wideo.
Kaszpirowski był popularny również w Polsce
Fenomen Kaszpirowskiego nie ograniczał się do Związku Radzieckiego. Jego programy oglądano również w Polsce. Seanse transmitowane przez TVP pod koniec lat 80. oglądało aż 59 proc. polskich widzów. Wielu z nich uważało go za uzdrowiciela.
W 1990 roku Kaszpirowski otrzymał również pozaregulaminową statuetkę Wiktora dla osobowości telewizyjnej.
Jego występy przyciągały tłumy. Kaszpirowski prowadził widzów przez kolejne etapy sugestii, prosząc ich m.in. o zamknięcie oczu i rozluźnienie. W archiwalnych relacjach z jego seansów widać stadiony wypełnione ludźmi oczekującymi na poprawę zdrowia.
Kaszpirowski przenikliwy wzrok kierował na Polaków nie tylko z ekranów telewizorów, przyjmował również w kościele św. Stanisława Kostki na warszawskim Żoliborzu.
Metody Kaszpirowskiego budziły spory
Od początku działalność Kaszpirowskiego wywoływała kontrowersje. Przedstawiał swoje metody jako wykorzystywanie psychologicznych rezerw organizmu, jednak twierdzenia o leczeniu na odległość i oddziaływaniu na masową publiczność za pośrednictwem telewizji nie znalazły potwierdzenia w nauce.
W latach 90. krytyka tego rodzaju telewizyjnych seansów przybrała na sile. Przepisy zakazały również masowego uzdrawiania za pośrednictwem środków masowego przekazu.
W 2006 roku sąd w Czelabińsku ukarał Kaszpirowskiego grzywną za wykonywanie praktyk z zakresu medycyny ludowej z naruszeniem obowiązujących zasad. W 2016 roku Sąd Krajowy w Permie uniewinnił go natomiast w innej sprawie administracyjnej dotyczącej organizowania seansów.
Kaszpirowski liczył na polityczną karierę
W 1993 roku został wybrany do Dumy Państwowej pierwszej kadencji z list Liberalno-Demokratycznej Partii Rosji.
Jego kariera parlamentarna trwała jednak krótko. W 1995 roku wystąpił z partii i złożył mandat deputowanego. Po wyjeździe do Stanów Zjednoczonych w 1995 roku Kaszpirowski organizował spotkania i seanse dla rosyjskojęzycznej publiczności poza Rosją.
W 2020 roku ponownie zwiększył aktywność w internecie. Prowadził kanał na YouTube i swoje transmisje określał mianem „zdrowotnych”. Jednocześnie deklarował, że odszedł od praktyk hipnotycznych.