3 kwietnia 2026 r. weszła w życie ustawa, która przewiduje utworzenie w sądach nowego stanowiska – młodszy asystent sędziego. Mogą nimi zostać obywatele RP, którzy skończyli 20 lat i są studentami jednolitych studiów magisterskich na kierunku prawo i ukończyły trzeci rok tych studiów. Sądy mają ich zatrudniać na podstawie umowy o pracę na czas określony, a po uzyskaniu tytułu magistra prawa, mogą zostać przeniesieni na stanowisko asystenta sędziego. 

Dla porównania: dotychczas asystentem sędziego mógł zostać absolwent studiów prawniczych (min. 23 lata), natomiast starszym asystentem – osoba z co najmniej 10-letnim stażem lub po zdanym egzaminie sędziowskim bądź prokuratorskim.

Jako asystenci sędziów studenci prawa mają wspierać sędziów w codziennej pracy merytorycznej i administracyjnej, odciążając ich z rutynowych obowiązków. Np. będą analizować akta spraw i przedstawiać sędziemu referaty o stanie spraw nierozpoznanych. Ale także  sporządzać projekty zarządzeń, orzeczeń lub ich uzasadnień na zlecenie sędziego i pod jego kierunkiem.

Czytaj więcej

„Asystentami sędziów zostaną najlepsi studenci, to nie łatanie braków kadrowych"

Widełki dla młodszych i starszych asystentów

Ustawa już daje sądom podstawę do rozpisania konkursów na stanowiska młodszych asystentów sędziów i wiele sądów takie konkursy ogłosiło. Dotychczas jednak nie było określone, ile mają zarabiać nowi asystenci. A zarobki mają być jednym z czynników zachęcających studentów do aplikowania na te stanowiska.

W myśl podpisanego dzisiaj  rozporządzenia wynagrodzenie młodszych asystentów mają się mieścić w widełkach 5 000 – 5 500 zł.  Resort sprawiedliwości przyznaje, że stawka początkowa jest niższa niż stawka wynagrodzenia zasadniczego aplikanta kuratorskiego (5 174 zł w 2026 r.), która miała być punktem odniesienia dla ustalenia  wynagrodzenia młodszego asystenta sędziego. Ma to wynikać z różnic w wykształceniu wymaganym na obu stanowiskach –  aplikanta kuratorski musi być już magistrem. Jednocześnie MS uważa, że wynagrodzenie dla młodszych asystentów jest  konkurencyjne względem zarobków proponowanych studentom przez podmioty prywatne, jak kancelarie czy działy prawne. 

Utrzymano dotychczasowe widełki wynagrodzenia zasadniczego na stanowisku asystenta sędziego (6 700 zł – 8 240 zł) oraz starszego asystenta sędziego (8 240 zł – 9 270 zł).  Co ciekawe, w przypadku niektórych asystentów sędziego realne widełki są inne. MS jeszcze w 2025 r. poinstruowało dyrektorów sądów, aby asystentom zatrudnionych przed 31 grudnia 2024 r. płacić nie mniej niż 7,5 tys. zł brutto. 

Rozporządzenie ma wejść  w życie z dniem następującym po dniu ogłoszenia w Dzienniku Ustaw, co nastąpi prawdopodobnie na początku czerwca. Wówczas sądy będą mogły podpisywać ze studentami umowy o pracę. 

 

Czytaj więcej

Studenci prawa asystentami sędziów? Senat poprawia ustawę