Wymogi dotyczące schronów i obiektów budowlanych zostały określone w projekcie rozporządzenia ministra spraw wewnętrznych i administracji w sprawie kryteriów uznawania obiektów budowlanych albo ich części za budowle ochronne. Kryteria te pozwolą Państwowej Straży Pożarnej oraz Inspekcji Nadzoru Budowlanego na weryfikację, ile jest w Polsce schronów spełniających te wymogi.
Kryteria uznawania obiektów za schrony mogą być zbyt rygorystyczne
– Rozporządzenie jest niezbędne do tego, żeby przeprowadzić klasyfikację istniejących budowli ochronnych, jednak w naszej ocenie w obecnym projekcie nie uwzględnia się specyfiki istniejących obiektów. Narzuca się bowiem wymagania, które mogą ponieść za sobą bardzo wysokie, ale nieuzasadnione koszty – mówi Franciszek Wołoch, wiceprezes Stowarzyszenia Instytut Budownictwa Ochronnego (SIBO). Chodzi m.in. o obowiązek stosowania systemów wykrywania skażeń we wszystkich istniejących schronach.
– Koszt takiego systemu w schronie to nawet pół miliona złotych, co wydaje się nie mieć uzasadnienia w sytuacji, kiedy równolegle ma być budowany system powiadamiania, ostrzegania i alarmowania ludności, co zakłada ustawa o ochronie ludności i obronie cywilnej. W naszej ocenie obowiązkowe systemy detekcji skażeń powinny zostać zastąpione wymogiem posiadania w schronie łączności umożliwiającej odbieranie ostrzeżeń z systemu, który będzie budowany – dodaje wiceprezes Wołoch.
Wskazuje, że części wymogów nie da się zrealizować. – Projektowane rozporządzenie narzuca bardzo ostre wymogi w zakresie ochrony przeciwpożarowej, które technicznie mogą być nie do spełnienia. Narzuca się bowiem odporności pożarowe elementów wyposażenia, których nie ma na rynku – tłumaczy Franciszek Wołoch.
Czytaj więcej
Eksperci mają wątpliwości co do skuteczności przydomowych schronów. Osoby, które nie zdecydują się na ich budowę, będą mogły się ukryć w schronach...
W uwagach do projektu rozporządzenia SIBO wskazało także na inne mankamenty, jak brak metodyki przeliczania odporności (ze stosowanych obecnych kryteriów na te zaproponowane w rozporządzeniu). Taka nowa metodyka jest niezbędna, ponieważ rozporządzenie formułuje zupełnie nowe klasy schronów i ukryć, których nie było w dotychczasowych regulacjach.
Zdaniem wiceprezesa Wołocha przy tak wyśrubowanych wymogach, jakie zaproponowano w projekcie rozporządzenia, może się okazać, że miejsc spełniających nowe kryteria będzie zaledwie kilka.
Rozporządzenie ma wejść w życie 1 stycznia 2025 r., wraz z podpisaną przez prezydenta ustawą o ochronie ludności i obronie cywilnej, w której zawarta jest delegacja do wydania omawianego rozporządzenia. Zgodnie z ustawą nie tylko zostanie zweryfikowana liczba ogólnodostępnych schronów, ale i zbudowane zostaną nowe, na co przeznaczone zostaną corocznie środki w wysokości nie niższej niż 0,3 proc. PKB.
Inwestorzy prywatni czekają na wymogi dotyczące przydomowych schronów
Piotr Jarzyński, prawnik z Kancelarii Prawnej Jarzyński & Wspólnicy, ekspert Komitetu ds. Nieruchomości Krajowej Izby Gospodarczej, przypomina, że projekt rozporządzenia dotyczy warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać obiekty zbiorowej ochrony, a nie prywatne.
Bez określenia w konsultowanym rozporządzeniu wymogów dla przydomowych schronów lub bez wydania nowego rozporządzenia inwestorzy prywatni pozostaną w kłopotliwej sytuacji, bo takie miejsca ochrony nie będą podlegały żadnym regulacjom.
Czytaj więcej
Chociaż o potrzebie ochrony ludności przed atakiem z powietrza mówi się od dawna, niewiele się w tym kierunku robi. Można wręcz odnieść wrażenie, ż...
Piotr Jarzyński przypomina jednak, że trwają prace nad nowelizacją ustawy – Prawo budowlane, która zakłada wydanie odrębnego rozporządzenia, w którym zawarte zostaną przepisy techniczno-budowlane, określające, w jaki sposób mają być budowane i usytuowane schrony przydomowe. W tym rozporządzeniu określone zostanie także, jakie rozwiązania mają być przyjęte co do np. ich konstrukcji, wytrzymałości, wentylacji, zaopatrzenia w energię i wodę.
Etap legislacyjny: konsultacje publiczne