Przepisy wprowadzające wspomniane narzędzie kontroli weszły w życie 13 kwietnia 2026 r. To wynik nowelizacji ustawy o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa dotyczącej zwolnień lekarskich.
Czytaj więcej
Istnieje raczej małe prawdopodobieństwo, że kontrole zaświadczeń lekarskich będą prowadzone przez mniejsze podmioty na szeroką skalę - uważają eksp...
Kontrola zwolnienia lekarskiego przez pracodawcę przed nowelizacją ustawy
Przed nowelizacją możliwość samodzielnej kontroli zwolnień lekarskich pracowników posiadali tylko pracodawcy zatrudniający więcej niż 20 osób. Mniejsze firmy miały jedynie możliwość zwrócenia się do ZUS z wnioskiem o przeprowadzenie kontroli. Nie miały jednak wpływu na sposób jej przeprowadzenia oraz termin. Rozwiązanie to było szczególnie problematyczne wobec krótkotrwałych zwolnień lekarskich, w przypadku których szybkość przeprowadzenia kontroli była wyjątkowo istotna.
Czytaj więcej
Pracodawca wypowiedział pracownikowi umowę o pracę, wskazując jako przyczynę częste, ale krótkotrwałe absencje chorobowe. Mężczyzna pozwał pracodaw...
Zmiany w kontroli zwolnień lekarskich przez pracodawców już obowiązują
Nowelizacja ustawy, która weszła w życie 13 kwietnia 2026 r., zmieniła dotychczasowe zasady kontroli. Przyznała pracodawcom zatrudniającym nie więcej niż 20 pracowników uprawnienie do samodzielnego przeprowadzania kontroli prawidłowości wykorzystywania zwolnień od pracy.
Narzędzie to jest istotne, ponieważ wynagrodzenie chorobowe za pierwsze 33 dni – lub za pierwsze 14 dni w przypadku pracowników powyżej 50. roku życia – finansuje pracodawca. Ponadto, zwłaszcza w przypadku małych firm, krótka nieobecność nawet jednej osoby może poważnie dezorganizować pracę.
Czytaj więcej
13 kwietnia 2026 roku w życie wejdą nowe przepisy dotyczące zwolnień lekarskich. Mają one doprecyzować pojęcia pracy zarobkowej i aktywności niezgo...
Na czym polega kontrola zwolnienia lekarskiego przez pracodawcę?
Jak pisaliśmy w „Rzeczpospolitej”, w nowelizacji ustawy doprecyzowano cel kontroli. Ma ona ustalić, czy pracownik będący na zwolnieniu lekarskim nie wykonuje pracy zarobkowej oraz nie podejmuje aktywności niezgodnej z celem zwolnienia.
Na początku kontroli osoba, która ją przeprowadza, ma obowiązek przedstawić kontrolowanemu pracownikowi stosowne upoważnienie. Zawierać ono musi: datę i miejsce wystawienia, podstawę prawną kontroli, oznaczenie płatnika składek, dane kontrolującego wraz z numerem legitymacji pracowniczej lub dokumentu tożsamości, zakres kontroli oraz podpis osoby udzielającej upoważnienia w imieniu płatnika składek. W przypadku gdy kontrolujący nie okaże upoważnienia, osoba kontrolowana ma prawo odmówić współpracy.
Na zakończenie kontroli – nawet w przypadku, gdy nie stwierdzono naruszeń – musi zostać sporządzony protokół.
W przypadku gdy kontrolujący ma wątpliwości odnośnie do zgodnego z celem wykorzystywania zwolnienia lekarskiego, nie może ich rozstrzygać samodzielnie. Decyzję w tej sprawie podjąć może jedynie właściwa jednostka organizacyjna ZUS po ewentualnym zasięgnięciu opinii lekarza wystawiającego zwolnienie lub lekarza orzecznika.
