Po zamachu w Crocus City Hall. W Rosji chcą przekazać zamachowców katom Łukaszenki

W Dumie pojawiła się propozycja, aby postawić przed białoruskim sądem sprawców niedawnego zamachu pod Moskwą.

Publikacja: 05.04.2024 04:30

Po zamachu w Crocus City Hall. W Rosji chcą przekazać zamachowców katom Łukaszenki

Foto: Bloomberg

Po zamachu w podmoskiewskim Crocus City Hall, w którym zginęły 144 osoby, w Rosji nie ustaje dyskusja na temat przywrócenia kary śmierci. Pierwszy opowiedział się za tym zastępca Putina w Radzie Bezpieczeństwa i były prezydent Dmitrij Miedwiediew. Szef frakcji rządzącej Jednej Rosji Władimir Wasiliew zapowiadał z kolei, że zajmie się tym niższa izba rosyjskiego parlamentu. Za zniesieniem wprowadzonego jeszcze w 1997 r. moratorium opowiedział się też szereg innych rosyjskich polityków i urzędników. Sprawa nie jest jednak prosta.

W Rosji trzeba by zmienić konstytucję

By skazać terrorystów (aresztowano jedenaście osób, w tym czterech bezpośrednich sprawców) na karę śmierci, w Rosji trzeba by zmienić konstytucję, która uniemożliwia stosowanie prawa wstecz. Nawet gdyby ustawę zasadniczą zlekceważono (co w państwie Putina nie byłoby czymś nadzwyczajnym), w świetle rosyjskiego kodeksu karnego skazany na karę śmierci ma prawo do sądu przysięgłych. A to znacznie wydłużyłoby i skomplikowałoby cały proces. Poza tym podejrzani (których w Rosji de facto już uznano za winnych) mieliby znacznie większe możliwości obrony. A gdyby któryś z nich nagle stwierdził, że nie ma z zamachem nic wspólnego i że przez tortury (których nie ukrywały służby rosyjskie) złożył obarczające siebie zeznania?

W świetle rosyjskiego kodeksu karnego skazany na karę śmierci ma prawo do sądu przysięgłych. A to znacznie wydłużyłoby i skomplikowałoby cały proces.

Czołowa działaczka partii Putina i deputowana Dumy Maria Butina (skazana w USA za szpiegostwo i deportowana do Rosji w 2019 r.) zaproponowała inne rozwiązanie. W rozmowie z białoruską rządową stacją Biełaruś 1 stwierdziła, że zamachowców można przekazać do Mińska. – Jestem dobrze poinformowana o waszym prawie, w tym również o karze śmierci, która jest wykonywana. Jest stosowana w przypadku zabójstwa co najmniej dwóch osób. A macie takie samo prawo do sądu nad tymi ludźmi, co i Federacja Rosyjska – mówiła w rozmowie z białoruskimi propagandystami. Co więcej, stwierdziła, że odpowiednie rozmowy już trwają pomiędzy „kompetentnymi organami”.

Łukaszenko może domagać się ekstradycji sprawców

W zamachu pod Moskwą zginęło dwóch obywateli Białorusi, co teoretycznie daje Aleksandrowi Łukaszence prawo do domagania się ekstradycji sprawców. Nie ma najmniejszych wątpliwości co do tego, że w Mińsku zostaliby skazani na karę śmierci. Białoruś jest jedynym państwem w Europie, które wydaje takie wyroki, skazanego zabija się strzałem w tył głowy.

Czytaj więcej

Zamach pod Moskwą: Aresztowania również poza Rosją

W latach 1990–2021 na Białorusi pozbawiono życia ponad 400 skazanych na śmierć. Jeden z najgłośniejszych wyroków w państwie Łukaszenki zapadł po zamachu w 2011 r. w mińskim metrze (zginęło 15 osób). Na karę śmierci zostali wtedy skazani 26-latkowie: Dzmitry Kanawałau i Uładzisłau Kawaliou. Na wniosek ostatniego Komitet Praw Człowieka ONZ (skarżył się, że zeznawał pod presją) wzywał władze w Mińsku do wstrzymania wykonywania wyroku. Reżim to zignorował, zostali straceni w marcu 2012 r.

Po zamachu w podmoskiewskim Crocus City Hall, w którym zginęły 144 osoby, w Rosji nie ustaje dyskusja na temat przywrócenia kary śmierci. Pierwszy opowiedział się za tym zastępca Putina w Radzie Bezpieczeństwa i były prezydent Dmitrij Miedwiediew. Szef frakcji rządzącej Jednej Rosji Władimir Wasiliew zapowiadał z kolei, że zajmie się tym niższa izba rosyjskiego parlamentu. Za zniesieniem wprowadzonego jeszcze w 1997 r. moratorium opowiedział się też szereg innych rosyjskich polityków i urzędników. Sprawa nie jest jednak prosta.

Pozostało 85% artykułu
2 / 3
artykułów
Czytaj dalej. Subskrybuj
Polityka
Robert Fico pozostaje na oddziale intensywnej terapii. Przejdzie kolejną operację
Polityka
Izba Reprezentantów ustawą chce zmusić Joe Bidena do wysyłania broni Izraelowi
Polityka
Spotkanie Xi Jinping–Władimir Putin. Zamrożenie wojny albo całkowita kapitulacja Kijowa
Polityka
Koalicyjny gabinet w Holandii. To będzie rząd skrajnej prawicy
Polityka
Bliżej decyzji w sprawie polskiego pomnika w Berlinie. Brakuje jednak lokalizacji