Reklama

Czy w demokracji potrzebujemy herosów

85 lat temu Witold Pilecki dobrowolnie dał się schwytać w łapance, by trafić do Auschwitz. Zgadzając się co do tego, czy był bohaterem i dlaczego go za takiego uznajemy, jednocześnie upewniamy się wzajemnie, w jakiej kulturze chcemy żyć.

Publikacja: 26.09.2025 15:20

Aż do końca zimnej wojny losy Witolda Pileckiego, w tym śmierć w 1948 r. z rąk komunistów (na zdjęci

Aż do końca zimnej wojny losy Witolda Pileckiego, w tym śmierć w 1948 r. z rąk komunistów (na zdjęciu rotmistrz podczas procesu), pozostawały tematem tabu. Ale i po 1989 r. upłynęły lata, zanim raport z Auschwitz, biografia, nazwisko i twarz jego autora stały się rzeczywiście znane Polakom i dopiero teraz zaczynają być znane na świecie

Foto: PAP

Heroizm jest dla współczesnego człowieka trudny do uchwycenia i dla wielu stoi w sprzeczności z duchem masowej demokracji. Jednocześnie państwa demokratyczne mogą bez niego szybko zginąć. Wojna obronna Ukrainy po pełnoskalowej agresji Rosji z lutego 2022 r. najdobitniej nam to pokazała. Zwykli ludzie masowo stawali się bohaterami, choć bohaterstwo ze swej istoty nie jest masowe.

Postawa Ukraińców spotkała się z podziwem, ale też – np. w niemieckiej debacie – z głosami takimi, jak sceptycyzm psychologa społecznego Haralda Welzera tęskniącego w marcu 2022 r. za „czasami postheroicznymi”: „Osobiście odczuwam bardzo nieprzyjemne emocje, gdy ktoś »dzielnie walczy za swój kraj«, gdy cywilów wzywa się do przygotowywania koktajli Mołotowa w celu prywatnej obrony ojczyzny, gdy celebruje się estetykę i retorykę wojny, które od dziesięcioleci uważaliśmy za społecznie nieakceptowalne. Cieszyłem się, że żyję w epoce postheroicznej”.

Pozostało jeszcze 93% artykułu

RP.PL z NYT — Pierwszy wybór w nowym roku

Roczna subskrypcja RP.PL z dostępem do The New York Times!

Kliknij i sprawdź warunki!

Korzyści:

- Roczny dostęp do The New York Times, w tym do: News, Games, Cooking, Audio, Wirecutter i The Athletic.

- RP.PL — rzetelne i obiektywne źródło najważniejszych informacji z Polski i świata z dodatkową weekendową porcją tekstów magazynu PLUS MINUS.

Reklama
Plus Minus
„Boleros y Masecki”. Latino po polsku
Plus Minus
Koreański „John Wick”? „Mantis” pokazuje, że sam styl nie wystarczy
felietony
Ministrze, więcej odwagi
Plus Minus
Prof. Piotr Sztompka: Przechodzimy z ery rozumu w sferę mrzonek
Plus Minus
Dlaczego nikt nie wygrywa z FIFA? Przykład Gabonu mówi wszystko
Reklama
Reklama
REKLAMA: automatycznie wyświetlimy artykuł za 15 sekund.
Reklama
Reklama