Zawieszenie broni między USA i Izraelem a Iranem obowiązuje od 7 kwietnia. Od tego czasu trwają negocjacje na temat porozumienia, które miałoby zakończyć wojnę.
Donald Trump o Iranie: To bardzo dobrzy negocjatorzy, ale ich pokonaliśmy
W rozmowie z Fox News Trump przyznał, że Irańczycy są „bardzo dobrymi negocjatorami”. Dodał jednak, że USA mają przewagę, ponieważ odniosły zwycięstwo militarne w walce z Iranem.
Czytaj więcej
Nie sposób wykluczyć, iż w wyniku bliskiego już porozumienia USA–Iran sytuacja w regionie powróci po prostu do stanu sprzed wojny. Na pewien czas.
– Mamy wszystkie karty, ponieważ ich pokonaliśmy – oświadczył Trump. – Nie mają marynarki. Każdy okręt – mieli 159 okrętów – każdy z nich jest teraz na dnie morza (...). Ich marynarka całkowicie zniknęła. W 100 procentach. Ich siły powietrzne całkowicie zniknęły. W 100 procentach – stwierdził prezydent USA.
J.D. Vance: Jest porozumienie USA–Iran ale nie wiadomo, czy Donald Trump je podpisze
Fox News publikuje fragmenty wywiadu z Trumpem, który zostanie wyemitowany w sobotę w czasie, gdy ważą się losy porozumienia przedłużającego zawieszenie broni obowiązującego między USA i Izraelem a Iranem. Porozumienie ma przewidywać przedłużenie zawieszenia broni na 60 dni i rozpoczęcie nowej rundy rozmów dotyczącej irańskiego programu nuklearnego – podają przedstawiciele administracji USA znający kulisy sprawy.
Wiceprezydent USA J.D. Vance w czwartek wieczorem potwierdził, że przygotowano wstępne porozumienie, ale zastrzegł, iż nie jest jasne, czy Donald Trump je zaakceptuje.
Na tak długo miałoby zostać przedłużone zawieszenie broni między USA a Iranem
– Trudno powiedzieć , kiedy lub czy w ogóle prezydent je podpisze – powiedział dziennikarzom Vance. – Wciąż wymieniamy uwagi dotyczące kilku kwestii językowych – dodał. Jak sprecyzował, owe „kwestie językowe” dotyczą irańskiego programu nuklearnego i zasobów wzbogaconego uranu posiadanych przez Iran.
W ostatnich dniach obserwowaliśmy wzrost napięcia między USA a Iranem. Amerykańska armia w ciągu kończącego się tygodnia dwukrotnie atakowała cele w Iranie i w rejonie cieśniny Ormuz, podkreślając, że działa w samoobronie, aby zlikwidować zagrożenie stwarzane przez Iran dla statków i amerykańskich sił – zaatakowana została m.in. stacja kontroli dronów znajdująca się w portowym mieście Bandar-e Abbas położonym nad cieśniną Ormuz i pozycje irańskich wyrzutni rakiet w południowym Iranie. Iran odpowiedział atakiem rakietowym, którego celem miała być amerykańska baza w Kuwejcie. MSZ Kuwejtu potępiło Iran za „jawny akt agresji”, a USA uznały atak na cel w Kuwejcie za naruszenie zawieszenia broni przez Iran.
28 maja wieczorem pojawiła się z kolei informacja, że irańska obrona przeciwlotnicza strąciła „wrogi samolot”, ale USA zdementowały doniesienia, jakoby strącony nad Iranem miał zostać amerykański myśliwiec.
Co przewiduje porozumienie USA z Iranem, które musi jeszcze zaakceptować Donald Trump?
Porozumienie, o którym mówi Vance, przewiduje, że Iran nie będzie pobierał opłat tranzytowych za przejście przez cieśninę Ormuz i że wody cieśniny zostaną rozminowane w ciągu 30 dni – wynika z nieoficjalnych informacji przekazywanych przez AP i agencję Reutera. Na mocy tego samego porozumienia USA miałyby stopniowo znosić blokadę irańskich portów, wprowadzoną 13 kwietnia oraz złagodzić część sankcji nałożonych na Iran, co ułatwiłoby Teheranowi sprzedaż ropy.
Irańska blokada cieśniny Ormuz
Blokada cieśniny Ormuz przez Iran jest najbardziej dotkliwym dla światowej gospodarki skutkiem wojny na Bliskim Wschodzie. W normalnych warunkach przez wody cieśniny przechodziło dziennie do 150 statków. Szlakiem tym transportowano ok. 20 proc. światowego eksportu ropy i 30 proc. eksportu LNG.
Sekretarz skarbu USA Scott Bessent mówił na konferencji prasowej 28 maja, że cena ropy, która po blokadzie cieśniny Ormuz wzrosła o ok. 50 proc., może „spaść bardzo szybko”, gdy porozumienie zostanie podpisane.
Czytaj więcej
Administracja Donalda Trumpa przekazała projekt porozumienia dotyczącego zakończenia konfliktu z Iranem wybranym sojusznikom, w tym Izraelowi. Doku...
Iran przepuszcza obecnie przez cieśninę Ormuz po ok. 20 statków dziennie, ale pobiera opłaty za tranzyt przynajmniej od części operatorów tych statków. Ponadto Iran przepuszcza przez wody cieśniny jedynie statki związane z tymi państwami, które uznaje za przyjazne.
W przypadku zawarcia porozumienia, o którym mowa wyżej, USA i Iran miałyby rozpocząć negocjacje w sprawie zasobów wzbogaconego uranu posiadanych przez Iran (chodzi o ok. 440 kg uranu wzbogaconego do ok. 60 proc.). Vance mówił w czwartek, że negocjatorzy starają się, by już we wstępnym porozumieniu zawarto ogólne zapisy dotyczące przyszłości tego uranu, a szczegóły miałyby być ustalone w późniejszych rozmowach.
– Jesteśmy w miejscu, w którym możemy znacząco opóźnić ich program nuklearny, nie tylko na czas kadencji tego prezydenta, ale i w dłuższym terminie. To bardzo dobre dla Amerykanów – mówił Vance o tym, co udało się osiągnąć USA w wojnie z Iranem. Wcześniej Trump wielokrotnie deklarował, że celem wojny jest zapewnienie, iż Iran nigdy nie będzie w stanie wejść w posiadanie broni atomowej.