Irlandia Północna to terytorium Zjednoczonego Królestwa – lecz nie Wielkiej Brytanii, bo formalnie jest poza nią – po brexicie ma szczególny status i dostęp do jednolitego rynku Unii Europejskiej. Przepływ towarów do i przez Irlandię Północną odbywa się w tzw. Ramach Windsorskich, czyli na podstawie porozumienia wynegocjowanego do lutego 2023 r. pomiędzy Zjednoczonym Królestwem i UE, które weszło w życie 1 października tegoż roku, zastępując obowiązujący poprzednio Protokół Północnoirlandzki. Spuścizną tamtego protokołu jest brak „twardej” granicy na wyspie Irlandii, tj. pomiędzy Republiką Irlandii a Irlandią Północną. Ramy Windsorskie z kolei ustanowiły dwie ścieżki dla towarów jadących do Irlandii Północnej: zieloną (Green Lane) – uproszczoną, bez brytyjskiego cła, dla towarów przeznaczonych wyłącznie na rynek północnoirlandzki, oraz czerwoną (Red Lane) – z pełną brytyjską odprawą celną, dla towarów mogących trafić na tamtejszy rynek. Oprócz zagadnień celnych ustalenia Ram Windsorskich obejmują m.in. VAT i akcyzę oraz kwestie rolno-spożywcze, wśród których ważne miejsce zajmują przepisy sanitarne i fitosanitarne, co służy ułatwieniu przywozu towarów detalicznych.
Polskie biznesy w Irlandii Północnej
Polacy w Irlandii Północnej – których mieszka tam 25-30 tys. – prowadzący firmy w sektorze MŚP najczęściej działają w zakresie usług remontowo-budowlanych, handlu spożywczego i gastronomii, usług kosmetycznych i fryzjerskich, doradztwa profesjonalnego (szczególnie odnośnie do księgowości i podatków), usług przewozowych i przeprowadzek, mechaniki pojazdowej oraz reklamy i poligrafii. Ich przedsiębiorstwa rozwijają się dynamicznie i dobrze wypełniają nisze rynkowe, a obsługują zarówno lokalnych mieszkańców, jak i miejscową Polonię. Tamtejsza polska społeczność jest dobrze skomunikowana w mediach społecznościowych, np. na Facebooku, o czym można się przekonać, wyszukując frazy „Polskie firmy w Irlandii Północnej”, „Polacy w Irlandii Północnej ogłoszenia”, „Polacy w Lisburn, Belfast i okolicach”, „Belfast – grupa dla Polaków”, „Polish Society Belfast” czy „Polskie firmy w Irlandii i Irlandii Północnej”.
Czytaj więcej
1 lipca Irlandia przejmuje od Cypru rotacyjną półroczną prezydencję w Radzie Unii Europejskiej. Stanie ona na czele UE już ósmy raz. Na ten okres „...
W północnoirlandzkiej stolicy Belfaście działa konsulat generalny RP, na którego czele od lipca 2025 r. stoi Grzegorz Sala. Jest urzędnikiem i dyplomatą z długim stażem i bogatym doświadczeniem, które uzyskał w pracy m.in. w ostatnich kilkunastu latach w polskich ambasadach w Londynie i Dublinie.
Za działalność wzmacniającą pozycję Polski na arenie międzynarodowej Jerome Mullen, wieloletni konsul honorowy RP w Irlandii Północnej urzędujący w położonej blisko granicy z Irlandią miejscowości Newry, został niedawno uhonorowany przez wicepremiera i ministra spraw zagranicznych Radosława Sikorskiego odznaką honorową Bene Merito.
Odwrócić skutki brexitu
Na stanowisko sekretarza ds. Irlandii Północnej nowy brytyjski premier Andy Burnham powołał Chrisa Bryanta. Ma on 25-letnie doświadczenie parlamentarne, w którym mieści się m.in. funkcja ministra stanu ds. handlu w rządzie Keira Starmera. Jest „remainerem”, tzn., w 2016 r. był i wciąż pozostaje gorącym zwolennikiem nieopuszczania przez Wielką Brytanię Unii Europejskiej. Zamierza działać na rzecz dalszego zacieśniania związków tej części Zjednoczonego Królestwa z UE i odwracania skutków brexitu. – Dzięki przynależności zarówno do jednolitego rynku, jak i do Zjednoczonego Królestwa, można korzystać z najlepszych rozwiązań obu tych światów. Musimy w pełni wykorzystać te możliwości gospodarcze. Spójrzmy szerzej i wyznaczmy sobie ambitniejsze cele w zakresie dobrobytu gospodarczego – powiedział Chris Bryant, cytowany przez BBC.
Jak poinformowała agencja Reuters, powołując się na dane z Office for National Statistics, czyli brytyjskiego GUS-u, przynajmniej od 2021 r. gospodarka Irlandii Północnej wykazuje kilkuprocentową przewagę nad średnią dla całego Zjednoczonego Królestwa. Zaś ekonomiści z Ulster University uważają, że taka sytuacja utrzyma się w latach 2026-2030 – dla tego okresu opracowano prognozę.