Z tego artykułu dowiesz się:
- Jak Literacka Nagroda Nobla wpływa na popyt i ceny rzadkich wydań książek.
- Czym, oprócz oszczędności, kierują się Polacy, wybierając książki z drugiego obiegu.
- Jak najwięksi gracze na rynku e-commerce postrzegają potencjał drugiego obiegu książki.
Kanadyjska pisarka Anne Carson została tegoroczną literacką noblistką. Trudno ją uznać za obstawianą wcześniej jako faworytkę. Widać to po ofercie księgarni – próżno szukać wydań jej książek po polsku. I jeśli nawet były na półkach, błyskawicznie z nich zniknęły tuż po ogłoszeniu werdyktu Komitetu Noblowskiego.
Obecnie można znaleźć tylko jej anglojęzyczne wydania za ok. 100 zł, np. na Allegro i w Empiku. Z kolei na platformie marketplace Kauflandu pojawiła się już książka o jej twórczości, której autorką jest Elisabeth Sarah Coles. Cena – ponad 500 zł. Podobnie wygląda oferta opracowania innego autora na ibristo.pl, wystawiona za ponad 400 zł.
Czytaj więcej
Komitet Noblowski ogłosił, że laureatką literackiej Nagrody Nobla została Anne Carson, poetka i eseistka z Kanady.
Nobel napędza run na książki
Sprzedawcy książek przyznają, że Nagroda Nobla jest wciąż potężnym atutem i wzbudza ciekawość czytelników. – Notujemy bardzo duży wzrost wyszukiwań w dniu ogłoszenia laureata oraz kilka dni później. To wzrost z kilku, kilkudziesięciu zapytań dziennie do nawet kilku tysięcy dziennie – mówi Marcin Gruszka, rzecznik Allegro.
W przypadku ubiegłorocznego Noblisty, László Krasznahorkaia, w momencie ogłoszenia dostępna była tylko niewielka liczba używanych książek tego autora, ale i tak w październiku 2025 r. sprzedało się kilkaset egzemplarzy. – Sytuacja poprawiła się po wydaniu książek jego autora przez Wydawnictwo Czarne, w ciągu ostatnich 12 miesięcy sprzedało się ich już kilka tysięcy sztuk – dodaje Marcin Gruszka, przyznając, że dostępność tytułów Krasznahorkaia, które nie doczekały się wznowienia jest bardzo ograniczona. Ceny rzadkich egzemplarzy, np. „Wojny i wojny”, sięgają nawet kilkuset złotych.
– Obserwujemy wzrost zainteresowania twórczością laureatów po ogłoszeniu ważnych nagród literackich, w tym Nobla. Zainteresowanie obejmuje również wcześniejsze książki autora i starsze wydania – mówi Sławek Wala, dyrektor zarządzający firmy Antykwariat i Księgarnia Tezeusz. – Podobny mechanizm widzimy przy ekranizacjach trafiających do kin i na platformy streamingowe. Wtórny obieg zapewnia dostęp także do książek nieobecnych w bieżącej ofercie wydawniczej. Wiele pozycji w ofercie Tezeusza jest unikatowych w skali internetu, bardzo duża część dostępna jest wyłącznie u nas – przekonuje Sławek Wala.
Używane książki na fali
Nobel jest jednak raz w roku, a zainteresowanie wtórnym obiegiem książek i tak ciągle rośnie. – Rynek książek używanych jest interesującym segmentem, odpowiadającym m.in. na rosnące zainteresowanie klientów gospodarką obiegu zamkniętego oraz poszukujących starszych wydań książek, niedostępnych w obiegu księgarskim – mówi Michał Tomaniak, dyrektor Działu Książka w Empiku. – Współpraca m.in. z Tezeuszem, Skupszop, a także innymi partnerami, pozwala nam lepiej poznać potrzeby klientów i istotnie poszerzyć ofertę dostępną na Empik.com. Na bieżąco analizujemy możliwości dalszego rozwoju oferty związanej z drugim obiegiem książki i zrównoważoną konsumpcją. Widzimy potencjał w rozwiązaniach wspierających ponowne wprowadzanie książek do obiegu, dlatego to pozostaje jednym z analizowanych kierunków rozwoju naszej oferty – dodaje.
Tezeusz zauważa, że wielkość polskiego rynku książki używanej trudno rzetelnie określić ze względu na jego rozdrobnienie. Działa na nim wiele małych antykwariatów, w tym podmioty sezonowe, specjalizujące się np. w podręcznikach. Dlatego do szacunków wartości całego rynku trzeba podchodzić ostrożnie. – Jesteśmy największym antykwariatem w Polsce, a nasza działalność rośnie nieprzerwanie od 15 lat. Łączy nas pasja do książek i szacunek do tego medium. Dajemy książkom drugie życie, w tym publikacjom dawno niewznawianym i trudno dostępnym – mówi Sławek Wala.
– Rynek książek używanych utrzymuje się na stabilnym poziomie, a w ostatnich czterech kwartałach zanotowaliśmy lekki wzrost ich sprzedaży na Allegro i Allegro Lokalnie. Wśród książek z drugiej ręki najpopularniejsze są tytuły z gatunku literatury pięknej, następnie podręczniki, trzecie w kolejności książki naukowe i popularnonaukowe, czwarte zaś książki dla dzieci. Te cztery kategorie to niemalże połowa sprzedanych używanych książek na Allegro – dodaje Marcin Gruszka.
Już tylko 1/3 Polaków wskazuje oszczędność jako główny powód kupowania przedmiotów „z drugiej ręki”, choć takie towary są istotne w zarządzaniu wydatkami aż dla 77 proc. – wynika z badania eBay. Liczy się coraz bardziej moda na niepowtarzalność czy kwestie ochrony środowiska.
Polacy w ogóle ruszyli po rzeczy z drugiej ręki, a cały ten rynek rośnie w rekordowym tempie. W ostatnich 12 miesiącach takie zakupy ma za sobą 45 proc. badanych, co pokazuje jak mocno zmieniło się podejście konsumentów do używanych produktów. To już nie powód do oszczędności, ale element stylu życia, jak i sposób na zarabianie.
