Deficyt kierowców międzynarodowych – trend wzrostowy o negatywnym odcieniu

Około 70% kierowców ciężarówek w Hiszpanii przekroczyło 50 lat (Główny Urząd Ruchu Drogowego Hiszpanii).

W 2016 roku w Niemczech tylko jedna trzecia kierowców posiadających prawo jazdy kategorii lub była w wieku poniżej 45 lat; około 66% kierowców międzynarodowych w ciągu najbliższych 15 lat odejdzie z zawodu (Niemieckie Zrzeszenie Logistyczno-Spedycyjne).

W Wielkiej Brytanii deficyt kierowców narasta z prędkością 50 osób dziennie; średni wiek kierowców ciężarówek równa się w przybliżeniu 55 latom (gazeta The Sun).

W Polsce brakuje około 100 tysięcy kierowców; największa grupa kierowców ciężarówek jest w wieku od 45 do 50 lat (agencja consultingowa PwC);

 Maksim Ziziuk, Kierownik Departamentu Przewozów

 Drogowych Grupy TELS

Maleje dopływ młodych kierowców

Według danych PwC, w 2006 roku w Polsce wydano około 300 tysięcy praw jazdy kategorii lub wtedy jak w 2011 roku — jedynie 48 tysięcy.

Po zniesieniu przez Bundeswehrę w 2011 roku obowiązku służby wojskowej zmalał dopływ młodych kierowców w Niemczech: około 15 tysięcy osób każdego roku zdobywało prawo jazdy właśnie w wojsku.

Jedna z przyczyn, dlaczego młodzi ludzie w Europie wybierają inne zawody — to wysoki koszt zdobycia zawodu kierowcy międzynarodowego oraz ciężkie warunki pracy. Dla przykładu, koszt wszystkich niezbędnych szkoleń w celu uzyskania prawa jazdy w Polsce to wydatek rzędu 8,5 tys. Zł (2 tysięcy €).

W Rosji również notowany jest malejący dopływ kierowców pojazdów ciężarowych. W 2017 roku liczba nowych posiadaczy praw jazdy kategorii spadła do poziomu 106 400 z 124 600 w 2016 roku, z kolei prawa jazdy kategorii D uzyskało 37 900 osób (w 2016 — 42 300).

Kolejną przyczyną niskiej atrakcyjności zawodu kierowcy dla młodzieży jest rozwój technologii bezzałogowych. Testy ciężarówek bezzałogowych już prowadzą m.in. firmy Uber, Waymo, Starsky Robotics. Mało prawdopodobne jest, aby w ciągu najbliższych 10 lat bezzałogowce zastąpiły prawdziwych kierowców, jednak biorąc pod uwagę perspektywy zapotrzebowania na ten zawód w przyszłości, młodzi ludzie wybierają bardziej pewne rodzaje działalności.

Migracja już nie ratuje

Firmy z Europy Zachodniej przyzwyczaiły się do rozwiązywania problemu deficytu kierowców za pomocą migracji pracowników z krajów wschodnioeuropejskich. Przykładowo, polscy kierowcy aktywnie wyjeżdżają do Niemiec, gdzie wynagrodzenie jest półtorakrotnie wyższy. Z kolei do Polski napływają kierowcy z Rumunii, Mołdawii, Ukrainy i Białorusi.

Jednak nawet to źródło, sądząc po danych statystycznych, zdecydowanie maleje.

Około 20% firm transportowych w Polsce ma notoryczny problem z kadrą kierowców, natomiast kolejne 60% póki co mówi jedynie o okresowych trudnościach.

Ostry deficyt kierowców panuje na Litwie. Według tamtejszego Urzędu Pracy, w 2016 roku na Litwie zatrudniono 13 000 zagranicznych obywateli, z których 87% podjęło pracę jako kierowcy pojazdów ciężarowych.

Na Białorusi w grudniu 2017 roku w bazie danych Państwowej Służby Zatrudnienia wolnych wakatów dla kierowców było trzykrotnie więcej, niż kandydatów.

Nowe schematy kradzieży ładunków

W zaistniałej sytuacji grupy przestępcze opracowują nowe schematy kradzieży ładunków.

Do niedawna do podstawowych schematów kradzieży ładunków zaliczały się: a) tworzenie pseudo firm transportowych; b) kupowanie przez oszustów firm transportowych cieszących się dobrą reputacją. Tacy przewoźnicy kontynuowali swoją działalność do chwili, aż w ich ręce trafiała duża partia szybko zbywalnego ładunku o wysokiej wartości, po czym samochody znikały razem z towarem.

Ostatnie wieści z Unii Europejskiej donoszą, że ładunki od swoich pracodawców zaczęli kraść kierowcy-imigranci. Z powodu deficytu kierowców, firmy transportowe są zmuszone do zatrudniania nie tylko niedoświadczonych, lecz również małowiarygodnych kierowców. Korzystają na tym oszuści.

Przykład z życia. W celu dostawy swoich szybko zbywalnych ładunków zleceniodawca zwrócił się do rzetelnego polskiego przewoźnika, z którym współpracował od dawna. Przewoźnik powierzył transport ładunków dwum ukraińskim kierowcóm, którzy na tamtą chwilę pracowali w firmie od półtora miesiąca. Po pewnym czasie od załadunku urządzenia pokładowe GPS przestały nadawać sygnał, a kierowcy odzywać się przez telefon. W tym konkretnym przypadku czujność spedytorów, którzy bardzo szybko zareagowali na podejrzaną sytuację, nie pozwoliła oszustom na zrealizowanie zamiaru kradzieży, ale co jakiś czas pojawiają się wiadomości o udanych kradzieżach.

Zapewnienie bezpieczeństwa ładunków w nowych warunkach

Grupa TELS (T.E.L.S. Transeuropean Logistic Services Ltd.) świadczy usługi w zakresie organizacji przewozów międzynarodowych wszystkimi rodzajami transportu.