Z tego artykułu się dowiesz:

  • Jakie znaczenie mają odkryte ślady stóp sprzed 2000 lat?
  • W jaki sposób lokalne warunki pogodowe wpłynęły na odkrycie na szkockiej plaży?
  • Jak archeolodzy udokumentowali odkrycie?
  • Dlaczego odkryte ślady są istotne dla zrozumienia historii regionu?

Na stanowisku pracował zespół archeologów z Uniwersytetu w Aberdeen w północno-wschodniej Szkocji. Działania naukowców opisane zostały w specjalnym komunikacie uczelni z 19 lutego zamieszczonym na jej stronie internetowej.

Ślady stóp sprzed 2000 lat odkryte na szkockiej plaży

Niezwykłego odkrycia dokonali mieszkańcy hrabstwa Angus w Szkocji, Ivor Campbell i Jenny Snedden, którzy spacerowali z psami Ziggym i Juno na plaży Lunan Bay. Zauważyli oni, że burza zniszczyła wydmy, odsłaniając świeżą warstwę gliny. To właśnie na niej Ivor dostrzegł wyraźne ślady.

Mężczyzna natychmiast skontaktował się z archeologiem miejskim Brucem Mannem, który z kolei zwrócił się o pomoc do ekspertów z Uniwersytetu w Aberdeen. Zdawał sobie bowiem sprawę z prawdopodobnego znaczenia odkrycia, a także z konieczności podjęcia wyścigu z czasem, aby je udokumentować.

Czytaj więcej

Leżały w muzeum przez wiele lat. Naukowcy rozwiązali zagadkę starożytnych grotów strzał

Do tej pory brak było wzmianek o tego typu odkryciu w Szkocji. Podobne odciski udało się wcześniej zidentyfikować natomiast w kilku miejscach w Anglii, w tym w ujściu rzeki Severn, w Formby w hrabstwie Merseyside i w Happisburgh w hrabstwie Norfolk.

Archeolodzy udokumentowali ślady stóp sprzed 2000 lat

Na plażę udał się kilkuosobowy zespół archeologów pod przewodnictwem profesor Kate Britton. Specjaliści zabrali ze sobą niezbędne materiały, w tym gips modelarski.

Na miejscu odkrycia przyszło im pracować w wyjątkowo trudnych warunkach pogodowych. Aby zabezpieczyć ślady stóp, musieli zmagać się z piaskiem wzbijanym przez wiatr, którego prędkość przekraczała 88 km/h. Dużym wsparciem dla archeologów okazali się odkrywcy śladów, Ivor i Jenny, którzy m.in. organizowali przerwy na herbatę.

Ślady stóp sprzed 2 tysięcy lat znaleziono na plaży w Szkocji

Ślady stóp sprzed 2 tysięcy lat znaleziono na plaży w Szkocji

Foto: University of Aberdeen

Archeologom udało się udokumentować i zmapować miejsce odkrycia, a także wykonać modele 3D i fizyczne odlewy odcisków, zanim burze zniszczyły wszelkie ślady. Korzystali przy tym z drona, za pomocą którego rejestrowali cenne ujęcia stanowiska. Było to możliwe w rzadkich momentach, w których wiatr się uspokajał.

– Wiedzieliśmy, że mamy do czynienia z naprawdę rzadkim stanowiskiem archeologicznym i że odkrycie to oferuje unikatowy obraz przeszłości – ale było też jasne, że morze wkrótce zabierze to, co tak niedawno odsłoniło – przyznała profesor Kate Britton cytowana w komunikacie Uniwersytetu w Aberdeen. – Musieliśmy pracować szybko w najgorszych warunkach, jakie kiedykolwiek spotkałam podczas prac archeologicznych w terenie – morze wzbierało błyskawicznie, a każdy przypływ wyrywał fragmenty stanowiska, podczas gdy niesiony wiatrem piasek jednocześnie je niszczył. Byliśmy poddawani swoistemu piaskowaniu, podobnie jak stanowisko, podczas gdy próbowaliśmy je delikatnie oczyścić, zbadać i udokumentować. Nastąpił więc wyścig z żywiołami. W ciągu 48 godzin całe stanowisko zostało zniszczone – dodała. 

Jakie znaczenie mają ślady stóp sprzed 2000 lat odkryte na szkockiej plaży?

Archeolodzy po zakończeniu prac w terenie udali się do laboratorium i przystąpili do datowania radiowęglowego. Wykorzystali do niego szczątki roślin znalezione w osadach tuż pod śladami stóp. Badanie potwierdziło, że odciski powstały około 2000 lat temu. Ich analiza pozwoliła zidentyfikować ślady należące do jeleni szlachetnych, saren i innych zwierząt, a także ludzi, którzy chodzili boso po obecnie częściowo skamieniałej glinie.

– To prawdziwy, namacalny związek z przeszłością regionu. (…) To niezwykle ekscytujące, że te odciski zostały wykonane przez ludzi mniej więcej w okresie rzymskich inwazji na Szkocję i w wiekach poprzedzających pojawienie się Piktów – podkreślił członek zespołu archeologów, profesor Gordon Noble, cytowany w komunikacie Uniwersytetu w Aberdeen.

Zdaniem archeologów odkryte ślady stóp dają nam wgląd w działalność człowieka wzdłuż wybrzeża Angus oraz w zmieniający się charakter jego krajobrazu. Zdjęcia z drona pomogą natomiast ustalić punkt odniesienia dla badania tempa erozji tej części wybrzeża oraz zagrożeń dla innych potencjalnych lokalizacji.