fbTrack
REKLAMA
REKLAMA

Kronika przepowiedzianej katastrofy

Franciszek w ślady Benedykta XVI. Nowa reguła?

Papież Franciszek
AFP
Papiestwo jest jednym z najważniejszych, emocjonalnych elementów katolicyzmu. Symbolika z nim związana, emocje, jakie wywołują papieże, kształtują katolików od wieków. Na naszych oczach dokonuje się błyskawiczna demitologizacja tego urzędu.

Benedykt XVI uchodził za papieża konserwatywnego, tradycyjnego, ale to właśnie on przeprowadził jedną z największych rewolucji w myśleniu i symbolice papiestwa. Jego ustąpienie z urzędu, przejście na emeryturę było – zgodnym z prawem, ale jednak rewolucyjnym – zerwaniem z tym, co wydawało się niezmienne. Jeszcze jego poprzednik św. Jan Paweł II pytany o emeryturę odpowiadał, że „z krzyża się nie schodzi", i dla wielu tradycyjnie nastawionych katolików (nie ukrywam, że dla mnie wtedy również) był to pewien aksjomat. Rezygnacja Benedykta XVI wywróciła wszystko do góry nogami. I choć nie brakuje mistycznych interpretacji tamtego wydarzenia, które postrzegają je jako początek szczególnego czasu, gdy władzę sprawuje dwóch papieży albo gdy jeden z nich – ten już emerytowany – staje się katechonem (tym, który powstrzymuje przyjście Antychrysta), to Benedykt XVI w kolejnych wywiadach odrzuca zdecydowanie takie postrzeganie rzeczywistości.

Nie inaczej jest w wywiadzie, jakiego udzielił kilka dni temu włoskiemu dziennikowi „Corriere della Sera". Deklaruje w nim, że jest tylko jeden papież, a jest nim Franciszek. Nie żałuje swojej decyzji i zaznacza, iż podjął ją jedynie dlatego, że wyczerpały się jego siły. „To była trudna decyzja, ale podjąłem ją z pełną świadomością i uważam, że dobrze uczyniłem. Niektórzy z moich nieco »fanatycznych« przyjaciół są nadal rozgniewani, nie chcieli zaakceptować tego wyboru" – mówi papież emeryt i dodaje: „Myślę o teoriach spiskowych, które po mojej decyzji powstały: niektórzy mówili, że zrezygnowałem z powodu skandalu Vatileaks, inni, że z powodu spisku lobby gejowskiego, jeszcze inni, że za sprawą konserwatywnego lefebvrystowskiego biskupa Richarda Williamsona. Nie chcą wierzyć w wybór dokonany świadomie. Ale moje sumienie jest czyste".

Co w istocie przekazuje tymi słowami? Otóż tyle, że jego decyzja nie ma jakiegoś drugiego, metafizycznego czy mistycznego dna, że jego siły – o czym mówił kilkakrotnie – się wyczerpały, a zatem zrezygnował z urzędu, którego nie był w stanie już odpowiednio sprawować. Papiestwo jest oczywiście – tak wierzę jako katolik – charyzmatem i urzędem, który Bóg obdarza szczególną łaską, ale... łaska buduje na naturze. Jeśli natura jest wyczerpana, osłabiona – to nie jest w stanie w pełni wypełniać zadań, jakie związane są z władzą papieską. I wtedy trzeba zrezygnować. Benedykt XVI miał świadomość – bo obserwował ostatnie lata pontyfikatu św. Jana Pawła II – że choć był to czas ogromnego świadectwa wiary, to jednocześnie ogromnych problemów z zarządzaniem Kościołem. I tego właśnie chciał uniknąć.

Franciszek zaś – wszystko na to wskazuje – idzie taką samą drogą, bo na kilka dni przed wywiadem Benedykta XVI tłumaczył, że choć na pewno umrze w Rzymie i nie powróci do Argentyny, to nie wyklucza, że tak jak jego poprzednik przejdzie na emeryturę, ustąpi z urzędu. Gdyby taki akt się dokonał, to można by wówczas powiedzieć, że zmiana jest pełna. Abdykacja Benedykta XVI – jako pierwsza – mogłaby być traktowana jako wyjątek, ale gdy pojawią się następne, to zacznie się kształtować nowa reguła. I to będzie dalszy ciąg ogromnej zmiany.

Zmiana ta, choć rewolucyjna z perspektywy symbolicznej, nie jest sprzeczna z myśleniem katolickim. Urzędy w Kościele nie są zsakralizowane same z siebie, nie działają wbrew naturze czy strukturze biurokratycznej ani nie muszą się wiązać z osobistą świętością sprawujących je ludzi. Biurokracja pozostaje biurokracją, nawet jeśli jest kurialna, a starość dotyka zdolności zarządczych także papieży. Można więc powiedzieć, że decyzja Benedykta XVI tylko nam o tym przypomina i w ten sposób oczyszcza myślenie o papiestwie ze zbędnego balastu mitologii.

Źródło: Plus Minus
REKLAMA
REKLAMA
REKLAMA
NAJNOWSZE Z RP.PL
REKLAMA
REKLAMA
REKLAMA
REKLAMA: automatycznie wyświetlimy artykuł za 15 sekund.
REKLAMA
REKLAMA