Ukraina: wreszcie ruszyły reformy

W poniedziałek nad ranem ukraińska Rada Najwyższa uchwaliła budżet na rok 2015, będący prawdziwym początkiem reform gospodarczych w kraju, obiecywanych już od wiosny.

Burzliwe debaty nad projektem budżetu zaczęły się po północy. „Niektórzy deputowani ledwie trzymali się na nogach" – pisali z sali ukraińscy korespondenci parlamentarni. „Jesteśmy stachanowcami !" – wykrzykiwał mimo to były minister obrony Anton Heraszczenko, zapewniając, że dokument zostanie przyjęty i nie ma mowy o odkładaniu głosowania. Udało się to po czwartej rano.

Czytaj także: Ukraiński parlament uchwalił budżet na 2015 rok

Czytaj także: Poroszenko nie ustąpił nawet o krok

Ustawa budżetowa wprowadza rewolucyjne, jak na Ukrainę, zmiany systemu gospodarczego. „Z jednej strony wprowadzamy uczciwy system podatkowy, z drugiej – zapewniamy wpływy do budżetu" – cieszył się premier Arsenij Jaceniuk, który w czasie debat kilkakrotnie groził swoją dymisją, jeśli projekt nie zostanie przyjęty.

Najważniejsza z punktu widzenia wszystkich mieszkańców kraju jest zmiana sposobu opodatkowania, w tym zmniejszenie ilości progów podatkowych z 22 do 9. Wcześniej „Financial Times" uznawał ukraiński system za jeden z najbardziej skomplikowanych na świecie, a eksperci widzieli w nim przyczynę wiecznych pustek w państwowej kasie. Obowiązkowe wpłaty do państwowego funduszu emerytalnego zmniejszono z ponad 41 proc. do 16,4 proc. od każdej płacy. Wcześniejszy system sprawiał, że większość na Ukrainie pracowała na czarno, a emerytur nie było z czego płacić.

Wprowadzono dwie stawki (5- i 10-procentową) na towary importowane, ale w ogóle zwolniono z cła te, których najbardziej brakuje na Ukrainie: energię elektryczną, węgiel, paliwo dla elektrowni atomowych czy lekarstwa dla chorych na raka.

Mały i średni biznes dostał dwuletnie moratorium na kontrolę przeróżnych organów państwowych i zmniejszono mu opodatkowanie.

Najważniejsze jednak zmiany polegają na zniesieniu ulg, wyjątków, specjalnych zezwoleń etc., które umożliwiały dużym holdingom należącym do oligarchów unikanie opodatkowania i wyprowadzanie zysków do rajów podatkowych. „Duży biznes będzie płacił jednolitą stawkę od zysku w wysokości 20 proc., a przy eksporcie rud metali, wyrobów metalowych, produktów przemysłu chemicznego czy rolniczego stawka będzie liczona na podstawie cen na światowych giełdach (a nie wewnątrzukraińskich)" – tłumaczył po głosowaniu jeden z deputowanych „Samopomocy" Jegor Sobolew.

W trakcie debat kilku deputowanych protestowało przeciw większemu opodatkowaniu ropy i paliw, ale reszta sali w nieparlamentarnej formie wypomniała im, że przyjaźnią się z jednym z oligarchów, który zarabia właśnie na przerobie ropy. Jednak takie sceny powtarzały się prawie przy każdej grupie towarów. Okazało się, że oligarchowie mają wielu przyjaciół w parlamencie i to prawdopodobnie tłumaczy pośpiech przy przyjmowaniu dokumentu.

Sam premier tłumaczył, że przegłosowany budżet nie jest idealny, ale już w lutym przewidziano jego poprawianie. Teraz zaś należało go przyjąć, aby Ukraina dostała kolejną transzę kredytu Międzynarodowego Funduszu Walutowego.