Spory samorządów z fiskusem o prawo do odliczenia VAT od wydatków inwestycyjnych nie schodzą z wokand sądów administracyjnych. Niestety, nie każdy kończy się korzystnie dla gmin. Potwierdza to wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego, który odmówił prawa do odliczenia gminie inwestującej w infrastrukturę turystyczną.

Względy estetyczne

We wniosku o interpretację gmina wskazała, że jest zarejestrowanym, czynnym podatnikiem VAT. Jest w posiadaniu nieruchomości gruntowych położonych wokół jeziora, które dzierżawi firmom zewnętrznym świadczącym usługi hotelowe, gastronomiczne, rekreacyjne etc. Tłumaczyła, że ponosi wydatki na zagospodarowanie turystyczne terenów wokół jezior. Nie są to tereny bezpośrednio dzierżawione, ale sąsiednie, ogólnodostępne. Podjęła decyzję o poniesieniu wydatków w celu uatrakcyjnienia obszarów wokół jezior. Zdaniem gminy wydatki te mają wpływ na atrakcyjność terenów dzierżawionych. Sąsiadujące tereny bowiem oddziałują na siebie.

Zapytała, czy ma prawo do odliczenia podatku naliczonego od wydatków inwestycyjnych związanych z poprawą infrastruktury turystycznej wokół jeziora.

Odpowiedź fiskusa była stanowcza: nie. Urzędnicy podkreślili, że prawo do obniżenia VAT uzależnione jest od dwóch warunków. Odliczenia dokonuje zarejestrowany czynny podatnik VAT, a towary i usługi, z których nabyciem podatek został naliczony, są wykorzystywane do czynności opodatkowanych. Konieczny jest więc związek zakupów z wykonywanymi czynnościami opodatkowanymi. Zdaniem fiskusa wydatki inwestycyjne związane z poprawą infrastruktury turystycznej terenów ogólnodostępnych wokół jeziora nie są związane z wydzierżawianiem gruntów przez gminę, czyli z czynnościami opodatkowanymi VAT.

Zadania własne

Gmina próbowała przekonać do swoich racji sądy administracyjne. Bezskutecznie. Oddalając jej skargę, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu stwierdził, że podatek naliczony nie jest ściśle związany z czynnością opodatkowaną. Przeciwnie, jest związany z wydatkami na poprawę infrastruktury terenów ogólnodostępnych.

WSA nie miał wątpliwości, że gminie nie przysługuje prawo do odliczenia VAT.

Ostatecznie stanowisko niekorzystne dla gminy potwierdził NSA. Jego zdaniem czynności wykonywane w związku z poprawą infrastruktury wokół jeziora nie stanowią działalności gospodarczej.

Wyrok jest prawomocny.

sygnatura akt: I FSK 1096/14

Urszula Zielińska, doradca podatkowy w kancelarii EOL

W komentowanym wyroku NSA patrzy na gminę przez pryzmat jej statusu jako jednostki samorządu terytorialnego, a nie podatnika VAT. Trudno się zgodzić, że zagospodarowanie turystyczne terenów ogólnodostępnych to realizacja zadań własnych gminy, która nie daje im prawa do odliczenia VAT. O tym, czy jednostka ma prawo do odliczenia, nie może przesądzać tylko to, że jakaś czynność należy do jej zadań własnych. Liczy się związek wydatków z prowadzoną sprzedażą opodatkowaną i wykonywanie czynności na podstawie zawartych umów cywilnoprawnych. Nie ma znaczenia, że związek ten ma charakter pośredni.