Zwierzęta te żyły w gałęziach drzew gęstych lasów w okresie jurajskim, ok. 160 mln lat temu, kiedy lądy i przestworza opanowały wielkie gady. Opis odkrycia przynosi najnowsze wydanie magazynu „Nature".
Wszystkie trzy należą do słabo znanej grupy haramiidów.
Dobrze zachowane skamieniałości znalezione zostały w prowincji Liaoning w północno-wschodnich Chinach. Zwierzęta nazwane Shenshou lui, Xianshou linglong i Xianshou songae okazały się ostatecznie ssakami. Naukowcy potwierdzili to na podstawie obecności trzech kości ucha środkowego charakterystycznych dla wszystkich ssaków od ryjówek do wielorybów, a także ludzi.
Trzy nowo odkryte gatunki prawdopodobnie wyglądał jak małe wiewiórki. Wydłużone palce rąk i stóp, wskazują, że były mieszkańcami gałęzi drzew. Miały, długie i prawdopodobnie chwytne ogony.
— Można przewidzieć, że zwierzęta spędzały więcej czasu na drzewach niż dzisiejsze wiewiórki — powiedział Jin Meng, paleontolog kręgowców w Amerykańskiego Muzeum Historii Naturalnej w Nowym Jorku, główny autor artykułu w „Nature". — Na podstawie kształtu zębów możemy wnioskować, że prawdopodobnie były wszystkożerne, żywiły się owadami, orzechami i owocami.
Zachowały się nie tylko twarde tkanki, takie jak zęby i kości, które kamienieją najczęściej ale również tkanki miękkie m.in fragmenty futra i wnętrzności zwierząt. Trzy gatunki różniły się od siebie rozmiarami. Najmniejsze były wielkości myszy i ważyły ok. 30 gr, największe osiągały rozmiary dużej wiewiórki o wadze dziesięć razy większej. Chociaż wyglądały jak dzisiejsze wiewiórki, były luźno spokrewnione z nimi.
Ostatnie odkrycia wykazały, że ssaki były znacznie bardziej zróżnicowane w okresie jurajskim, niż wcześniej sadzili naukowcy. Odkrywcy skamieniałości uważają, że pierwsze prawdziwe ssaki pojawiły się na Ziemi między 235 a 208 mln lat temu, dobre 60 mln lat wcześniej, że sądzono dotychczas.
Krzysztof Urbański
