Tymi dyrektywami ma się kierować minister edukacji narodowej w określaniu co roku poziomu minimalnych stawek pensji zasadniczych dla reprezentantów tej profesji, w drodze zmian rozporządzenia o stawkach minimalnych, w porozumieniu z szefem resortu pracy oraz po zasięgnięciu opinii Komisji Wspólnej Rządu i Samorządu Terytorialnego.

Tegorocznej aktualizacji dokonał w [link=http://www.rp.pl/aktyprawne/akty/akt.spr?id=335959]nowelizacji rozporządzenia o stawkach minimalnych z 18 grudnia 2009 r. (DzU nr 222, poz. 1755)[/link] - [b]zobacz [link=http://www.rp.pl/galeria/56567,3,412936.html]minimalne stawki zasadnicze nauczycieli[/link][/b].

Przepisy te są wspólne dla wszystkich szkół: prowadzonych zarówno przez jednostki samorządu terytorialnego (rada gminy, rada powiatu lub sejmik województwa), jak i przez administrację rządową (właściwi ministrowie).

[srodtytul]Wzrost od 1 stycznia[/srodtytul]

Podwyższenie wynagrodzeń nauczycieli w ślad za wzrostem minimalnych stawek zasadniczych następuje najpóźniej w ciągu trzech miesięcy po ogłoszeniu ustawy budżetowej, ze wstecznym wyrównaniem, od 1 stycznia danego roku. Organy prowadzące kierują się wówczas dyrektywą utrzymania poziomu średnich wynagrodzeń.

Organy prowadzące szkoły samorządowe mogą zwiększać środki na płace, w tym podwyższać minimalne pensje zasadnicze nauczycieli podane w rozporządzeniu o stawkach minimalnych. Robią to w drodze modyfikacji regulaminu wynagradzania nauczycieli, którą muszą uzgodnić ze związkami zrzeszającymi przedstawicieli tej grupy zawodowej.

W indywidualnych sytuacjach rada gminy czy powiatu bądź sejmik województwa ma prawo upoważnić dyrektora placówki do przyznania nauczycielowi minimalnego wynagrodzenia zasadniczego wyższego od tego z rozporządzenia o stawkach minimalnych. Oczywiście podwyżki takie muszą się odbywać w granicach ustalonego planu finansowego szkoły.

Praktyka pokazuje, że szkoły rzadko korzystają z takiej możliwości. Ponad 80 proc. nauczycieli otrzymuje pensje zasadnicze na poziomie minimalnym ustalonym w rozporządzeniu o stawkach minimalnych, a reszta niewiele wyższe.

[srodtytul]Standardowe pensum…[/srodtytul]

Nauczyciel zatrudniony w pełnym wymiarze zajęć pracuje 40 godzin tygodniowo, w tym obowiązkową liczbę obowiązkowych godzin dydaktycznych, opiekuńczych i wychowawczych w tygodniu bezpośrednio z uczniami lub na ich rzecz (tzw. pensum). Zwykle realizuje tzw. standardowe pensum określone w art. 42 ust. 3 KN wahające się od 15 do 30 godzin na tydzień w zależności od rodzaju placówki, w której świadczy pracę, i uciążliwości tej ostatniej (najczęściej jest to 18 godzin).

[b]Zobacz [link=http://grafik.rp.pl/grafika2/426214]tabelę z obowiązującymi wymiarami zajęć[/link].[/b]

[srodtytul]…albo zwiększone[/srodtytul]

Na swój wniosek, złożony dyrektorowi przed rozpoczęciem zajęć w roku szkolnym (czyli do 31 sierpnia), nauczyciel może realizować obowiązkowe zajęcia dydaktyczne, wychowawcze i opiekuńcze w podwyższonym wymiarze.

Dyrektorowi wolno przystać na tę propozycję, gdy pozwala mu na to arkusz organizacyjny zatwierdzony przez organ prowadzący placówkę. Uprawnienie takie przysługuje w wymiarze:

[b]od 19 do 27 godzin tygodniowo[/b]

– nauczycielom przedszkoli specjalnych, szkół podstawowych i specjalnych, gimnazjów, liceów ogólnokształcących, profilowanych i uzupełniających, przedmiotów teoretycznych w szkołach prowadzących kształcenie zawodowe, w tym szkołach specjalnych i szkolenia rzemieślniczego w schroniskach dla nieletnich oraz zakładach poprawczych, przedmiotów artystycznych i ogólnokształcących w szkołach artystycznych i innych placówkach kształcenia artystycznego,

– wychowawcom w placówkach socjalizacyjnych, zakładach opiekuńczo-leczniczych dla dzieci; w domach wczasów dziecięcych; w specjalnych ośrodkach szkolno-wychowawczych, zakładach poprawczych, schroniskach dla nieletnich, świetlicach szkół specjalnych, placówkach interwencyjnych, rodzinnych ośrodkach diagnostyczno-konsultacyjnych, młodzieżowych ośrodkach wychowawczych, zespołach pozalekcyjnych zajęć wychowawczych w zakładach opieki zdrowotnej, realizującym zajęcia w domach pomocy społecznej,

[b] - od 23 do 26 godzin tygodniowo nauczycielom praktycznej nauki zawodu we wszystkich typach szkół.[/b]

Nauczyciel realizujący takie podwyższone pensum też jest zatrudniony w pełnym wymiarze zajęć, zwłaszcza jeśli chodzi o uprawnienia pracownicze. Jego wynagrodzenie zasadnicze ulega przeliczeniu stosownie do § 2 ust. 2 i 3 rozporządzenia o stawkach minimalnych.

Nie daje mu to jednak tytułu do zwiększonego wynagrodzenia jak za godziny ponadwymiarowe. Co więcej, ma zakaz świadczenia pracy ponadwymiarowej.

Można mu ewentualnie przydzielać godziny doraźnych zastępstw.

[ramka][b]Jak przeliczyć pensję zasadniczą z tytułu podwyższonego pensum[/b]

Wynagrodzenie zasadnicze nauczyciela realizującego podwyższone pensum na podstawie art. 42 ust. 4a KN przeliczamy stosownie do zwiększonego wymiaru obowiązkowych zajęć dydaktycznych, wychowawczych i opiekuńczych. Rachunki przebiegają dwuetapowo.

Przedstawiamy je na przykładzie pani Danuty, nauczycielki mianowanej (z tytułem zawodowym magistra bez przygotowania pedagogicznego) zatrudnionej w pełnym wymiarze zajęć.

Poprosiła o zwiększenie pensum z 18 do 22. Dostaje 2000 zł pensji zasadniczej, a stawka minimalna przypisana tej kategorii to 1941 zł.

[b]ETAP 1. Ustalamy stawkę minimalną[/b]

Minimalne wynagrodzenie zasadnicze dzielimy przez miesięczną liczbę godzin stanowiącą iloczyn standardowego pensum tygodniowego określonego w art. 42 ust. 3 KN przez wskaźnik 4,16.

Czas zajęć krótszy niż 0,5 godziny pomijamy, a trwający co najmniej 0,5 godziny przyjmujemy za pełną godzinę zajęć.

(18 godzin x 4,16) = 75 godzin

(1941 zł : 75 godzin) = 25,88 zł

Uzyskaną minimalną stawkę godzinową mnożymy przez miesięczną liczbę godzin stanowiącą iloczyn podwyższonego pensum z art. 42 ust. 2a w zw. z ust. 4a KN przez wskaźnik 4,16.

Czas zajęć krótszy niż 0,5 godziny pomijamy, a trwający co najmniej 0,5 godziny przyjmujemy za pełną godzinę zajęć.

(22 godziny x 4,16) = 92 godziny

(25,88 zł x 92 godziny) = 2380,96 zł (tyle najmniej brutto może otrzymywać pani Danuta)

[b]ETAP 2. Ustalamy faktyczne wynagrodzenie [/b]

Minimalną stawkę przeliczeniową, która wynosi 25,52 zł, mnożymy przez iloczyn liczby godzin zwiększenia pensum i wskaźnik 4,16.

(4 godziny x 4,16) = 17 godzin

(25,88 zł x 17 godzin) = 439,96 zł

Obliczoną kwotę dodajemy do faktycznej pensji zasadniczej pani Danuty przypisanej do standardowego pensum.

2000 zł + 439,96 zł = 2439,96 zł (tyle uzyskuje pani Danuta, realizując podwyższone pensum)[/ramka]

[ramka][b]Gdzie szukać przepisów[/b]

Zasady przyznawania i ustalania wysokości wynagrodzeń oraz innych świadczeń ze stosunku pracy nauczycieli określa Karta nauczyciela (KN) oraz rozporządzenia ministra edukacji narodowej:

- [link=http://www.rp.pl/aktyprawne/akty/akt.spr?id=176682]z 31 stycznia 2005 r. w sprawie wysokości minimalnych stawek wynagrodzenia zasadniczego nauczycieli, ogólnych warunków przyznawania dodatków do wynagrodzenia zasadniczego oraz wynagrodzenia za pracę dniu wolnym od pracy (DzU nr 22, poz. 181 ze zm.)[/link], w tekstach dodatku rozporządzenie o stawkach minimalnych,

- [link=http://www.rp.pl/aktyprawne/akty/akt.spr?id=307906]z 3 kwietnia 2009 r. w sprawie dodatków do wynagrodzenia zasadniczego oraz wynagrodzenia za godziny ponadwymiarowe i godziny doraźnych zastępstw dla nauczycieli zatrudnionych w szkołach prowadzonych przez organy administracji rządowej (DzU nr 60, poz. 494)[/link], w tekstach dodatku rozporządzenie z 3 kwietnia 2009 r.,

- [link=http://www.rp.pl/aktyprawne/akty/akt.spr?id=176681]z 28 stycznia 2005 r. w sprawie dodatków do wynagrodzenia dla nauczycieli mianowanych i dyplomowanych zatrudnionych na stanowiskach, na których wymagane są kwalifikacje pedagogiczne, w Centralnej Komisji Egzaminacyjnej i okręgowych komisjach egzaminacyjnych (DzU nr 22, poz. 180)[/link], w tekstach dodatku rozporządzenie z 28 stycznia 2005 r.,

- [link=http://www.rp.pl/aktyprawne/akty/akt.spr?id=175068]z 9 września 2004 r. w sprawie wynagradzania nauczycieli zatrudnionych w publicznych szkołach i szkolnych punktach konsultacyjnych przy przedstawicielstwach dyplomatycznych, urzędach konsularnych i przedstawicielstwach wojskowych Rzeczypospolitej Polskiej (DzU nr 210, poz. 2138 ze zm.)[/link], w tekstach dodatku rozporządzenie z 9 września 2004 r.,

- [link=http://www.rp.pl/aktyprawne/akty/akt.spr?id=161981]z 26 czerwca 2001 r. w sprawie szczegółowych zasad ustalania wynagrodzenia oraz ekwiwalentu pieniężnego za urlop wypoczynkowy nauczycieli (DzU nr 71, poz. 737 ze zm.)[/link], w tekstach dodatku rozporządzenie urlopowe,

oraz rozporządzenie ministra sprawiedliwości:

- [link=http://www.rp.pl/aktyprawne/akty/akt.spr?id=322563]z 20 sierpnia 2009 r. w sprawie dodatków, wynagrodzenia za godziny ponadwymiarowe i godziny doraźnych zastępstw oraz innych świadczeń wynikających ze stosunku pracy dla nauczycieli zatrudnionych w zakładach poprawczych, schroniskach dla nieletnich, rodzinnych ośrodkach diagnostyczno-konsultacyjnych oraz szkołach przy zakładach karnych i aresztach śledczych (DzU nr 141, poz. 1153)[/link], w tekstach dodatku rozporządzenie z 20 sierpnia 2009 r.[/ramka]

[ramka][b][link=http://www.rp.pl/temat/412946_Wynagrodzenia_nauczycieli_w_2010_r_.html]Czytaj więcej w poradniku[/link][/b][/ramka]