Nowa wystawa na Zamku Królewskim w Warszawie prezentuje uzbrojenie z XVI i XVII w.

Pokaz "Z Norymbergi do Mediolanu" z uzbrojeniem włoskim i niemieckim przypomina czas, gdy świat kultury rycerskiej ustępował nowocześniejszym wojskom zaciężnym. Miecz i kusza zostały wyparte przez broń drzewcową, ręczną broń palną oraz artylerię.

Publikacja: 12.11.2023 22:56

Zbroja Mikołaja Radziwiłła Rudego z 1545 roku, ze zbiorów Kunsthistorisches Museum w Wiedniu

Zbroja Mikołaja Radziwiłła Rudego z 1545 roku, ze zbiorów Kunsthistorisches Museum w Wiedniu

Foto: Monika Kuc

Dwa spośród najważniejszych eksponatów wystawy – zbroja Mikołaja Radziwiłła Rudego i zbroja Mikołaja Krzysztofa Radziwiłła Sierotki – zostały sprowadzone z Kunsthistorisches Museum w Wiedniu. W Polsce są eksponowane są po raz pierwszy odkąd w XVII wieku opuściły zbrojownię radziwiłłowską w Nieświeżu

Na polu bitwy i dla splendoru

- Starszą włoską z 1545 roku Mikołaj Radziwiłł Rudy używał na polu bitwy. Drugiej z około 1570 roku , pochodzącej z warsztatu z pogranicza niemiecko-francuskiego, Mikołaj Krzysztof Radziwiłł Sierotka raczej nie używał, bo nigdy nie był na polu bitwy - opowiada kurator wystawy dr Tomasz Mleczek.

Metalowe zbroje wydają się czarne. Były szmelcowane tzn. specjalnie zostały poczernione przy wytwarzaniu, żeby nie rdzewiały.

Czytaj więcej

„Poczet królów polskich” – arcydzieło Jana Matejki we Wrocławiu

Kurator mówi, że w czasach Radziwiłłów tego typu zbroja kosztowałaby kilka wsi. Współczesna wartość podobnego uzbrojenia na aukcji zaczynałaby się pewnie od pół miliona euro, a potem poszłaby w górę.

Radziwiłłowskim zbrojom nie ustępuje zbroja w stylu pizańskim z lat 1570-1580, pochodząca prawdopodobnie z mediolańskiego warsztatu Pompeo della Cesanee, należąca obecnie do zbiorów Zamku Królewskiego

XVI-wieczna zbroja w stylu pizańskim ze zbiorów Zamku Królewskiego

XVI-wieczna zbroja w stylu pizańskim ze zbiorów Zamku Królewskiego

Monika Kuc

Hełm typu salada, wykonany w Mediolanie przez płatnerską rodzinę Missaglia, został wypożyczony ze zbiorów Biblioteki Kórnickiej. Cześć eksponatów pochodzi ze zbiorów Zamku Królewskiego w Warszawie oraz z kolekcji prywatnych księcia Macieja Radziwiłła, rodziny Małeckich i rodziny Downar-Dukowicz.

Dzięki tej ekspozycji po raz pierwszy na Zamku udało się stworzyć zbrojownię. Wystawa ma wzmacniać tożsamość zamkową, przypominając, że zamek jest połączeniem siedziby króla z funkcjami militarnymi - warownią i zamkiem obronnym.

Sarmackie marzenia

- Chcemy tą wystawą przypomnieć, że Zamek wiąże się nie tylko z funkcją polityczną i miejsce mecenatu kulturalnego, ale również jest założeniem militarnym. – podkreśla prof. Wojciech Fałkowski, dyrektor Zamku Królewskiego.

Czytaj więcej

Darmowy listopad w rezydencjach królewskich z mnóstwem atrakcji

I dodaje: - Cały XVI w. jest okresem wspaniałego rozkwitu sztuki płatnerskiej, zwłaszcza w kilku ośrodkach północnych Włoch i południowych Niemiec. Stamtąd wyroby szły na cały kontynent i stanowiły przedmiot dumy, która była demonstrowana zarówno na polu walki, w bitwach i potyczkach, jak i na dworskich salonach, w popisach i konkursach. Zamkowy pokaz wspaniałego wyposażenia wojennego z tej epoki przypomina początki panowania Wazów, kiedy w Warszawie powstawała nowa rezydencja monarsza i projektowano ją jako harmonijne połączenie świetnego pałacu z dobrze bronioną warownią. Wystawa „Z Norymbergi do Mediolanu” wpisuje sarmackie marzenia o potędze i wielkości w rzeczywiste ramy produkcji, handlu i możliwości finansowych.

Wystawa prezentuje różnice i podobieństwa technologiczne, konstrukcyjne, stylistyczne i jakościowe w uzbrojeniu ochronnym, broni białej, palnej oraz strzelczej. Obrazowo przybliża także sposoby działania broni i jej wytwarzania w XVI i XVII wieku. Z wystawy można dowiedzieć się wielu ciekawostek związanych ze sztuką uzbrojenia. Ile ważyła zbroja? Czym różni się miecz od rapiera? Jak działała dawna broń palna? W klimat epoki wprowadzają także portrety magnackich rodzin i władców.

Dwa spośród najważniejszych eksponatów wystawy – zbroja Mikołaja Radziwiłła Rudego i zbroja Mikołaja Krzysztofa Radziwiłła Sierotki – zostały sprowadzone z Kunsthistorisches Museum w Wiedniu. W Polsce są eksponowane są po raz pierwszy odkąd w XVII wieku opuściły zbrojownię radziwiłłowską w Nieświeżu

Na polu bitwy i dla splendoru

Pozostało 91% artykułu
2 / 3
artykułów
Czytaj dalej. Subskrybuj
Kultura
Pożegnanie Jerzego Stuhra
Materiał Promocyjny
Mity i fakty - Czy to prawda, że elektryczne auta palą się częściej niż spalinowe?
Kultura
Trzydniowe urodziny warszawskiej Starówki
Kultura
Madonna wyklęta przez Kościół. Niezwykła biografia, która przywraca wokalistce blask
Kultura
Nie żyje Benji Gregory. Aktor znany z kultowego sitcomu "Alf" miał 46 lat
Kultura
Nie zagra już osła w nowym „Shreku”. Jerzy Stuhr z nieba do piekła, czyli artysta gigant