Prezydent USA poinformował 18 maja wieczorem za pośrednictwem serwisu Truth Social, że na prośbę emira Kataru Tamima ibn Hamada Al Saniego i saudyjskiego następcy tronu Muhammada ibn Salmana oraz prezydenta ZEA Muhammada ibn Zajida Al Nahajjana, zdecydował się „wstrzymać zaplanowany atak na Islamską Republikę Iranu”.
Donald Trump sugeruje, że jest szansa na zawarcie porozumienia z Iranem. Co znalazło się w propozycji Teheranu?
Do odwołania ataku w ostatniej chwili miało dojść w związku z – jak pisze Trump – „poważnymi negocjacjami, które się toczą” i które mają doprowadzić do zawarcia umowy „bardzo akceptowalnej dla USA, a także dla państw Bliskiego Wschodu”. Prezydent USA podkreślił, że taka umowa będzie zawierać m.in. gwarancje, że Iran nie wejdzie w posiadanie broni atomowej.
Czytaj więcej
Przedstawiamy przegląd najważniejszych wydarzeń mijającej nocy: Donald Trump wstrzymuje atak na Iran; Rosjanie uderzyli na Charków, a ukraińskie dr...
Trump zaznaczył jednocześnie, że nakazał sekretarzowi obrony Pete'owi Hegsethowi i szefowi Kolegium Połączonych Szefów Sztabów gen. Danowi Caine'owi oraz amerykańskiej armii pozostawanie w gotowości do ataku „na pełną skalę” na Iran w sytuacji, gdyby umowa akceptowalna dla USA nie została zawarta.
Dzień wcześniej media podały informację, że Iran przekazał nową propozycję pokojową USA. Teraz irańskie media ujawniają, że propozycja ta zawiera żądanie zakończenia walk na wszystkich frontach, w tym w Libanie (gdzie działania przeciwko Hezbollahowi prowadzi Izrael), wycofania wojsk USA z bezpośredniego sąsiedztwa Iranu i wypłacenia reparacji za zniszczenia w Iranie, które wywołały ataki USA i Izraela rozpoczęte 28 lutego.
Wiceszef MSZ Iranu Kazem Gharibabadi poinformował też, że Teheran chciałby zniesienia sankcji, uwolnienia zamrożonych aktywów Iranu i zakończenia blokady irańskich portów, którą USA rozpoczęły 13 kwietnia – podaje agencja IRNA. To żądania podobne do tych, które zostały przedstawione w poprzednich, odrzucanych przez USA propozycjach pokojowych.
Irańska blokada cieśniny Ormuz
Odrzucając poprzednią propozycję pokojową Iranu Trump określił ją mianem „śmiecia”. Trump sugerował też, że zawieszenie broni, obowiązujące między USA i Izraelem a Iranem wisi na włosku.
Rozmawiając 18 maja z dziennikarzami Trump mówił, że usatysfakcjonuje go porozumienie, które uniemożliwi Teheranowi wejście w posiadania broni atomowej. – Jeśli będziemy w stanie to osiągnąć, bez bombardowania ich jak diabli, będę bardzo szczęśliwy – dodał.
Nieoficjalnie: USA gotowe pójść na ustępstwa. Waszyngton niczego nie potwierdza
Źródło w Pakistanie, na które powołuje się Reuters potwierdziło, że irańska propozycja została przekazana przez Islamabad Stanom Zjednoczonym. Z kolei irańskie źródło twierdzi, że Waszyngton może być skłonny do złagodzenia swoich żądań. Stany Zjednoczone miały zgodzić się na odmrożenie 25 proc. zamrożonych aktywów USA – łącznie dziesiątków miliardów dolarów – które są zamrożone w zagranicznych bankach. USA mają też być bardziej otwarte na możliwość kontynuowania przez Iran programu nuklearnego o charakterze pokojowym, pod nadzorem Międzynarodowej Agencji Energii Atomowej. USA nie potwierdzają oficjalnie, by zgodziły się na jakieś żądania Iranu.
Anonimowy przedstawiciel administracji USA zaprzeczył doniesieniom agencji Tasnim, zgodnie z którymi Waszyngton zgodził się znieść sankcje na irańską ropę na czas prowadzenia negocjacji pokojowych.
Dotychczas Iran nie chciał zgodzić się na najważniejsze żądanie USA dotyczące wprowadzenia wieloletniego moratorium (mowa była nawet o 20 latach) na wzbogacanie uranu przez Teheran oraz zrzeczenia się posiadanych zasobów (ponad 400 kg) wzbogaconego uranu.
USA domagają się też odblokowania cieśniny Ormuz i przywrócenia swobodnego ruchu statków na tym szlaku wodnym. Iran sygnalizował jednak, że chce obecnie pobierać opłaty za zgodę na tranzyt.