Planowane od dawna forum inwestycyjne EIB stało się miejscem manifestacji europejskiego poparcia dla Ukrainy. To konsekwencja nieprzewidywalnych zmian w geopolityce, jak zapowiedź wycofania amerykańskiego wsparcia wojskowego Ukrainy. Mimo „języka unijnego”, który najmocniejsze stwierdzenia obudowuje dyplomatycznym żargonem, ze spotkań i wygłoszonych przemówień płyną sygnały świadczące o powadze sytuacji.
Czytaj więcej
Przedstawiciele amerykańskiej administracji twierdzą, że przerwa w dostawach broni z USA na Ukrainę może być krótka - pisze „New York Times”.
- To porozumienie nie mogło przyjść w bardziej krytycznym momencie, ukraińskie miasta i instytucje niestrudzenie pracują nad pilnymi naprawami i rekonstrukcją. Mówimy o nadchodzącym pokoju i rekonstrukcji, ale ja lubię zauważać, że rekonstrukcja już ma miejsce – mówiła Marta Kos, komisarz ds. rozszerzenia, której zdaniem ta pomoc unijna wspiera Ukrainę także na drodze do dołączenia do UE.
Podpisane dziś w Luksemburgu porozumienie między Komisją Europejską, EIB i rządem Ukrainy, daje Kijowowi 2 mld euro gwarancji na tanie i długoterminowe pożyczki, które posłużą do odbudowy infrastruktury krytycznej nad Dnieprem.
Odbudowa szkół i szpitali, przywracanie dostępu do energii i wody w Ukrainie
- Mówimy o bezpieczeństwie energetycznym, infrastrukturze transportowej, szkołach, nowych miejscach w szpitalach dziecięcych, odbudowie instytucji publicznych i domów. Europejskie instytucje wspierały Ukrainę do tej pory i będziemy to robić. I mam nadzieję, (że) wkrótce będziemy mówić o odbudowie kraju i wspieraniu go na drodze do dołączenia do UE – mówiła Nadia Calvino, prezes EIB.
Nowe gwarancje będą wspierały projekty publiczne, sfinansują odbudowę sieci energetycznych, infrastruktury zaopatrującej w wodę, rozbudowę hydroelektrowni i produkcji energii z OZE, a także wesprą modernizację kolei i transportu publicznego, w tym szlaków solidarności EU-Ukraina oraz przejść granicznych. Ukraina dostanie jednak nie tylko pieniądze, ale także pomoc unijnych ekspertów, którzy będą długofalowo pomagali w Kijowie ukraińskim władzom, by sprawnie realizować te projekty.
- To silny dowód, że w tych trudnych czasach kompletnej zmiany geopolityki, Ukraina może liczyć na stałe wsparcie UE – podkreślała Kos. W tygodniu, w którym te gwarancje zostały podpisane, Biały Dom informował o wycofaniu wojskowego wsparcia dla Ukrainy, pojawiły się także doniesienia o wycofaniu wsparcia wywiadowczego.
Czytaj więcej
Na odbudowę Ukrainy niszczonej trzy lata przez rosyjską agresję potrzeba dziś 524 mld dolarów, czyli trzy roczne PKB walczącego kraju. Londyn chce...
Ze stromy rządu ukraińskiego projekt podpisała Julia Swirydenko, wicepremier i minister gospodarki Ukrainy, która wskazywała, że każdy projekt przybliża Ukrainę do UE, wzmacniając jej odporność, dziękowała też za wsparcie doradcze Jaspers.
Przekazane Ukrainie 2 mld euro to nie dotacje, a pożyczki, choć, jak podkreślają przedstawiciele EIB, pożyczki udzielone na atrakcyjnych warunkach. Pieniądze pochodzą z puli 50 mld euro programu pomocy finansowej Ukraine Facility, które UE zaplanowała na lata 2024–2027 na finansowanie budżetu państwa, rekonstrukcję i wsparcie techniczne dla Ukrainy. Pieniądze trafią teraz do rządu i miast Ukrainy, a za pomocą przetargów – do firm odbudowujących kraj. Finansowanie jest realizowane w ramach narzędzia Ukraine Investment Framework (UIF), części Ukraine Facility, które ma instrumenty finansowe warte 9,3 mld euro, z czego 7,8 mld to gwarancje pożyczkowe, jak dzisiejsza, a 1,5 mld stanowi finansowanie mieszane. Celem UIF jest mobilizacja 40 mld inwestycji na rzecz odbudowy i modernizacji Ukrainy.
Czytaj więcej
Unia Europejska zbiera pieniądze na swoje armie i na pomoc Ukrainie. Szuka u siebie, u Norwegów i u Rosjan.
USA czy UE – kto przekazał więcej środków na pomoc Ukrainie?
Wysokość wsparcia finansowego dla Ukrainy stała się ostatnio argumentem przetargowym i pretekstem dla Donalda Trumpa, prezydenta USA, do wymuszania na Ukrainie podpisanie umowy udostępniającej Amerykanom ukraińskie surowce naturalne.
Trump zaczął bowiem ogłaszać, m.in. podczas spotkania w lutym 2025 r. z Emanuelem Macronem, prezydentem Francji, że USA wydały na pomoc Ukrainie od 300 do 500 mld dolarów, gdy „Europa wydała około 100 mld dol.”. Po tych słowach Macron sprostował nieprawdziwą wypowiedź Trumpa, ponieważ dane o co najmniej 300 mld dolarów pomocy USA przekazanej Ukrainie są niemal trzykrotnie zawyżone. Europa, łącznie – biorąc pod uwagę środki przekazane przez UE i poszczególne kraje członkowskie – udzieliła Ukrainie wyższego wsparcia niż USA. Jak obliczył niemiecki Kiloński Instytut Gospodarki Światowej (Kiel Institut für Weltwirtschaft (IfW Kiel)) – z USA popłynęło do Ukrainy łącznie 118,3 mld dol., podczas gdy UE i kraje Europy przekazały jej pomoc wartą 145 mld euro.
Kraje i instytucje, które wydały najwięcej na pomoc dla Ukrainy (Infografika)