Drugiego dnia Forum Ekonomicznego „Rzeczpospolita” kontynuuje cykl debat poświęconych najważniejszym wyzwaniom dla gospodarki i państwa. We środę, 9 września, na scenie głównej spotkają się przedstawiciele administracji, biznesu, nauki i organizacji społecznych.

Elastyczność cenowa a wartość dla konsumenta

środa, 9 września, godz. 12:15–13:15, salon „Rzeczpospolitej”

Jeden z ważnych tematów, na którym skupią się eksperci, to realia polskiego rynku cyfrowego w obszarach telekomunikacji oraz handlu elektronicznego (e-commerce). Dynamicznie zmieniające się koszty prowadzenia działalności w Polsce oraz rosnące oczekiwania klientów sprawiają, że przedsiębiorstwa muszą dostosowywać swoją ofertę do realiów rynkowych. Jednocześnie fundamentem rynku telekomunikacyjnego (przychody z działalności telekomunikacyjnej osiągnęły w 2025 r. 46 mld zł, co oznacza wzrost o 3,5 proc. rok do roku, udział sektora w PKB utrzymał się na poziomie ok. 1,2 proc.) oraz handlu elektronicznego pozostaje wysoki poziom ochrony polskich konsumentów, przejrzystość zasad oraz swoboda wyboru usług. Czy możliwe jest pogodzenie obu tych celów? Jak stworzyć warunki, w których przedsiębiorstwa mogą utrzymywać zdolność do inwestowania i rozwoju jakości usług (nakłady inwestycyjne firm na rynku telekomunikacyjnym wyniosły w 2025 r. 12,7 mld zł, czyli +32,8 proc. rok do roku), a konsumenci zachowują pełną kontrolę nad swoimi decyzjami zakupowymi?

Podczas debaty pt. „Elastyczność cenowa a wartość dla konsumenta – jak pogodzić ochronę klientów z inwestycjami i konkurencyjnością rynku cyfrowego?” przedstawiciele administracji państwowej, regulatorów i biznesu porozmawiają o tym, jak budować nad Wisłą nowoczesny rynek usług konsumenckich oparty jednocześnie na zaufaniu, konkurencji oraz elastyczności niezbędnej do reagowania na zmieniające się warunki gospodarcze.

Debatę poprowadzi redaktor dziennika „Rzeczpospolita” Artur Osiecki, a udział w niej wezmą: Przemysław Kuna, prezes Urzędu Komunikacji Elektronicznej (UKE), Daniel Mańkowski, wiceprezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów (UOKiK), Krzysztof Pstrong, członek zarządu i dyrektor generalny Polskiej Izby Komunikacji Elektronicznej (PIKE), Krystian Olchowik, dyrektor departamentu GovTech w Ministerstwie Cyfryzacji oraz radca prawny Witold Chomiczewski, pełnomocnik ds. legislacji w Izbie Gospodarki Elektronicznej (IGE).

Lek jest refundowany, pacjent zakwalifikowany. Dlaczego więc czeka na leczenie?

środa, 9 września, godz. 11.00–12.00, salon „Rzeczpospolitej”

623 dni – tyle wynosił w czerwcu najdłuższy raportowany czas oczekiwania na rozpoczęcie terapii w jednym z programów leczenia choroby Leśniowskiego-Crohna. W przypadku aktywnej postaci zesztywniającego zapalenia stawów kręgosłupa było to 556 dni. Nie chodzi przy tym o pacjentów czekających na diagnozę czy refundację nowej terapii, ale o chorych, dla których leczenie jest już dostępne w programie lekowym.

To jeden z paradoksów systemu ochrony zdrowia. Państwo refunduje terapię, lekarz stwierdza, że pacjent jej potrzebuje, chory spełnia kryteria programu, a mimo to nie zawsze może rozpocząć leczenie. Według danych ONE VOICE 2026, zebranych na podstawie informacji NFZ, w czerwcu na włączenie do zaledwie ośmiu analizowanych programów lekowych w gastroenterologii, dermatologii i reumatologii czekało około 2185 osób. Aż 755 z nich w trybie pilnym.

Problem ma nie tylko wymiar medyczny. Opóźnione leczenie może oznaczać kolejne hospitalizacje, zwolnienia lekarskie, utratę sprawności i zdolności do pracy. Oszczędność w jednym miejscu systemu może więc oznaczać wydatek w innym – ponoszony przez NFZ, ZUS, pracodawców, gospodarkę i samych pacjentów.

Co zatem kosztuje państwo więcej: odpowiednio wcześnie rozpoczęta skuteczna terapia czy konsekwencje niekontrolowanej choroby? I kto odpowiada za pacjenta, który ma wskazania do leczenia, ale nie może znaleźć ośrodka gotowego je rozpocząć?

O tym będą rozmawiać uczestnicy debaty pt. „Choroby autoimmunologiczne – inwestycja w leczenie czy koszt dla gospodarki?”. Dyskusja ma przynieść nie tylko diagnozę, ale także odpowiedź, co należy zmienić w finansowaniu, organizacji i monitorowaniu programów lekowych.

Debatę poprowadzi Krzysztof Jakubiak. W dyskusji wezmą udział: dr Norbert Pietrykowski, poseł na Sejm, członek Komisji Zdrowia; dr Piotr Artur Winciunas, naczelny lekarz ZUS; dr n. med. Magdalena Władysiuk, prezes Stowarzyszenia CEESTAHC; dr hab. n. med. Michał Jerzy Łodyga, konsultant krajowy w dziedzinie gastroenterologii; prof. dr hab. n. med. Brygida Kwiatkowska, zastępca dyrektora ds. klinicznych Narodowego Instytutu Geriatrii, Reumatologii i Rehabilitacji; dr hab. n. med. Zbigniew Żuber, prof. UAFM; Jakub Szulc, wiceprezes NFZ; Agata Młynarska, założycielka i prezeska Fundacji Zdrowie Bez Tabu; Marek Lichota, prezes Stowarzyszenia „Apetyt na Życie” oraz Małgorzata Ufnal, założycielka i prezeska Fundacji Rheuma Active.

Jak zdrowi obywatele mogą napędzać polską gospodarkę?

środa, 9 września, godzina 14:50–15:50, salon „Rzeczpospolitej”

Polska to 20. gospodarka świata i 6. gospodarka w Unii Europejskiej, ale wydatki na ochronę zdrowia pozostają poniżej średniej OECD i UE, przy niskiej efektywności systemu. Polska ma też jeden z najkrótszych okresów aktywności zawodowej w UE – 36 lat (7. miejsce od końca) wobec średniej unijnej 37,5 roku. W tej sytuacji zdrowie obywateli przestaje być wyłącznie domeną polityki społecznej, lecz zmusza do pytania o konkurencyjność gospodarki, produktywność i stabilność finansów publicznych. Czy Polskę stać obecnie na nieinwestowanie w zdrowie?

Każda decyzja o nieinwestowaniu w zdrowie wraca do budżetu później i drożej. Świadczenia ZUS z tytułu niezdolności do pracy w 2024 r. kosztowały ok. 57 mld zł – to 1,6 proc. PKB, a ubytek produktu krajowego brutto z powodu przedwczesnej śmiertelności to 115 mld zł rocznie.

Czy obecny model finansowania odpowiada rzeczywistym potrzebom starzejącego się społeczeństwa? Czy zdrowie powinno być traktowane jako priorytet w konkurencji z innymi wydatkami publicznymi – obronnością, edukacją czy infrastrukturą? Jak zbudować większą współodpowiedzialność obywateli za własne zdrowie, jeśli wiedza o funkcjonowaniu i finansowaniu systemu pozostaje ograniczona? To zagadnienia, które zostaną poruszone podczas debaty „Jak zdrowi obywatele mogą napędzać polską gospodarkę?” w Salonie „Rzeczpospolitej”. W panelu wezmą udział: dr Piotr Bromber z Centrum Medycznego Kształcenia Podyplomowego; Izabela Grabowska, dyrektor Departamentu Badań Społecznych GUS; Igor Grzesiak wiceprezes Instytutu Praw Pacjenta i Edukacji Zdrowotnej; Łukasz Kozłowski, główny ekonomista Federacji Przedsiębiorców Polskich oraz prof. Tomasz Sobierajski, socjolog z Uniwersytetu Warszawskiego.

Demografia. Gospodarka Pokoleń

środa, 9 września, godz. 16.05–17.05, scena główna Hotel Gołębiewski

Polska stoi u progu głębokiej zmiany demograficznej, która w najbliższych dekadach może stać się jednym z najpoważniejszych wyzwań dla krajowej gospodarki. O jej konsekwencjach dla rynku pracy, finansów publicznych, systemu emerytalnego i ochrony zdrowia będą rozmawiać uczestnicy panelu „Demografia. Gospodarka Pokoleń. Nowy kontrakt społeczny dla gospodarki XXI wieku”.

Skala wyzwania jest ogromna. Według eksperymentalnej symulacji Głównego Urzędu Statystycznego z 2025 r., przy utrzymaniu dzietności na poziomie z 2024 r. (TFR 1,10), liczba ludności Polski w 2060 r. może wynieść zaledwie 28,4 mln. To aż o 2,5 mln mniej niż zakładał oficjalny scenariusz prognozy z 2023 r. Niektóre prognozy wskazują, że do końca XXI w. liczba mieszkańców Polski może zmniejszyć się nawet o 30 proc.

Kurcząca się populacja osób w wieku produkcyjnym oznacza rosnącą konkurencję o pracowników, coraz większą presję na system emerytalny i ochronę zdrowia, ale także konieczność poszukiwania nowych źródeł wzrostu. Mogą nimi być m.in. wyższa produktywność, technologie, aktywizacja starszych pracowników czy odpowiednio zaprojektowana polityka migracyjna. Demografia przestaje więc być wyłącznie problemem społecznym. Staje się jednym z kluczowych czynników, które będą kształtować przyszłość biznesu i finansów publicznych.

Czy automatyzacja i sztuczna inteligencja będą w stanie choć częściowo zrekompensować ubytek rąk do pracy? Jakiej polityki migracyjnej potrzebuje Polska i co najważniejsze, czy można odwrócić niekorzystne trendy dotyczące dzietności?

Na te pytania odpowiedzą uczestnicy debaty: dr Liwiusz Laska, prezes ZUS; dr hab. Marek Cierpiał-Wolan, prezes GUS; dr hab. Agnieszka Chłoń-Domińczak, prof. SGH, prorektorka ds. nauki; Victoria Tian, Country President Novartis Poland; Sylwia Piekarska, dyrektorka Public & Government Affairs AstraZeneca Pharma Poland oraz Anna Papka, Impact Director McDonald’s Polska.

Jak zwiększyć skuteczność programów badań przesiewowych w Polsce?

środa, 9 września, godz. 17:15-18:15, salon „Rzeczpospolitej”

Polska konsekwentnie rozwija narzędzia wspierające profilaktykę, jednak poziom uczestnictwa kobiet w programach badań przesiewowych nadal pozostaje daleki od oczekiwań i znacząco odbiega od wskaźników osiąganych w wielu krajach europejskich. Według danych Narodowego Funduszu Zdrowia z 1 września 2026 r. z mammografii skorzystało jedynie 32,7 proc. kobiet uprawnionych do bezpłatnego badania.

Dziś problemem nie jest już brak narzędzi, które mogłyby wspierać profilaktykę. Znacznie większym wyzwaniem pozostaje to, jak wykorzystać je skuteczniej i sprawić, by działania różnych uczestników systemu ochrony zdrowia zaczęły się uzupełniać. Stawką jest zwiększenie wciąż niewystarczającego udziału Polek w badaniach profilaktycznych.

Duże możliwości daje komunikacja cyfrowa, która pozwala docierać do kobiet z informacją o badaniach w bardziej bezpośredni i dopasowany sposób. Do tego dochodzą nowe technologie i dane, którymi system już dysponuje, ale których potencjał nie zawsze jest w pełni wykorzystywany.

Jak połączyć te elementy, by profilaktyka była skuteczniejsza? O tym będą rozmawiać uczestnicy debaty „Jak zwiększyć skuteczność programów badań przesiewowych w Polsce?”.

W panelu wezmą udział: wiceminister zdrowia Tomasz Maciejewski; Michał Dzięgielewski, pełnomocnik prezesa NFZ; Joanna Wicha, posłanka na Sejm (Nowa Lewica); Jolanta Zięba-Gzik, posłanka na Sejm (Polskie Stronnictwo Ludowe); Tomasz Zieliński, wiceprezes Federacji Związków Pracodawców Ochrony Zdrowia Porozumienie Zielonogórskie; Anna Kupiecka, prezes Fundacji Onko-Cafe.

Dominika Sikora, Dominika Pietrzyk, Artur Osiecki, Paweł Czuryło