Indeks RGBI, śledzący ceny federalnych obligacji skarbowych (OFZ), spadł w poniedziałek o 1,59 proc., osiągając rekordowo niski poziom od września 2022 r., kiedy to od rozpętanej przez Putina wojny minęło pół roku. Spadek, który rozpoczął się w piątek, podwoił się na początku tego tygodnia. W rezultacie rentowność długoterminowych OFZ osiągnęła rekordowy roczny poziom 15,5 proc. – wielkość, którą rząd Rosji będzie musiał zapłacić za zaciągnięcie u Rosjan długu na 10-15 lat. I nie będzie to dług na rozwój kraju, ale na wojnę.
Wydatki wojskowe Rosji skoczą o 40 proc. w tym roku
Przyczynami spadku na rynku są ryzyka związane ze zwiększonymi wydatkami budżetowymi, obawy przed utrzymującą się wysoką inflacją oraz restrykcyjna polityka Banku Rosji, jak twierdzi Waleria Popowa, starsza analityczka w Rikom-Trust Investment Company, cytowana przez „The Moscow Times”. Na piątkowym posiedzeniu bank centralny obniżył stopę procentową zaledwie o 0,25 punktu procentowego, do 14,25 proc. i ostrzegł, że rozważy ponowne rozważenie tempa jej redukcji ze względu na kryzys paliwowy i „ryzyka budżetowe”.
Czytaj więcej
Potężna eksplozja w fabryce półprzewodników w Woroneżu to uderzenie w miękkie podbrzusze rosyjskiego sektora zbrojeniowego. Ukraina zaatakowała w b...
Prawdziwy główny powód wyprzedaży obligacji jest jednak inny. Według Bloomberga Kreml planuje jeszcze zwiększyć w tym roku wydatki wojskowe o 4-5 bln rubli, czyli prawie 40 proc. pierwotnego planu. Ministerstwo finansów zamierza sfinansować dodatkowe wydatki wojskowe poprzez sekwestrację wydatków cywilnych i zaciągnięcie dodatkowego długu w wysokości 2-3 bln rubli.
– Koszt wojny staje się widoczny na rynku długu – zauważa Jekaterina Własowa, ekonomistka ds. Rosji w Bloomberg Economics. – Chociaż Bank Rosji obniżył stopę procentową z rekordowych 21 proc., rentowność obligacji rządowych utrzymuje się na poziomie około 15 proc. – dwukrotnie wyższym niż w latach 2017-19.
Parlament Rosji daje zgodę na zwiększenie deficytu
Oznacza to większe obciążenie budżetu: w tym roku 9 proc. jego wydatków, czyli 4 bln rubli, zostanie przeznaczone na spłatę odsetek od pożyczek rządowych. A ich wielkość podwoiła się od początku wojny, osiągając 32 bln rubli. Do końca dekady Rosja będzie przeznaczać 15 proc. PKB na obsługę długu, prognozuje Bloomberg Economics.
Początkowo Ministerstwo Finansów prognozowało w tegorocznym budżecie 4,4 bln rubli pożyczek i zmniejszenie deficytu budżetowego z 5,8 bln rubli do 3,8 bln rubli. Jednak pod koniec maja dziura w finansach państwa przekroczyła plan roczny i była dwukrotnie większa niż w roku poprzednim – 6 bln rubli.
Ryzyko budżetowe „już się realizuje” – ostrzegła Elwira Nabiullina, prezeska banku centralnego na konferencji prasowej w piątek. Kilka dni wcześniej parlament Rosji uchwalił ustawę zezwalającą rządowi na zwiększenie wydatków i długu publicznego ponad limity określone w ustawie budżetowej.
