Reklama

Obrazy z epoki kamienia nad norweskim fiordem

Ryty naskalne ze schyłku epoki kamienia, przedstawiające zwierzęta, odkryto w Norwegii.

Aktualizacja: 17.11.2015 20:47 Publikacja: 17.11.2015 20:05

Ryty naskalne porastał mech

Ryty naskalne porastał mech

Foto: Tromso Museum

Wyryte na skale sceny na zboczach fiordu Varanger, koło Gamneset, były od dawna niewidoczne, bowiem porastał je mech. Znalazł je Erik Kjellman z Norweskiego Uniwersytetu Arktycznego w Tromso.

Znajdują się one 27 metrów ponad poziomem morza, ale pierwotnie były o wiele bliżej powierzchni wody, ponieważ po ustąpieniu czaszy lodowej grubości kilku kilometrów Skandynawia – uwolniona od tego ciężaru – systematycznie się wypiętrza.

Ryty przedstawiają zwierzęta: renifery i łosie. Ich wielkość waha się od 10 do 40 cm. Wyobrażenia te powstawały sukcesywnie, ponieważ wiele z nich nakłada się na inne, co wskazuje, które z nich są starsze (te pod spodem). Anja Roth Niemi z Norweskiego Uniwersytetu Arktycznego oszacowała wstępnie wiek tych dzieł; jej zdaniem powstały 7500–6200 lat temu.

– Najbliższe, podobne do odkrytych, ryty naskalne znajdują się w Porsanger na zachodzie Norwegii, oddalone o 200 km, oraz w Kanoziero w południowo-wschodniej części półwyspu Kola w Rosji, także w odległości około 200 km.

Odkrycia dokonano podczas poszukiwań archeologicznych poprzedzających budowę ogromnej instalacji służącej do transportu ropy naftowej i gazu ziemnego (Norterminal).

Reklama
Reklama

Takie poszukiwania archeologiczne, poprzedzające wielkie inwestycje, są w Norwegii obowiązkowe, podobnie zresztą jak w Polsce.

Odkryte ryty znajdują się w głębi fiordu łączącego się z Morzem Barentsa. Naukowcy nie rozpoznali jeszcze, jak wielka jest połać z prehistorycznymi scenami. Na razie jest to powierzchnia skalna szerokości 15 i wysokości 3 metrów. Dopóki całkowita wielkość tej galerii nie zostanie rozpoznana i dopóki nie zostanie podjęta decyzja, co dalej z tymi znaleziskami – czy zostaną wycięte i przeniesione w inne miejsce, czy może terminal naftowy zostanie zlokalizowany gdzie indziej – inwestor wstrzymał budowę.

– Czym była ta galeria przed tysiącami lat? Miejscem spotkań łowców z różnych grup, którzy odprawiali tu rytuały, czy może obiektem kultu, na razie nie wiemy – wyjaśnia Anja Roth Niemi.

Archeologia
Turcja. Susza odsłania skarby sprzed 11 tysięcy lat
Materiał Promocyjny
AI to test dojrzałości operacyjnej firm
Archeologia
Wyjątkowe znalezisko w Grecji: Dwa niepozorne przedmioty zmieniają historię ludzkości
Archeologia
Leżały w muzeum przez wiele lat. Naukowcy rozwiązali zagadkę starożytnych grotów strzał
Archeologia
Zaskakujące skamieniałości z Maroka. „Nowe okno na ewolucję człowieka”
Materiał Promocyjny
Ikona miejskiego stylu życia w centrum Gdańska
Reklama
Reklama
REKLAMA: automatycznie wyświetlimy artykuł za 15 sekund.
Reklama
Reklama