Glukoza jest podstawowym źródłem energii dla organizmu, ale jej stężenie musi utrzymywać się w określonych granicach. Zarówno zbyt niski poziom cukru we krwi, czyli hipoglikemia, jak i zbyt wysoki, czyli hiperglikemia, mogą prowadzić do poważnych konsekwencji zdrowotnych. W pierwszym przypadku pojawiają się m.in. osłabienie, zawroty głowy, zaburzenia pracy mózgu, a nawet utrata przytomności. W drugim rośnie ryzyko rozwoju cukrzycy typu 2, uszkodzenia naczyń krwionośnych, problemów z nerkami, sercem i wzrokiem. Dlatego utrzymywanie prawidłowej glikemii jest jednym z ważniejszych elementów dbania o zdrowie.

Czytaj więcej

O 163,36 do emerytury więcej. ZUS przeliczył emerytury

Jakie są normy glukozy we krwi?

Podstawowym badaniem jest oznaczenie poziomu glukozy na czczo z krwi żylnej. W warunkach domowych można również skorzystać z glukometru. Powinien być on jednak stosowany tylko do celów kontrolnych, nie do diagnostyki. Zgodnie z wytycznymi Polskiego Towarzystwa Diabetologicznego i Światowej Organizacji Zdrowia, prawidłowe wartości stężenia glukozy we krwi dla osób dorosłych to:

  • od 70 do 99 mg/dl (3,9–5,5 mmol/l).

Wynik w przedziale 100-125 mg/dl (5,6-6,9) może wskazywać na stan przedcukrzycowy, natomiast wartość równa lub wyższa niż 126 mg/dl (≥ 7,0 mmol/l), potwierdzona w co najmniej dwóch pomiarach, stanowi podstawę do rozpoznania cukrzycy. 

Czytaj więcej

Zwrot w sprawie szczepionek Pfizera. Polska może zyskać nową linię obrony

Poziom cukru po jedzeniu. Ile powinien wynosić?

Ważne znaczenie ma także glikemia po posiłku. Należy pamiętać, że po jedzeniu poziom cukru we krwi rośnie, ale wraca do normy w ciągu kilku godzin. W trakcie interpretacji wyników lekarz może zlecić pacjentowi tzw. doustny test obciążenia glukozą (OGTT). Pomiar wykonuje się 2 godziny po rozpoczęciu posiłku. Ile powinien wynosić u zdrowych osób?

  • Dwie godziny po rozpoczęciu jedzenia prawidłowy wynik powinien być niższy niż 140 mg/dl (7,8 mmol/l).
  • Zakres 140–199 mg/dl (7,8–11,0 mmol/l) świadczy o zaburzeniach metabolizmu glukozy
  • Wynik od 200 mg/dl  (≥ 11,1 mmol/l) wzwyż może wskazywać na cukrzycę.

OGTT pozwala wykryć nieprawidłowości także u tych osób, u których poziom cukru na czczo pozostaje jeszcze w granicach normy. W diagnostyce wykorzystuje się także oznaczenie hemoglobiny glikowanej. Pokazuje ona średni poziom glukozy z dłuższego okresu i również może pomóc w rozpoznaniu choroby.

Czytaj więcej

Dzieci z ADHD inaczej oceniają własny wysiłek. Badacze wskazują na znaczenie tego faktu

Kto powinien badać poziom cukru we krwi?

Regularne badania glukozy zaleca się wszystkim osobom po 45. roku życia, zwykle raz na trzy lata. Częściej powinny kontrolować się osoby z grup ryzyka, między innymi z nadwagą, otyłością, nadciśnieniem, z małą aktywnością fizyczną oraz z cukrzycą w rodzinie lub stanem przedcukrzycowym. U kobiet w ciąży wykonuje się dodatkowo test OGTT między 24. a 28. tygodniem ciąży.

Wczesne wykrycie nieprawidłowości daje szansę na szybkie wdrożenie leczenia i zmianę stylu życia, zanim pojawią się powikłania. Regularna kontrola glukozy, zdrowa dieta i aktywność fizyczna mogą realnie poprawić jakość życia i zmniejszyć ryzyko rozwoju cukrzycy.

Czytaj więcej

Już nie 140/90 mm Hg. Normy ciśnienia zaostrzono