Rz: Dziś wypada Dzień Flagi Rzeczypospolitej Polskiej. Na górze biel, na dole czerwień – coś jeszcze powinniśmy wiedzieć o naszej fladze?

Grzegorz Chachuła

: Jesteśmy jedynym państwem, które ma dwie flagi państwowe: jedną z orłem, a drugą bez. W kraju posługujemy się tą prostszą – biało-czerwoną. Jednak przedstawicielstwa dyplomatyczne za granicą i marynarkę handlową obowiązuje flaga z godłem państwowym na górnym, białym pasie.

Z czego to wynika?

Gdy w 1918 roku odzyskaliśmy niepodległość, a na morzach pojawiły się polskie statki, na mostkach innych jednostek zapanowała konsternacja. Oficerowie zaczęli meldować swoim kapitanom, że widzą statek, który wywiesił literę „H" międzynarodowego kodu flagowego. Sygnał ten mówił, że statek ma pilota na pokładzie. A tym sygnałem była biało-czerwona bandera. By uniknąć pomyłek, polskie władze, na użytek floty wojennej i handlowej, dodały do biało-czerwonej flagi orła białego. Ten zwyczaj wprowadzono potem dla wszystkich polskich placówek zagranicznych, by flagi przed nimi zawieszone jednoznacznie kojarzyły się z Polską.

A skąd się w ogóle wzięły nasze barwy narodowe?

Biel pochodzi od orła białego, będącego godłem Polski, ale także od bieli Pogoni, która była godłem Wielkiego Księstwa Litewskiego. Oba te godła znajdowały się na czerwonych tłach tarcz herbowych – stąd czerwień. Biel jest u góry, gdyż ważniejszy jest kolor godła niż kolor tła.

Jak ocenia pan podejście Polaków do symboli narodowych?

Flaga najczęściej towarzyszy nam podczas zmagań polskich sportowców. Jednak coraz więcej osób zaczyna wywieszać flagi z okazji ważnych świąt czy rocznic. Pamiętam, jak słabo z tym było jeszcze dziesięć lat temu. A dziś ludzie wywieszają flagi sami z siebie. W ubiegłą niedzielę, gdy w Rzymie odbywała się kanonizacja Jana Pawła II, widziałem flagi na naprawdę wielu domach. Prawo nie kazało nikomu ich wywieszać, ale ludzie sami poczuli taką potrzebę.

Można wywieszać flagę, kiedy tylko się chce?

Od 10 kwietnia 2004 roku możemy wywieszać flagę, kiedy tylko chcemy, bez żadnych konsekwencji. Wcześniej rzeczywiście było to zabronione poza ściśle określonymi świętami. U mnie flaga na maszcie przed domem wisi cały rok. Oczywiście pod pewnymi warunkami: zawsze musi być czysta, a w nocy oświetlona. Jeśli nadchodzi wichura, spuszczam flagę do połowy masztu.