Reklama
Rozwiń
Reklama

Sprawność sądu ważniejsza niż kolejność spraw

Prawnicy nie mają nic przeciwko priorytetowemu rozpatrywaniu niektórych kategorii spraw, byle to usprawniało orzekanie.

Publikacja: 21.04.2022 16:06

Sprawność sądu ważniejsza niż kolejność spraw

Foto: Fotorzepa / Marian Zubrzycki

Prof. Joanna Teresa Misztal-Konecka, prezes Izby Cywilnej Sądu Najwyższego, powiedziała „Rzeczpospolitej”, że ze względu na zaległości w SN zamierza dać priorytet zażaleniom, aby były rozpatrywane w ciągu trzech miesięcy, a w ciągu sześciu miesięcy pytania prawne (mające znaczenie dla wielu spraw) oraz tzw. przedsądy. W nich jednoosobowo sędzia decyduje, czy sprawa będzie badana merytorycznie przez SN. Odbędzie się to jednak kosztem przedłużenia oczekiwania na sprawy dopuszczone do merytorycznego rozpoznania, tj. skarg kasacyjnych.


Tę „politykę” widać już zresztą na wokandzie.


Plus wśród problemów


– Sąd Najwyższy jest w wielkiej opresji. Nie przez siebie wywołanej, a jak wiadomo, obliczonej na jego całkowite podporządkowanie władzy wykonawczej. Izby Sądu Najwyższego szukają jakiegoś rozwiązania zapewniającego bieżące rozpoznawanie spraw, co trzeba poczytać im na plus. Bo w istniejącej sytuacji Sąd Najwyższy mógłby przecież przystąpić po cichu do strajku włoskiego i w ogóle wstrzymać własne orzecznictwo. Jakiekolwiek zatem usystematyzowanie przez izby Sądu Najwyższego biegu spraw należy interpretować jako, mimo opresyjnych okoliczności, przejęcie się sprawami obywateli, które powinny być możliwie szybko rozstrzygane – ocenia adwokata Jerzy Naumann.


Czytaj więcej

Sądy rejonowe same poradzą sobie ze sprawnymi doręczeniami

– Nie mam nic przeciwko sensownemu zaplanowaniu pracy w izbie tak, by zwiększyć efektywność rozpoznawania spraw w pozostawionej przez prawo i regulamin Sądu Najwyższego przestrzeni. W ostatnim czasie bowiem doprowadzono SN do stanu przedagonalnego – mówi z kolei prof. Maciej Gutowski, adwokat. – Można oczywiście dyskutować, czy pytania prawne i zażalenia powinny mieć pierwszeństwo przed skargami kasacyjnymi, ale priorytety zawsze można ustawić inaczej. Moim zdaniem wymaga głębokiego przemyślenia system efektywnego organizowania pracy sędziów, ale dobrze, że w ogóle zaczęto myśleć o poprawie efektywności – dodaje profesor.


Reklama
Reklama

Zasady i odstępstwa


Podobnie może być w innych sądach. Zgodnie § 79 regulaminu urzędowania sądów powszechnych sprawy powinny być rozpoznawane według kolejności ich wpływu do danego referatu (czyli sędziego), chyba że przepisy szczególne określają termin do ich rozpoznawania lub zachodzi inna uzasadniona przyczyna zmiany tej kolejności wynikająca z organizacji pracy sądu.


– Zasadą jest rozpoznawanie, po pierwsze, spraw zgodnie z kolejnością ich wpływu do referatu sędziego, a odstępstwa od tej zasady dotyczą spraw zdefiniowanych jako pilne. Po drugie, spraw, których termin rozpoznawania określają przepisy, np. żądanie opublikowania sprostowania prasowego musi być rozpoznane w ciągu 30 dni. Po trzecie, przyczyny zmiany kolejności mogą wynikać ze zmiany organizacji pracy sądu. Możliwe jest również rozpoznanie sprawy poza kolejnością – wskazuje Kamila Spalińska, sędzia cywilny z Sądu Okręgowego w Warszawie.


– Prezesi sądów czy inne osoby funkcyjne mają prawo i obowiązek sprawować tzw. nadzór nad działalnością administracyjną sądów, w tym obowiązek wsparcia sędziów, aby mogli sprawnie orzekać. Wybór poszczególnych kategorii spraw do wyznaczenia na sesje jako pierwsze jest pewnego rodzaju polityką, chociaż ograniczony jest przepisami prawa o ustroju sądów powszechnych – ocenia dr Artur Rycak, adwokat, Rycak Kancelaria Prawa Pracy i HR.

OPINIA

Aneta 
Łazarska
, sędzia Sądu Okręgowego 
w Warszawie


Za sprawy pilne powinny być uznawane sprawy stare, zagrożone przewlekłością, tj. prowadzone powyżej pięciu–sześciu lat. Powinny być one także przez Sąd Najwyższy rozstrzygane poza kolejnością. Nieuzasadnione jest natomiast przyśpieszenie w sprawach zażaleniowych, a przedłużenie terminu w skargach kasacyjnych, które z reguły trwają powyżej pięciu lat, grozi właśnie przewlekłością. W każdej sprawie, czy to zażaleniowej, czy z pytaniem prawnym, kluczem do priorytetowego potraktowania powinien być łączny czas rozstrzygania. Im sprawa starsza, tym szybciej powinna być kierowana na termin.

Podatki
Od 7 stycznia nowe zasady rozliczania podatku od spadków i darowizn
Nieruchomości
Trudniej będzie zablokować sąsiadowi budowę. Wchodzą w życie nowe przepisy
Prawo dla Ciebie
Abonament RTV w górę. Tyle zapłacimy w 2026 r.
Praca, Emerytury i renty
Kiedy wypłaty 800 plus w styczniu 2026? Zmiany w terminach przelewów
Nieruchomości
SN: Współwłaściciel nie ma prawa żądać całego odszkodowania za czynsz
Reklama
Reklama
REKLAMA: automatycznie wyświetlimy artykuł za 15 sekund.
Reklama