Jeśli sprzedasz mieszkanie komunalne, zanim upłynie pięć lat od jego wykupu, nie musisz miastu zwracać bonifikaty, pod warunkiem że w ciągu 12 miesięcy przeznaczysz pieniądze na cele mieszkaniowe. Tak mówią nowe przepisy obowiązujące od tygodnia. Jak się okazuje, do tej pory do kas samorządów w kraju wpływało do kilkuset tysięcy złotych z tytułu oddawania zniżek.

Przed wejściem w życie nowych zasad zbyt szybka sprzedaż komunalnego M skutkowała bowiem koniecznością zwrotu przyznanej bonifikaty.

Gdańsk: część zniżek do zniesienia

W zasobach tego miasta jest ponad 29 tys. mieszkań komunalnych. Tylko w tym roku wnioski o wykup lokali złożyło 1705 najemców.

– Od 1992 roku gmina Gdańsk sprzedała 23,899 tys. lokali – informuje Karol Polejowski, p.o. kierownika referatu Informacji i Komunikacji Społecznej w Kancelarii Prezydenta Gdańska. Dodaje, że przy sprzedaży mieszkań pod uwagę brana jest ich wartość rynkowa określona przez rzeczoznawcę majątkowego.

Ogólna zniżka wynosi w tym mieście 90 procent. Można też ubiegać się o dodatkowe bonifikaty. Mogą na nie liczyć m.in. kombatanci i represjonowani w czasie wojny. – Łączna bonifikata, która może być udzielona przy nabyciu lokalu, nie może być wyższa niż 95 procent – mówi Karol Polejowski.

Przed wejściem w życie nowelizacji ustawy zniżkę trzeba było miastu oddać, gdy nabyty lokal nowy właściciel sprzedał przed upływem pięciu lat.

– O zwrot bonifikaty wystąpiono wobec trzech osób na łączną kwotę 223 tys. zł – mówi Karol Polejowski. – W przypadku trzech kolejnych prowadzone jest postępowanie.

Karol Polejowski przyznaje, że po nowelizacji ustawy o gospodarce nieruchomościami w Gdańsku będzie zmieniana uchwała Rady Miasta dotycząca przyznawanych przy wykupie zniżek.

– Bonifikaty nie będą zmniejszane w związku ze zliberalizowaniem obowiązku ich zwrotu. Planowane jest zniesienie możliwości ich udzielenia w przypadku sprzedaży mieszkań odpłatnie nabytych przez gminę po 27 maja 1990 roku oraz lokali w budynkach kompleksowo zmodernizowanych lub poddanych kapitalnemu remontowi ze środków gminy – informuje Karol Polejowski.

Poznań: 22 osoby oddały

Poznań ma około 17 tys. mieszkań komunalnych. O wykup lokali stara się dziś około 700 najemców. – Z danych wynika, że od września 1993 roku do 19 października 2007 roku zostało sprzedanych 9,320 tys. mieszkań – informuje Michał Milewicz z biura prasowego poznańskiego urzędu. Tylko w tym roku sprzedano 449 lokali.

– Najemcy komunalnych lokali otrzymują bonifikaty w wysokości 65 procent – informuje Michał Milewicz. – Następne 1,5 proc. zniżki przysługuje za każdy pełny rok zamieszkania, a w przypadku jednorazowej zapłaty – jeszcze 25 procent. Łączna bonifikata nie może przekroczyć jednak 90 procent ceny sprzedaży – zastrzegają urzędnicy z Poznania.

Do tej pory bonifikatę w Poznaniu musiały zwracać 22 osoby. Z tytułu zwrotu bonifikaty do miejskiej kasy wpłynęło 533,734 tys. zł z groszami.

Jak mówią urzędnicy z Poznania, na razie nie ma pomysłów wprowadzania zmian w przyznawanych bonifikatach.

Lublin: pieniądze po wyrokach

W tym mieście z 17,619 tys. mieszkań w dyspozycji gminy jest dziś 9,484 tys. Wniosków o wykup jest złożonych 600.

– Tendencja do ich składania utrzymuje się od pewnego czasu na podobnym poziomie. Rocznie jest to około 300 – 350 podań – informują urzędnicy z Lublina.

Wysokość bonifikaty w tym mieście to 85 procent. Na dodatkowe 5 procent można liczyć przy zapłacie za lokal gotówką jeszcze przed zawarciem aktu notarialnego.

– Zwrot bonifikaty wyegzekwowano od ośmiu osób – mówią przedstawiciele lubelskiego magistratu. – W stosunku do czterech kolejnych osób toczy się postępowanie wyjaśniające dotyczące ewentualnego zwrotu udzielonych zniżek na łączną kwotę 155 tys. zł – dodają.

Do tej pory do kasy miasta wpłynęło już 53, 506 tys. zł (kwota zwaloryzowana). Wyroki sądowe, które już zapadły, mówią o konieczności zwrotu kolejnych 131,155 tys. zł (część płatna w ratach).

– Gmina nie ma zamiaru zmieniać wysokości bonifikaty – mówią przedstawiciele urzędu w Lublinie. – W nowych uregulowaniach jej zwrot jest również wymagany, a nawet został rozszerzony na osoby bliskie. Dopuszczono tylko (bez żądania zwrotu udzielonej bonifikaty) sprzedaż lokalu przez jego nabywcę i zakup innego mieszkania w terminie 12 miesięcy od daty sprzedaży.

Kraków: NSA za bonifikatą

26,1 tys. – tyle lokali na 31 grudnia ubiegłego roku podlegało Zarządowi Budynków Komunalnych w Krakowie. Dziś o wykup stara się 2,95 tys. najemców. Od 1990 roku gmina sprzedała 26,039 tys. lokali.

Przy sprzedaży czynszówek w Krakowie ustalono bonifikatę w wysokości 90 proc. Wojewódzki Sąd Administracyjny w lutym tego roku podważył jednak wysokość ustalonych przez miasto bonifikat. 21 września Naczelny Sąd Administracyjny w Warszawie podzielił stanowisko Krakowa wyrażone w skardze kasacyjnej, uchylając wyrok WSA.

– Wydział Skarbu Miasta prowadzi dziś sześć spraw dotyczących zwrotu zwaloryzowanej bonifikaty na rzecz gminy. Postępowania te nie zostały jeszcze zakończone z uwagi na zaistniałe przeszkody formalnoprawne – informuje Monika Chylaszek-Jarosz z biura prasowego urzędu w Krakowie. Dodaje, że zmiana zasad zbywania lokali nie jest wykluczona.

Wrocław: odzyskali 75 tys. zł

Miasto ma 1,7 tys. budynków oraz udziały w 5 tys. wspólnot mieszkaniowych. – W sumie we Wrocławiu znajduje się nieco ponad 50 tys. mieszkań komunalnych – szacuje Julia Wach, rzecznik Zarządu Zasobu Komunalnego we Wrocławiu. O ich wykup stara się dziś ok. 3 tys. najemców i w samym tylko 2007 r. miasto sprzedało ponad 1,2 tys. mieszkań. Bonifikata, na jaką mogą przy tym liczyć, sięga nawet i 98 proc., jeśli jednocześnie wszystkie mieszkania w danym budynku idą na sprzedaż. W pozostałych wypadkach bonifikata ta wynosi 90 proc.

– Do tej pory właściciele mieszkań zwrócili miastu w sumie ok. 75 tys. zł, a w sądzie znajduje się 255 spraw dotyczących zwrotu bonifikaty – wyjaśniają przedstawiciele UM we Wrocławiu. Miasto nie zamierza zmieniać wysokości bonifikat.

Łódź: nie chcemy zwrotu

W Łodzi sprzedano w 2006 roku 1493 lokali komunalnych, a w 2007 roku – 1095. Pierwotnie udzielana bonifikata wynosiła 80 proc., a jeśli w grę wchodziła jednoczesna sprzedaż wszystkich lokali – bonifikata sięgała 90 proc.

– W tym roku uchwała Rady Miasta zmieniła wysokość bonifikaty. Najemcy kupując pojedyncze mieszkanie, mogą się ubiegać o 90-proc. bonifikatę, a jednoczesny wykup mieszkań w całym budynku pozwala udzielić bonifikaty w wysokości 95 proc. Dodatkowo osoby, które dokonują jednorazowej wpłaty, mogą liczyć na 2 proc. zniżki od tej kwoty – wyjaśnia Kajus Augustyniak, rzecznik prezydenta Łodzi.

Dodaje, że miasto nie odbiera bonifikat osobom, które sprzedawały mieszkanie w czasie krótszym niż pięć lat.

Toruń: próbują egzekwować

W zasobach tego miasta znajduje się 5361 mieszkań. Do tej pory sprzedano 3,5 tys. lokali, a o wykup kolejnych stara się dziś 150 osób. Przy sprzedaży pojedynczego mieszkania można uzyskać bonifikatę w wysokości 80 proc., a przy jednoczesnej sprzedaży co najmniej trzech lokali znajdujących się w tym samym budynku udzielona zostanie bonifikata w wysokości 85 proc. Osobom posiadającym uprawnienia kombatanckie zostanie dodatkowo udzielona bonifikata w wysokości 10 proc. ceny lokalu. Łączna wysokość udzielonej bonifikaty od ceny lokalu i ulg przysługujących z mocy odrębnych przepisów nie może przekroczyć 90 proc. wartości lokalu mieszkalnego.

– W celu zabezpieczenia roszczeń dotyczących zwrotu udzielonej przy sprzedaży lokalu bonifikaty gmina prowadzi monitoring sprzedanych od 1998 r. lokali i stara się obecnie wyegzekwować udzieloną bonifikatę w kilkunastu przypadkach – opowiada Krystyna Kochanowska z Wydziału Gospodarki Nieruchomościami Urzędu Miasta Torunia.

Bydgoszcz: zmiana niewykluczona

W Bydgoszczy znajduje się 13 997 mieszkań komunalnych. Do tej pory gmina sprzedała 10,8 tys. mieszkań, a w ciągu pierwszych trzech kwartałów 2007 roku złożono 900 wniosków o wykup lokali, z czego 430 lokale już zostały sprzedane najemcom. Bonifikata w tym mieście wynosi nawet 98 proc., jeśli wniosek złożą jednocześnie wszyscy najemcy lokali w budynkach, które powstały ponad 25 lat temu i więcej, oraz dokonają jednorazowej wpłaty co najmniej dwa dni przed wyznaczonym terminem zawarcia umowy kupna-sprzedaży w formie aktu notarialnego. Muszą także złożyć oświadczenia o zrzeczeniu się roszczenia do zwrotu kaucji za mieszkanie.

– W przypadku wniosków o wykup mieszkań złożonych przez osoby indywidualne obowiązuje bonifikata w wysokości 90 proc., jeśli wnioskodawca złoży oświadczenia o zrzeczeniu się roszczenia do zwrotu kaucji za lokal mieszkalny. Bez takiego oświadczenia obowiązuje bonifikata 85-proc. – mówi Beata Kokoszczyńska, rzecznik prezydenta Bydgoszczy.

Do zwrotu bonifikaty gmina wezwała 14 najemców, z czego do tej pory pieniądze oddały cztery osoby, które wpłaciły w sumie do kasy miasta prawie 150 tys. zł. Pozostałe osoby są ciągle wzywane do zapłaty, a część spraw skierowano na drogę sądową. Miasto nie wyklucza zmiany wysokości bonifikat.