W ostatnich latach wyraźnie wzrosło stosowanie leków oddziałujących na receptor GLP-1, w tym semaglutydu, dostępnego pod nazwami Ozempic i Wegovy, oraz tirzepatydu sprzedawanego jako Mounjaro. Początkowo stosowano je w leczeniu cukrzycy typu 2, a następnie otyłości lub obu tych schorzeń jednocześnie. Z ogólnokrajowego badania przeprowadzonego w Wielkiej Brytanii wynika, że przyjmuje je około 3 proc. pacjentów poddawanych zabiegom chirurgicznym.
Czytaj więcej
W czwartek 17 września w pobliżu Cieśniny Singapurskiej doszło do kolizji masowca First Margaux i chińskiego statku rybackiego Luqing Yuanyu 108. M...
Leki GLP-1 a znieczulenie. Co wykazało badanie?
Nowe badanie, przedstawione podczas dorocznego zjazdu Association of Anaesthetists w Liverpoolu i opublikowane w czasopiśmie „Anaesthesia”, wskazuje, że u pacjentów poddawanych zabiegom chirurgicznym w znieczuleniu ryzyko regurgitacji jest 11-krotnie wyższe w przypadku osób przyjmujących leki z grupy GLP-1 RA w porównaniu z tymi, którzy ich nie biorą (choć bezwzględne ryzyko tego powikłania pozostaje niewielkie). Badanie zostało przeprowadzone przez dr. Kariema El-Boghdadly’ego z Guy’s and St Thomas’ NHS Foundation Trust i King’s College London (Wielka Brytania) oraz jego współpracowników.
Regurgitacja polega na biernym, niezależnym od woli cofaniu się treści pokarmowej z żołądka do przełyku, gardła lub jamy ustnej. Nie towarzyszy jej odruch wymiotny ani gwałtowne skurcze mięśni brzucha charakterystyczne dla wymiotów. Może prowadzić do podrażnienia gardła, uszkodzenia szkliwa zębów czy problemów z drogami oddechowymi.
Czytaj więcej
30 sierpnia w kilku miejscowościach w Małopolsce odbywały się dożynki. Nieoczekiwanie na wydarzeniach pojawili się funkcjonariusze Krajowej Adminis...
Wielu pacjentów (ponad 40 proc. w omawianym badaniu) uzyskuje recepty za pośrednictwem aptek internetowych, co odróżnia te leki od innych preparatów przepisywanych zazwyczaj przez lekarzy pierwszego kontaktu lub w ramach opieki szpitalnej. Pacjenci w Wielkiej Brytanii są na ogół świadomi zaleceń dotyczących powstrzymania się od jedzenia i picia przed operacjami wymagającymi znieczulenia.
Jednym z efektów działania leków GLP-1 jest spowolnienie opróżniania żołądka. Oznacza to, że mimo przestrzegania zaleceń dotyczących niejedzenia i niepicia przed operacją może w nim pozostać treść pokarmowa. Istnieje bowiem ryzyko, że u pacjentów przyjmujących te leki przed operacją żołądek nie opróżni się prawidłowo przed zabiegiem. To z kolei zwiększa ryzyko zarzucania treści żołądkowej, która może przedostać się do płuc – zjawisko to określane jest mianem aspiracji do płuc.
Powikłania są około 11 razy częstsze u pacjentów przyjmujących leki GLP-1
Badacze zebrali dane 47 039 dorosłych pacjentów ze 119 brytyjskich ośrodków. Byli oni poddawani zabiegom planowym lub w trybie nagłym, wymagającym opieki anestezjologa. Pacjentów weryfikowano pod kątem przyjmowania leków GLP-1 RA w okresie 3 miesięcy poprzedzających dany zabieg. Analizowano również informacje o zabiegach, znieczuleniu i wynikach leczenia, w tym wystąpieniu regurgitacji oraz aspiracji.
Czytaj więcej
Choroby będące skutkiem wieloletniego nadużywania alkoholu mogą uniemożliwiać wykonywanie pracy. Osoby dotknięte takimi schorzeniami mogą ubiegać s...
Stosowanie tych preparatów zgłosiło 1348 osób, czyli 2,9 proc. badanych. Postępowanie okołooperacyjne było zróżnicowane pod względem odstawienia leku, prowadzenia znieczulenia i zabezpieczenia dróg oddechowych. Częstość występowania aspiracji do płuc i/lub regurgitacji w grupie pacjentów nieprzyjmujących GLP-1 RA wyniosła 57/45 691 (0,12 proc.), natomiast w grupie przyjmującej te leki – 19/1348 (1,41 proc.) (w tym 17 przypadków regurgitacji i 2 przypadki aspiracji). Oznacza to, że w niniejszym badaniu ryzyko wystąpienia tych powikłań u osób przyjmujących GLP-1 RA było 11-krotnie wyższe.
Ogółem leki GLP-1 RA przyjmował 1 na 36 pacjentów poddawanych znieczuleniu. Ponad 40 proc. z nich otrzymywało lek z innych źródeł niż lekarz rodzinny czy specjalista, a najczęstszym wskazaniem do stosowania była kontrola masy ciała. Częstość występowania aspiracji do płuc i/lub regurgitacji u osób przyjmujących GLP-1 RA wynosiła 1 na 71 przypadków; zdarzenia te najczęściej odnotowywano podczas wybudzania ze znieczulenia.
Odstawianie leków przed operacją. Praktyka różni się od wytycznych
Badanie ujawniło znaczne różnice w postępowaniu okołooperacyjnym – zarówno w kwestii odstawiania leków, jak i prowadzenia znieczulenia oraz zabezpieczania dróg oddechowych. Niemal jednej trzeciej pacjentów zalecono przerwanie terapii przed zabiegiem. Najczęściej trwało to od 8 do 14 dni.
Praktyka ta jest sprzeczna z krajowymi wytycznymi Association of Anaesthetists, które zalecają kontynuowanie stosowania agonistów receptora GLP-1 (GLP-1 RA) w okresie okołooperacyjnym, ponieważ przerwa krótsza niż 3–4 tygodnie może okazać się niewystarczająca do ustąpienia wpływu tych leków na opróżnianie żołądka. Biorąc pod uwagę, że okres półtrwania eliminacji tirzepatydu i semaglutydu wynosi odpowiednio 5 i 7 dni, do skutecznego wyeliminowania tych leków z organizmu konieczne byłoby ich odstawienie na okres odpowiednio 25 i 35 dni (pięciu okresów półtrwania). Nie jest jednak jasne, jak długo należy wstrzymywać się z ich przyjmowaniem przed zabiegiem, aby ograniczyć ryzyko zalegania treści żołądkowej. Autorzy podkreślają, że do powikłań u osób przyjmujących leki z grupy GLP-1 RA dochodziło mimo stosowania metod zabezpieczenia dróg oddechowych, które mogą ograniczać ryzyko aspiracji treści żołądkowej do płuc oraz regurgitacji.
„Choć nasze wyniki sugerują, że stosowanie leków GLP-1 RA wiąże się z 11-krotnym wzrostem częstości występowania aspiracji treści żołądkowej lub regurgitacji, nie można jednoznacznie stwierdzić związku przyczynowo-skutkowego; obserwowana zależność może wynikać z nieuwzględnionych czynników zakłócających. Na przykład otyłość i cukrzyca są znanymi czynnikami ryzyka aspiracji i występowały częściej w badanej przez nas grupie pacjentów otrzymujących leki GLP-1 RA. Ponadto nasze dane mogą zaniżać rzeczywistą częstość występowania aspiracji i regurgitacji u pacjentów nieprzyjmujących tych leków” – zauważają.
Autorzy podkreślają, że o przyjmowaniu leków GLP-1 należy informować personel medyczny przed każdym zabiegiem wymagającym znieczulenia, niezależnie od tego, skąd pochodzą preparaty. W związku z rosnącą popularnością terapii GLP-1 RA, dobrą praktyką dla anestezjologów jest uwzględnienie w wywiadzie przedznieczuleniowym pytania o przyjmowanie tych preparatów.
