Wcześniejsze prace wskazywały, że długie siedzenie może sprzyjać chorobom układu krążenia, cukrzycy typu 2, otyłości, niektórym nowotworom i przedwczesnej śmierci. Teraz naukowcy postanowili sprawdzić, czy poza łącznym czasem spędzanym w takiej pozycji liczy się także, jak często przerywamy ją ruchem.
Naukowcy przeanalizowali dane 91 tys. osób
W tym celu przeanalizowali dane 91,3 tys. uczestników, u których przez siedem dni rejestrowano aktywność. Badacze rozróżnili długie i niemal nieprzerwane okresy siedzenia od tych krótszych. Następnie przez ponad 12 lat sprawdzali, ile osób zachorowało na nowotwór i ile zmarło z jego powodu. Wyniki swojej pracy opublikowali w czasopiśmie „PLOS Medicine”.
Czytaj więcej
W Stanach Zjednoczonych wycofano ze sprzedaży ponad 15 tys. zabawek typu squishy ze względu na ryzyko poważnych obrażeń związanych z ich zawartości...
Za długie okresy siedzenia uznawano te trwające co najmniej 30 minut, przy czym uczestnik musiał pozostawać w bezruchu przez co najmniej 90 proc. tego czasu. Drugą kategorię stanowiły krótsze lub częściej przerywane aktywnością epizody siedzenia.
Każda dodatkowa godzina siedzenia zwiększała ryzyko zgonu o 9 proc.
Okazało się, że między oboma kategoriami istniały duże różnice. Każda dodatkowa godzina długiego siedzenia wiązała się z 9-proc. wzrostem ryzyka zgonu z powodu choroby nowotworowej. Zależność ta utrzymywała się po uwzględnieniu m.in. wieku, palenia papierosów, spożywania alkoholu, diety, wykształcenia i sytuacji społeczno-ekonomicznej.
Czytaj więcej
Na aukcji w 2025 roku najcenniejszy egzemplarz pięciozłotówki z Nike osiągnął cenę 168 150 zł. Ta niepozorna moneta sprzed niemal stu lat należy dz...
Dodatkowo naukowcy zauważyli, że im więcej czasu uczestnicy spędzali na nieprzerwanym siedzeniu, tym częściej zapadali na nowotwory ogółem, m.in. te powiązane z otyłością i cukrzycą typu 2. Osoby, które częściej przeplatały siedzenie aktywnością fizyczną, rzadziej chorowały onkologicznie.
Nawet kilka minut ruchu może obniżyć ryzyko
Autorzy oszacowali, że codzienne zastępowanie jednej godziny siedzenia lekką aktywnością, np. spokojnym chodzeniem, prasowaniem czy zmywaniem naczyń, wiązało się z o 12 proc. niższym ryzykiem zgonu. Korzyści obserwowano także przy bardziej intensywnym ruchu: 30 minut umiarkowanej aktywności, np. szybszego marszu, oznaczało spadek ryzyka o 8 proc., a pięć minut intensywnego wysiłku, np. biegania lub gry w tenisa, o 22 proc.
Naukowcy przypuszczają, że krótkie przerwy od siedzenia przyspieszają metabolizm glukozy i insuliny. To z kolei może częściowo wyjaśniać, dlaczego częstsze przerywanie bezruchu wiąże się z niższym ryzykiem nowotworów.
