Narkolepsja to choroba rzadka. Rozpoczyna się najczęściej u nastolatków, ale zachorować można w każdym wieku. To choroba neurologiczna, polegająca na utracie komórek nerwowych produkujących białko zwane hipokretyną lub oreksyną. Dominującym objawem narkolepsji jest nadmierna senność w ciągu dnia, występująca napadowo, często prowadząca do niekontrolowanych zaśnięć.
W narkolepsji stosuje się leczenie objawowe, tzn. łagodzące objawy, a nie działające na przyczynę choroby (czyli utratę komórek hipokretynowych w mózgu). Postępowanie terapeutyczne obejmuje działania pozafarmakologiczne oraz farmakologiczne.
Metody pozafarmakologiczne polegają na właściwych zachowaniach prowadzących do minimalizacji objawów. Należą do nich: utrzymanie odpowiedniej długości snu nocnego (minimum 7,5 godz.), wykonywanie planowych drzemek w ciągu dnia, raczej krótkich (10–20 min), które w zależności od potrzeby mogą odbywać się nawet co dwie godziny. Chorym zaleca się też unikanie przedłużających się sytuacji monotonnych, a także przerywanie ich aktywnością fizyczną. Korzystną rolę odgrywają również ruch oraz dieta uboga w węglowodany lub bezglutenowa.
W narkolepsji o łagodnym przebiegu zmiana stylu życia często wystarcza. Jednak większość chorych wymaga dodatkowo leczenia farmakologicznego. W łagodzeniu nadmiernej senności wynikającej z narkolepsji stosuje się leki psychostymulujące (np. metylofenidat) lub promujące czuwanie (modafinil). Pozwalają one na utrzymanie poziomu czuwania przez kilka godzin w ciągu dnia, np. w szkole lub pracy. W katapleksji (nagłe zwiotczenie mięśni karku, żuchwy, rąk i/lub nóg pod wpływem emocji – także pozytywnych), zakłócającej funkcjonowanie chorych, stosuje się leki przeciwdepresyjne. Środkiem, który jest skuteczny we wszystkich objawach choroby, jest hydroksymaślan sodu. Jego stosowanie jest jednak obostrzone licznymi przeciwwskazaniami.
W Europie Zachodniej leczenie narkolepsji jest częściowo refundowane. W Polsce obecnie żaden lek nie posiada formalnie wskazań w leczeniu tej choroby i nie jest w związku z tą dolegliwością refundowany. Wiele z leków o udowodnionej skuteczności, powszechnie stosowanych w krajach rozwiniętych, nie jest dostępnych w Polsce (m.in. modafinil, hydroksymaślan sodu, pitolisant). Jedynie modafinil w przypadkach uzasadnionych można sprowadzać z zagranicy w ramach importu indywidualnego z refundacją.
