Program Artemis zakłada powrót człowieka na Księżyc, a jego ważnym etapem jest trwająca obecnie załogowa misja Artemis II. Astronauci nie będą jednak lądować na srebrnym globie, mają jedynie dotrzeć na orbitę księżycową. Misja stanowi przygotowanie do kolejnych wypraw, których zwieńczeniem będzie ponowne lądowanie na Księżycu, po raz pierwszy od grudnia 1972 r.
To właśnie wtedy astronauci Apollo 17 opuścili srebrny glob, zostawiając po sobie ślady stóp, ślady łazika i instrumenty naukowe. Wiele z tych pozostałości nadal znajduje się na miejscu, przez co może się wydawać, że nasz naturalny satelita od tamtego czasu się nie zmienił. Okazuje się jednak, że jego powierzchnia i wnętrze nieustannie podlegają powolnym przemianom.
Czytaj więcej
2 kwietnia o godzinie 00.35 czasu polskiego czworo astronautów wyruszyło z Centrum Kosmicznego im. Kennedy’ego na Florydzie w kierunku Księżyca, ro...
Księżyc się zmienia. Nowe kratery i powolne starzenie się powierzchni
Jak pisze „Newsweek”, najbardziej widoczne zmiany na Księżycu są spowodowane czynnikami kosmicznymi. Nasz satelita nie ma atmosfery, która chroniłaby go przed różnymi drobnymi obiektami z kosmosu. W związku z tym meteoroidy mogą bez przeszkód uderzać w jego powierzchnię, tworząc nowe kratery. Obserwacje prowadzone przez należącą do NASA sondę Lunar Reconnaissance Orbiter pokazały, że w ostatnich dekadach pojawiły się tam tysiące nowych małych zagłębień. Naukowcy widzą też świeże ślady uderzeń i osuwiska na ścianach niektórych kraterów.
Kolejnym czynnikiem mającym wpływ na powierzchnię Księżyca jest zjawisko określane jako wietrzenie kosmiczne. Proces ten jest napędzany uderzeniami mikrometeorytów, promieniowaniem słonecznym i ekstremalnymi wahaniami temperatury i prowadzi do zmiany struktury oraz wyglądu księżycowej powierzchni. Z powodu wietrzenia kosmicznego ślady astronautów z misji Apollo, choć nadal są widoczne, prawdopodobnie ulegną degradacji w ciągu tysięcy lub milionów lat.
Misja Artemis II. Kapsuła Orion zmierza w kierunku Księżyca
Księżyc wciąż pozostaje aktywny
Choć Księżyc często uznaje się za geologicznie martwy świat, dane z instrumentów pozostawionych przez misję Apollo wykryły aktywność sejsmiczną znaną jako trzęsienia księżyca. Wywołują je prawdopodobnie siły pływowe związane z oddziaływaniem Ziemi oraz zmiany temperatury.
„Newsweek” wspomniał o jeszcze jednym czynniku, który w pewnym stopniu zmienił charakter Księżyca. Czynnik ten stanowi ślad współczesnej aktywności człowieka. Chodzi o katastrofę izraelskiej sondy Beresheet z 2019 r., która rozbiła się o powierzchnię, przewożąc niesporczaki – mikroskopijne organizmy, które są w stanie przeżyć w ekstremalnych warunkach. Choć część z nich mogła przetrwać w stanie uśpienia, nie oznacza to, że od tego czasu na Księżycu istnieje życie. Bez ciekłej wody organizmy te nie są w stanie się uaktywnić ani rozmnażać.
Czytaj więcej
W kosmosie toaleta to nie luksus, lecz jeden z najważniejszych systemów na pokładzie. Bez grawitacji nawet najprostsze potrzeby fizjologiczne stają...
