Muzykę do tego baletu skomponował Piotr Czajkowski, libretto napisali – Władimir Biegiczew i Wasilij Gelcer. Premierową choreografię Mariusa Petipy w wykonaniu artystów moskiewskiego Teatru Bolszoj podziwiali widzowie w nim zgromadzeni 4 marca 1877 roku. Polska premiera odbyła się dopiero 23 lata później w Teatrze Wielkim w Warszawie.
Wciąż nic nie zapowiada zmierzchu popularności „Jeziora łabędziego", które ma coraz to nowe premiery na różnych kontynentach w kolejnych choreograficznych odsłonach wielkich artystów.
- Muzyka stanowi głębokie odzwierciedlenie uczuć kompozytora, więc jest poruszająca – uważa John Neumeier, dyrektor Baletu Hamburskiego. – Opowiada jego życie.
Neumeier, autor widowiska baletowego „Iluzje jak – Jezioro łabędzie", wyjaśnia, że od razu dostrzegł analogie między baletem „Jezioro łabędzie", a życiem Piotra Czajkowskiego i Ludwika II Bawarskiego. Według choreografa łączyło ich m.in. poczucie kompletnej samotności i tłumienie swojej seksualności.
Kolejni twórcy często odchodzą od historii zapisanej przez twórców libretta – obsadzając w rolach łabędzi nie tylko tancerki, ale i tancerzy. Jedni chcą by była to opowieść o ucisku, inni – o gejach... Nawet w Muppet Show Odetta została sparodiowana jako wcielenie Piggi. Uniwersalny przekaz, w którym zmagają się siły dobra i zła przyciąga kolejnych chętnych do odkrywania walorów „Jeziora łabędziego". Nowe pokolenia tancerek marzą o zatańczeniu Odetty-Odylii, jako roli, która staje się wizytówką wyrafinowanych umiejętności technicznych, tanecznych, aktorskich. I na pewno zazdroszczą Mai Plisieckiej, która zatańczyła tę partię ponad 700 razy na scenach całego świata.
