Ministerstwo Finansów podało dane na temat zadłużenia finansów publicznych na koniec zeszłego roku. Dług liczony jest na dwa sposoby: krajowy (państwowy dług publiczny – PDT) i przyjęty w krajach europejskich, stanowiący jeden z elementów kryterium fiskalnego z Maastricht, dług sektora instytucji rządowych i samorządowych (EDP). Na koniec IV kwartału pierwszy wyniósł 1 913,5 mld zł. Drugi – 2 335,2 mld zł. Różnica pomiędzy metodami polega na wliczeniu do drugiego funduszy pozabudżetowych będących głównie w dyspozycji Banku Gospodarstwa Krajowego. Dane te oznaczają, że zadłużenie poza budżetem, czyli kontrolą parlamentu wyniosło w zeszłym roku ponad 421,6 mld zł. Rok wcześniej było to 401,2 mld zł.
Relacja PDP do PKB na koniec IV kwartału 2025 r. wyniosła 49,1 proc. Wzrosła w ciągu trzech miesięcy o 1,5 pkt proc. oraz o 5,0 pkt proc. w porównaniu z końcem 2024 r.
Relacja długu EDP do PKB na koniec IV kwartału 2025 r. wyniosła 59,97 proc. Była wyższa w porównaniu z poprzednim kwartałem o 1,8 pkt proc. oraz o 4,9 pkt proc. w porównaniu z sytuacją sprzed roku.
Jak wzrósł państwowy dług publiczny?
W zeszłym roku zadłużenie podsektora rządowego wzrosło o 296,3 mld zł, czyli o prawie jedną piątą. Podsektor samorządowy zadłużył o 5,8 mld zł (+5,1 proc.), przy wzroście zadłużenia JST o 4,8 mld zł (+4,4 proc.). Spadło natomiast zadłużenie podsektora ubezpieczeń społecznych – o 0,1 mln zł (-0,4 proc.).
Głównie wzrosło zadłużenie krajowe. Aż 79,1 proc. PDP stanowiły zobowiązania w złotych (wzrost o 2,4 pkt proc. w porównaniu z końcem 2024 r.). Zobowiązania zagraniczne nominowane w złotych stanowiły 1,1 proc. PDP, dlatego udział walut obcych wyniósł 20,9 proc. i był niższy od udziału długu zagranicznego (22,0 proc.).
Od początku 2025 r. odnotowano m.in.: wzrost zobowiązań wobec krajowego sektora bankowego o 167,0 mld zł (24,2 proc.) oraz wzrost zobowiązań wobec krajowego sektora pozabankowego o 87,6 mld zł (22,4 proc.).
Jak zadłużają się fundusze pozabudżetowe?
Wciąż najbardziej zadłużony jest Fundusz Przeciwdziałania Covid-19 (FPC) – na ponad 208,3 mld zł. Zadłużenie Funduszu Wsparcia Sił Zbrojnych (FWSZ) wyniosło na koniec grudnia prawie 80,9 mld zł, a Krajowego Funduszu Drogowego 70,37 mld zł. Na koncie Funduszu Pomocy dług wyniósł blisko 26,6 mld zł, a tarczy finansowej Polskiego Funduszu Rozwoju 23,9 mld zł.
W ciągu roku zobowiązania FWSZ wzrosły o 35,9 mld zł, FP o 7 mld zł. PFR wykupił obligacje o wartości ok. 33,7 mld zł, a FPC – 3,6 mld zł.