Spółdzielnie mieszkaniowe apelują do prezydenta Karola Nawrockiego o weto

Związek Rewizyjny Spółdzielni Mieszkaniowych RP wysłał do prezydenta Karola Nawrockiego pismo, w którym prosi o niepodpisywanie ustawy regulującej najem krótkoterminowy. Znowelizowaną ustawę o usługach hotelarskich oraz usługach pilotów wycieczek i przewodników turystycznych przyjął w miniony piątek Senat, wprowadzając poprawki do przepisów przyjętych przez Sejm. Jednak nie ma wśród nich tej najważniejszej dla spółdzielni mieszkaniowych, dotyczącej przyjmowania uchwał zakazujących w zarządzanych przez nie budynkach wynajmowania mieszkań na doby. Spółdzielcom chodzi o niepoprawiony przepis uzależniający przyjęcie uchwały wprowadzającej zakaz świadczenia usług hotelarskich od jej poparcia przez ponad połowę uprawnionych do głosowania członków spółdzielni. W piśmie do prezydenta Jerzy Jankowski, prezes ZRSM RP oraz jego zastępca, Tomasz Jórdeczka dowodzą, że regulacja w obecnym kształcie narusza Konstytucję RP.

Czy mieszkańcy spółdzielni są gorsi od mieszkańców wspólnot?

– Ta ustawa jest, w mojej ocenie i największego w Polsce związku rewizyjnego spółdzielni mieszkaniowych, w części określającej sposób przyjmowania przez spółdzielnie uchwał walnego zgromadzenia zakazujących najmu mieszkań na doby niezgodna z konstytucyjną zasadą równości obywateli wobec prawa. Właściciele mieszkań w budynkach zarządzanych przez wspólnoty będą mogli przyjąć taką uchwałę na takich samych zasadach, jak przyjmują inne uchwały, czyli tak, jak reguluje to ustawa o własności lokali. Natomiast w przypadku spółdzielni mieszkaniowych ustawodawca tworzy ekstraordynaryjną ścieżkę, która ma mieć zastosowanie wyłącznie do podejmowania w SM uchwał, wprowadzających zakaz najmu krótkoterminowego. Ustawa wymaga, by przyjęcie takiego rozwiązania poparło ponad pięćdziesiąt procent uprawnionych do głosowania, choć we wszystkich pozostałych sprawach, co do zasady, wystarczy, że za uchwałą zagłosuje większość ogólnej liczby członków uczestniczących w walnym zgromadzeniu – mówi radca prawny dr Piotr Pałka, prof. SANS.

Ekspert zapewnia, że choć na walnych zgromadzeniach bardzo dużych i małych spółdzielni uczestniczy od kilkunastu lat, to nigdy nie zdarzyło mu się być na takim, w którym uczestniczyło ponad 50 proc. uprawnionych do głosowania. Obojętnie czy była to Warszawska Spółdzielnia Mieszkaniowa, którą tworzy około 30 tysięcy członków czy mała spółdzielnia, która ma ich 500.

– Regulacja przyjęta w ustawie jest martwym prawem, pozbawiającym w praktyce członków spółdzielni możliwości decydowania, którą będą mieli członkowie wspólnot – dodaje Pałka.

Elektroniczne organizowanie takich głosowań jest w jego ocenie zbyt dużym wyzwaniem technicznym i kosztownym dla członków SM.

Najmu krótkoterminowego nie chce jeden blok, a przekonać muszą całą spółdzielnię 

Drugi zarzut podnoszony przez ZRSM RP wobec przyjętych przez Senat przepisów dotyczy ich dysfunkcyjności. Spółdzielnie mieszkaniowe, w przeciwieństwie do wspólnot, zarządzają zwykle wieloma, często nawet dziesiątkami budynków.

– Jaki jest sens, by uchwałę zakazującą najmu na doby podejmowali mieszkańcy wszystkich budynków, w tym również tych, w których może takiego najmu nie ma albo nie jest on problemem? Wobec braku logiki i jakiegokolwiek uzasadnienia dla przyjętych rozwiązań zasadnym jest postawienie pytania, komu zależało na przyjęciu takich przepisów, by ograniczenie najmu w budynkach SM było niewykonalne – pyta dr Piotr Pałka.

Budynki spółdzielcze są położone w atrakcyjnych lokalizacjach i stąd w wielu z nich jest prowadzony najem krótkoterminowy. Badanie ankietowe, które przeprowadził ZRSM RP, pokazało, że dla części spółdzielni jest on problemem. Prezes Jerzy Jankowski zaproponował dwa rozwiązania. W pierwszym członkowie spółdzielni decydowaliby w statucie, czy godzą się na taki najem. W drugim decyzję podejmowałby zarząd SM, co do konkretnego budynku, po zapoznaniu się z głosami jego mieszkańców.

Ministerstwo Sportu i Turystyki przyjęte w ustawie rozwiązanie tłumaczyło potrzebą zrównoważenia prawa do wprowadzenia ograniczeń z ochroną prawa własności. Tak duża, w ocenie resortu, ingerencja w to prawo, powinna mieć odpowiednio duże poparcie. Wcześniej długo MSiT nie godziło się na wprowadzenie takich zakazów, powołując się na opinie, w tym RPO, o ich niekonstytucyjności. 

ZRSM RP prosi w piśmie Prezydenta o zawetowanie ustawy, gdy trafi na jego biurko lub o skierowanie jej do TK, a także o wsparcie rozwiązań legislacyjnych, które usuną jej mankamenty.

Problem jest istotny, bo dotyczy wielu osób. W zasobach spółdzielni jest około 2 mln mieszkań.