Pisze te słowa nie katolik, nie chrześcijanin, człowiek – muszę to uczciwie powiedzieć, choć może to dla wielu czytelników tej książki zabrzmi boleśnie – który utracił wiarę, przeszedłszy Auschwitz. Ale – tak myślę i jestem przekonany – nie utracił wartości ludzkich, wręcz przeciwnie: pojął miarę cierpienia ludzkiego.

I dlatego ksiądz Grzegorz Pawłowski jest mi tak bliską osobą. Również dlatego, że podobnie jak On mogę powiedzieć o sobie: jestem Żydem i Polakiem, Polakiem i Żydem. Jednocześnie! Zarazem!