Do konsultacji wewnętrznych trafił projekt zmian w Zbiorze Zasad Etyki Adwokackiej i Godności Zawodu. Dokument, który poznała „Rzeczpospolita”, przewiduje dodanie nowego przepisu o korzystaniu przez adwokatów z narzędzi technologicznych.
Sedno nowego etycznego postulatu polega na tym, że technologia ma mieć wyłącznie charakter wspomagający, nie może naruszać tajemnicy zawodowej, nie może zastępować samodzielnego osądu adwokata i nie może prowadzić do bezrefleksyjnego przyjmowania treści wygenerowanych przez np. sztuczną inteligencję.
Projekt wyraźnie też stanowi, że adwokat musi znać ograniczenia i ryzyka tych narzędzi, dbać o ochronę danych osobowych i nadal ponosi pełną osobistą odpowiedzialność za treść oraz formę swoich czynności zawodowych.
Czytaj więcej
Gigantycznym problemem jest brak cyfryzacji w wymiarze sprawiedliwości. Cyfryzacja bardzo ułatwiłaby wykonywanie zawodu adwokata – mówi Przemysław...
Zasada ograniczonej transparentności
Propozycja zmian dotyczy również relacji adwokata z klientem. Nie wprowadza obowiązku każdorazowego uprzedzania klienta, że adwokat używa technologii, ale przewiduje, że na żądanie klienta adwokat powinien wskazać, jakie narzędzia były używane w jego sprawie i w jakim celu. Oznacza to ograniczoną transparentność – bez automatycznego informowania, ale z obowiązkiem wyjaśnienia, gdy klient tego zażąda.
Inna propozycja dotyczy tajemnicy zawodowej przy komunikacji elektronicznej. Znika dotychczasowy obowiązek uprzedzania klienta o ryzyku poufności przy przekazywaniu informacji elektronicznie, a zostaje prostsza zasada: przekazywanie informacji objętych tajemnicą zawodową elektronicznie wymaga „szczególnej ostrożności”. Oznacza to dostosowanie do realiów, bo komunikacja elektroniczna obecnie jest standardem.
Czytaj więcej:
Granice poufności w administracji wyznacza prawo, ale ich prawidłowe zastosowanie zależy od profesjonalizmu i odpowiedzialności każdego urzędnika.
Pro
Regulacja ma być protechnologiczna
W ocenie działającego w NRA zespołu ds. zmian w zbiorze zasad etyki adwokackiej i godności zawodu adwokaci muszą pogodzić korzystanie z AI z zasadami właściwymi dla ich zawodu, takimi jak niezależność i sumienność oraz ochrona tajemnicy zawodowej i interesu klienta.
– W założeniu projektowana regulacja ma mieć charakter protechnologiczny. Jej celem nie jest ograniczenie możliwości korzystania z narzędzi technologicznych przez adwokatów, lecz stworzenie ram umożliwiających ich wykorzystanie zgodnie z zasadami etyki – czytamy w uzasadnieniu projektu, w którym dodano też, że „narzędzia technologiczne, w tym systemy AI, mogą wspierać wykonywanie czynności zawodowych, jednak nie mogą zastępować ludzkiego osądu, wartościowania ani decyzji normatywnej”.
Konsultacje wewnętrzne, w których wezmą udział adwokaci i aplikanci adwokaccy, dotyczące projektu zmian mają potrwać do 24 kwietnia.