Pas zaćmienia całkowitego rozpoczął się na półwyspie Tajmyr na północy Rosji. Potem przebiegł Ocean Arktyczny i Grenlandię, aż trafił na Islandię. Następnie przebiegł przez Atlantyk, Hiszpanię, skrawek Portugalii i zakończył na Morzu Śródziemnym na turystycznych wyspach, takich jak Ibiza czy Majorka. Najdłużej faza całkowita była widoczna na Islandii, przy klifach Latrabjar (2 minuty i 13 sekund).
Częściowe zaćmienie było widoczne m.in. w większej części Europy, w tym w Polsce, a także w północno-zachodniej Afryce, północno-wschodnich rejonach Ameryki Północnej.
Hiszpania i Islandia już od ubiegłego roku przygotowywały się na dużą liczbę turystów, chcących obejrzeć całkowite zaćmienie Słońca. Hiszpańskie władze regionalne i lokalne przygotowały ponad 400 oficjalnych lub rekomendowanych punktów obserwacyjnych.
12 sierpnia 2026 r. Europa będzie świadkiem jednego z najważniejszych zjawisk astronomicznych dekady. Całkowite zaćmienie Słońca przejdzie nad północną Hiszpanią, a w pozostałej części kontynentu będzie widoczne jako zaćmienie częściowe.
W środę po raz pierwszy od 1999 roku w kontynentalnej Europie będzie można zobaczyć całkowite zaćmienie Słońca. Zjawisko będzie najlepiej widoczne w Islandii i północnej Hiszpanii. Częściowe zaćmienie wystąpi m.in. w większej części Europy, w tym w Polsce.
Czytaj więcej
Nadchodzące zaćmienie Słońca elektryzuje wiele osób na całym świecie. W Hiszpanii i na Islandii – czyli w krajach, z których będzie można podziwiać...
Zaćmienie Słońca w Polsce
W Polsce zobaczyliśmy głębokie zaćmienie częściowe. Rozpoczęło się przed zachodem Słońca, ale jego koniec nastąpił już po jego zejściu za horyzont. Najkorzystniejsze warunki do obserwacji były w zachodniej i północnej części kraju. Maksymalna faza wyniosła 88 proc. w Kotlinie Kłodzkiej. Najmniej efektownie było w Bieszczadach, gdzie przed zachodem obserwatorzy zobaczyli 42 proc. zasłoniętej tarczy słonecznej.
W zależności od miejsca zaćmienie rozpoczęło się pomiędzy ok. godz. 19.10 a ok. 19.20. Słońce zaszło pomiędzy ok. godz. 20 (w Rzeszowie) a ok. 20.30 (w Szczecinie).
Momenty zaćmienia dla wybranych miast, podane według „Almanachu astronomicznego na 2026 r.”, wydanego przez Polskie Towarzystwo Astronomiczne (podane są kolejno: początek, faza maksymalna, zachód Słońca):
Białystok – 19.13, brak maksimum, 20.01;
Gdańsk – 19.11, 20.05, 20.23;
Kraków – 19.18, brak maksimum, 20.04;
Łódź – 19.16, 20.08, 20.12;
Poznań – 19.15, 20.10, 20.24;
Szczecin – 19.14, 20.08, 20.26;
Warszawa – 19.15, 20.07, 20.07;
Wrocław – 19.17, 20.12, 20.19.
Fazy maksimum (jeśli wartość podano w nawiasie, oznacza to, że nastąpi ona już po zachodzie Słońca):
Białystok – (0,792),
Gdańsk – 0,855,
Kraków – (0,711),
Łódź (0,866),
Poznań - 0,867,
Szczecin - 0,867,
Warszawa - 0,861,
Wrocław - 0,874.
Zjawisk astronomicznych z udziałem Słońca nie możemy oglądać gołym okiem, za wyjątkiem krótkiej fazy całkowitego zaćmienia – przestrzega dr inż. Paweł Janowski z AGH. Jak dodał, dobrze sprawdzą się okulary astronomiczne, ale też lornetki lub teleskopy wyposażone w odpowiednie filtry słoneczne.
Czytaj więcej
Najbliższa środa, 12 sierpnia, przyniesie dwie astronomiczne atrakcje. Jedną będzie zaćmienie Słońca, a drugą maksimum meteorów z roju Perseidów. Z...
Jak bezpiecznie oglądać zaćmienie Słońca? Ekspert ostrzegał przed groźnym błędem
Zaćmienia nie można oglądać gołym okiem, pomimo zakrycia części tarczy słonecznej przez Księżyc.
„Jeżeli choć niewielki fragment tarczy słonecznej pozostaje widoczny, musimy korzystać z odpowiednich filtrów. Patrzenie na Słońce bez zabezpieczenia może prowadzić do trwałego uszkodzenia siatkówki. To tak, jakbyśmy za pomocą lupy skupiali światło dokładnie na własnym oku. Skutki mogą być nieodwracalne” – podkreślił dr inż. Paweł Janowski, popularyzator nauki z Wydziału Fizyki i Informatyki Stosowanej Akademii Górniczo-Hutniczej w Krakowie, cytowany w informacji przesłanej przez uczelnię.
Jak dodał, bezpiecznym rozwiązaniem są certyfikowane okulary do obserwacji zaćmień, wyposażone w filtry spełniające normę ISO 12312-2, przepuszczające jedynie niewielki ułamek światła słonecznego.
Zaćmienie Słońca
Do obserwacji zaćmienia nie potrzeba jednak drogiego sprzętu. W ocenie badacza najprostszym rozwiązaniem są specjalne okulary astronomiczne. Wystarczą również lornetki lub teleskopy wyposażone w odpowiednie filtry słoneczne.
Jest jeszcze jedna metoda – projekcyjna. „Nie musimy nawet patrzeć bezpośrednio na Słońce. Możemy rzutować obraz Słońca na kartkę papieru i obserwować zmieniający się kształt tarczy” – wyjaśnił Janowski.
Zaćmienie Słońca to zjawisko astronomiczne, które polega na przysłonięciu tarczy Słońca przez naszego naturalnego satelitę, czyli Księżyc. Czarne elipsy przedstawiają cień Księżyca.
Naturalny projektor tworzą również przerwy między liśćmi drzew. Jak mówił ekspert, podczas częściowego zaćmienia na chodnikach czy ścianach pojawiają się setki małych sierpów, będących obrazami przysłoniętego Słońca.
„Należy natomiast unikać sposobów obserwacji, które przez lata obrosły mitami. Płyty CD, przydymione szkło, okulary przeciwsłoneczne czy klisze fotograficzne nie zapewniają wystarczającej ochrony. To metody, które mogą dawać złudne poczucie bezpieczeństwa. Oko nie odczuwa bólu podczas uszkadzania siatkówki, dlatego ryzyko jest szczególnie duże” – zaznaczył ekspert.
Czytaj więcej
Dziś Polskę czeka niezwykły spektakl na niebie. W niektórych regionach Księżyc zasłoni aż 88 proc. tarczy Słońca. Trzeba jednak uważać na wzrok.
NASA pokazała zaćmienie Słońca na żywo. Transmisja była dostępna także dla widzów w Polsce
Zainteresowani mogli skorzystać też z transmisji internetowych na różnych platformach społecznościowych – zarówno z Polski, jak i z rejonów zaćmienia całkowitego.
Transmisję całkowitego zaćmienia Słońca przygotowała między innymi amerykańska agencja kosmiczna NASA. Relacja NASA ruszyła o godz. 19.15 czasu polskiego i była pomocna dla tych, którym obserwację na żywo uniemożliwiło zachmurzenie, brak odpowiedniego miejsca lub okularów ochronnych.
W trakcie transmisji pokazane zostały ujęcia z teleskopów rozmieszczonych w kilku punktach na trasie zaćmienia, a także materiały rejestrowane z pokładu samolotu badawczego WB-57, który przemieszczał się wraz z cieniem Księżyca. Program uzupełniły rozmowy z ekspertami oraz informacje o badaniach prowadzonych podczas zjawiska.
Zaćmienie Słońca – transmisja
Kolejne całkowite zaćmienie Słońca, widoczne m.in. w południowej części Hiszpanii, a także w Afryce Północnej, Arabii Saudyjskiej i Jemenie, będzie można obserwować 2 sierpnia 2027 r. Wtedy jego najdłuższa część potrwa aż 6 minut i 23 sekundy.
